Trong suy nghĩ của nhiều người, kỷ lục Guinness thường gắn với những vận động viên chuyên nghiệp hoặc các thiên tài được đào tạo bài bản. Thế nhưng, cái tên He Yide, biệt danh Duoduo, một cậu bé sinh năm 2008 tại Nam Kinh (Trung Quốc), lại khiến thế giới phải nhìn nhận khác. Bởi phía sau danh hiệu “phi công trẻ nhất thế giới” là một tuổi thơ không êm đềm, thậm chí gây tranh cãi dữ dội về cách giáo dục.
Duoduo ghi tên mình vào kỷ lục Guinness khi mới 5 tuổi (Ảnh: QQ).
Ngay từ khi chào đời, Duoduo đã không được định sẵn một tương lai tươi sáng. Các bác sĩ từng cảnh báo cậu bé có nguy cơ bại não, khả năng vận động và phát triển trí tuệ có thể bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Với nhiều gia đình, đó là bản án nặng nề. Nhưng với He Liesheng, bố của Duoduo – một doanh nhân Trung Quốc – đó lại là điểm khởi đầu cho một quyết định khác thường.
Ông Liesheng không chấp nhận để con trai lớn lên trong sự bao bọc quá mức. Thay vì bảo vệ Duoduo khỏi khó khăn, ông chọn cách đối diện trực diện với nó. Người đàn ông này xây dựng cho con một lối giáo dục mà ông gọi là “giáo dục đại bàng” – đẩy đứa trẻ đến giới hạn để tự học cách vượt qua.
Ngay từ khi còn rất nhỏ, Duoduo đã phải tuân thủ một thời gian biểu nghiêm ngặt: thức dậy lúc 6h45 sáng, đi ngủ lúc 20h30 tối. Xen giữa là các bài tập thể lực, rèn luyện ý chí và khả năng thích nghi với môi trường khắc nghiệt. Ở tuổi lên 2, khi nhiều đứa trẻ còn tập nói, Duoduo đã leo núi cùng bố, chạy bộ mỗi ngày 2 km, tập võ, đạp xe và học kỹ năng sinh tồn.
Năm 2012, một đoạn video ghi lại cảnh Duoduo cởi trần chạy dưới tuyết tại New York (Mỹ) đã làm dậy sóng mạng xã hội. Khi đó, cậu bé mới 4 tuổi, chỉ mặc một chiếc quần mỏng và đôi giày trong điều kiện nhiệt độ ngoài trời -13 độ C. Duoduo vừa chạy vừa khóc, gọi bố mẹ trong tuyệt vọng, nhưng người bố không bế con lên mà chỉ đứng bên động viên tiếp tục.
Bức ảnh Duoduo chạy trong tuyết lạnh từng gây "bão" mạng về phương pháp giáo dục của bố cậu bé (Ảnh: QQ).
Đoạn video nhanh chóng lan truyền với hơn 200.000 lượt chia sẻ chỉ sau vài ngày, kéo theo làn sóng chỉ trích dữ dội. Nhiều người cho rằng đó là hành vi tàn nhẫn, phản khoa học và nguy hiểm cho trẻ nhỏ. Tuy nhiên, ông Liesheng kiên quyết bảo vệ quan điểm của mình: “Tôi yêu con bằng cả trái tim. Bác sĩ nói con tôi có thể bị bại não và tôi không cho phép điều đó xảy ra.”
Giữa tâm bão dư luận, Duoduo vẫn tiếp tục được rèn luyện theo cách khắc nghiệt. Và rồi, ngày 31/8/2013, cậu bé khiến cả thế giới phải sững sờ khi tự lái một chiếc máy bay hạng nhẹ trên bầu trời Công viên động vật hoang dã Bắc Kinh. Chuyến bay kéo dài 35 phút, diễn ra an toàn và thành công ngoài mong đợi.
Ở tuổi 5, Duoduo chính thức được Guinness World Records ghi danh là phi công trẻ nhất thế giới. Hình ảnh cậu bé nhỏ xíu trong buồng lái trở thành biểu tượng gây sốc, đồng thời khơi lại cuộc tranh luận gay gắt: liệu kỳ tích này là thành quả của ý chí phi thường hay cái giá của một tuổi thơ bị ép buộc?
Ít ai biết rằng, để có chuyến bay lịch sử ấy, Duoduo đã phải trải qua nửa năm huấn luyện khắc nghiệt với lịch tập dày đặc, kỷ luật gần như tuyệt đối. Cùng năm đó, ông Liesheng còn đưa con trai băng qua sa mạc, buộc cậu tự tìm nước uống và thức ăn trên đường nhằm rèn kỹ năng sinh tồn.
Những cột mốc khác của Duoduo tiếp tục khiến dư luận kinh ngạc. Tháng 8/2012, cậu bé tham gia một cuộc đua quốc tế. Tháng 9 cùng năm, Duoduo trở thành thành viên leo núi nhỏ tuổi nhất trong đoàn chinh phục núi Phú Sĩ (Nhật Bản), hành trình kéo dài suốt 15 giờ liên tục.
Không chỉ vượt trội về thể chất, Duoduo còn cho thấy khả năng học tập khác thường. 5 tuổi, cậu hoàn thành chương trình tiểu học. 9 tuổi, Duoduo đăng ký thi vào Đại học Nam Kinh. Đến 11 tuổi, sau khi vượt qua 18 môn học với điểm trung bình 70,3, cậu đủ điều kiện thi tốt nghiệp.
Dù vậy, cách giáo dục của ông Liesheng đến nay vẫn gây tranh cãi gay gắt. Nhiều chuyên gia cho rằng không phải đứa trẻ nào cũng có thể chịu đựng phương pháp “ép trưởng thành” như Duoduo, và rủi ro tâm lý là điều không thể xem nhẹ.
Thế nhưng, không thể phủ nhận một thực tế: Duoduo đã đánh bại dự đoán y khoa, trở thành phi công trẻ nhất thế giới, thủy thủ trẻ nhất thế giới và biểu tượng gây tranh luận toàn cầu. Câu chuyện của cậu bé là minh chứng rằng, ranh giới giữa giáo dục phi thường và áp lực cực đoan mong manh hơn người ta tưởng – và chính điều đó khiến kỷ lục này vừa đáng ngưỡng mộ, vừa khiến thế giới không ngừng tranh cãi.
Khánh Linh (t/h)