Học sinh Trường Phổ thông Dân tộc nội trú trung học cơ sở Đông Thái ăn trưa. Ảnh: BẢO TRÂN
Chiều nào cũng vậy, đón con từ trường mầm non về, chị Phạm Thị Mỹ Anh, ngụ xã An Biên lại hỏi: “Hôm nay con ăn gì?”. Đứa trẻ líu lo kể chuyện lớp, chuyện bạn, xen lẫn vài món ăn trong ngày. Câu hỏi giản dị, nhưng ẩn sau đó là nỗi lo thường ngày của một người mẹ. Chị Mỹ Anh chia sẻ: “Vợ chồng tôi đi làm suốt ngày, các bữa ăn trong ngày của con gửi trọn cho trường. Không tận mắt thấy nên tôi cũng lo lắng. Chỉ mong trường đảm bảo bữa ăn hợp vệ sinh, đầy đủ dinh dưỡng cho các cháu”.
Với phụ huynh, bữa ăn học đường không chỉ là chuyện ăn no mà còn là nền tảng cho sức khỏe và sự phát triển của trẻ. Để đảm bảo chất lượng cho bữa ăn học đường là quá trình nỗ lực lớn của các trường. Trường Phổ thông Dân tộc nội trú trung học cơ sở Đông Thái có hơn 360 học sinh, mỗi ngày tổ chức 3 bữa ăn chính. Cô Phạm Thanh Tuyền - Phó Hiệu trưởng Trường Phổ thông Dân tộc nội trú trung học cơ sở Đông Thái cho biết, mỗi học kỳ, giáo viên chủ nhiệm sẽ phối hợp với nhân viên y tế khảo sát tình trạng sức khỏe, dị ứng thực phẩm của học sinh. Có em dị ứng hải sản, có em mắc bệnh thận mạn... nên phải xây dựng chế độ ăn riêng phù hợp. Việc xây dựng khẩu phần do nhân viên y tế theo dõi, đảm bảo cân đối các nhóm chất, thay đổi thực đơn theo ngày, theo tuần để vừa đủ dinh dưỡng vừa hợp khẩu vị học sinh. “Mục tiêu không chỉ là đủ ăn mà còn phải ăn ngon, giúp học sinh có sức khỏe tốt để học tập, vui chơi. Trường luôn tiếp thu ý kiến từ phụ huynh, học sinh và các đoàn kiểm tra để điều chỉnh kịp thời”, cô Tuyền nói.
Khu bếp của trường được đầu tư theo mô hình một chiều, tách biệt các khâu từ sơ chế, chế biến đến chia suất và vệ sinh. Quy trình này giúp hạn chế tối đa nguy cơ nhiễm chéo. Gần giờ ăn, hơi nóng từ các nồi canh, chảo xào bốc lên nghi ngút. Những khay cơm inox xếp hàng dài trên bàn chia suất. Người múc canh, người chia thức ăn, người lau dọn… mỗi người một việc, thoăn thoắt nhưng cẩn trọng. Các món ăn sau khi chế biến đều được lưu mẫu theo quy định. Đến giờ ăn, giáo viên trực có mặt tại nhà ăn, vừa quan sát, nhắc nhở vừa lắng nghe học sinh nhận xét từng món.
Trong khu bếp, chị Nguyễn Thị Mẫn - phụ trách tiếp liệu bếp ăn cùng các nhân viên gần như làm việc liên tục. “Mỗi buổi hơn 360 suất ăn nên chúng tôi phải làm sớm, làm liên tục và phải cẩn thận từng chút”. Theo chị Mẫn, thực phẩm nhập về đều được kiểm tra mỗi ngày, từ số lượng đến chất lượng. Trước khi đưa ra cho học sinh, cán bộ quản lý và nhân viên bếp sẽ ăn thử để kiểm tra lại lần cuối. Công việc đòi hỏi sự tỉ mỉ, trách nhiệm cao, nhưng chế độ cho đội ngũ bếp ăn vẫn còn thấp so với thời gian lao động kéo dài và áp lực công việc.
Bên cạnh nỗ lực tổ chức, trường đối mặt với áp lực từ bài toán kinh phí, nguồn cung thực phẩm và cả sự kỳ vọng của phụ huynh. Giá cả thị trường biến động từng ngày khiến việc cân đối khẩu phần trở nên chật vật. Nguồn thực phẩm chủ yếu được kiểm soát qua hợp đồng và khâu kiểm tra đầu vào, còn chất lượng bên trong thì bằng mắt thường rất khó đánh giá. Cô Tuyền cho biết, trường chủ động trồng thêm rau, củ trong khuôn viên để tự cung một phần nguồn thực phẩm, vừa góp phần đảm bảo chất lượng vừa giảm áp lực chi phí. Để phụ huynh yên tâm, trường duy trì kênh trao đổi thường xuyên qua nhóm Zalo, cập nhật thực đơn, hình ảnh bữa ăn và thông tin đơn vị cung cấp. Phụ huynh được tạo điều kiện kiểm tra đột xuất, trực tiếp quan sát quy trình chế biến.
Anh Trần Thanh Duẩn, ngụ xã Đông Thái có con học nội trú tại trường cho biết, việc công khai thực đơn và thông tin thực phẩm giúp phụ huynh yên tâm hơn. “Con tôi ở trường cả tuần, tôi không trực tiếp chăm nên có nhiều băn khoăn. Thấy trường làm rõ ràng, thường xuyên cập nhật nên tôi cũng an tâm”, anh Duẩn nói. “Em thấy cơm ở trường ngon, mỗi ngày đều có món canh, kho, xào, thay đổi thường xuyên, lại có tráng miệng trái cây và sữa chua mà ở nhà em ít được ăn nên em thích ăn ở trường hơn”, em Danh Thị Cẩm chia sẻ.
Giữa những nỗi lo chính đáng của phụ huynh, có thể thấy rõ nỗ lực của trường trong việc nâng cao chất lượng bữa ăn học đường. Một suất ăn bán trú đạt chuẩn không chỉ là thước đo năng lực tổ chức của trường mà còn là trách nhiệm của xã hội trong việc bảo vệ trẻ em.
BẢO TRÂN