Một con tàu bị tình nghi hoạt động bí mật trong đường dây cung ứng năng lượng cho Nga được chụp ở bờ biển ngoài khơi phía tây nước Pháp. Ảnh: Reuters.
Oilprice dẫn nguồn phân tích dữ liệu theo dõi tàu của Kpler do tổ chức phi chính phủ Urgewald công bố đầu tháng 1 cho biết các cảng châu Âu đã tiếp nhận tới hơn 76% tổng lượng khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) xuất khẩu từ dự án Yamal của Nga trong năm 2025.
Lượng LNG này mang về cho Điện Kremlin khoảng 7,2 tỷ euro (8,4 tỷ USD), bất chấp các cam kết mạnh mẽ của EU về việc giảm phụ thuộc vào năng lượng Nga sau xung đột Ukraine.
EU đã thông qua gói trừng phạt thứ 14 vào năm 2024, trong đó cấm tái xuất LNG Nga sang nước thứ 3 qua các cảng châu Âu. Tuy nhiên, quy định này không cấm nhập khẩu LNG để phục vụ tiêu dùng nội địa, tạo ra một “khe hở” pháp lý giúp dòng khí từ Yamal tiếp tục chảy vào châu Âu.
Dù một số quốc gia như Tây Ban Nha đã cắt giảm đáng kể nhập khẩu, tổng thể toàn khối EU vẫn tiêu thụ khoảng 14% lượng LNG toàn cầu từ dự án Yamal.
Các cảng như Zeebrugge (Bỉ) hay Montoir và Dunkirk (Pháp) được xem là mắt xích then chốt trong chuỗi hậu cần của Nga. Do đội tàu phá băng Arc7 - phương tiện gần như không thể thay thế để vận chuyển LNG từ Bắc Cực - có số lượng hạn chế, việc cập cảng châu Âu giúp rút ngắn hành trình và cho phép tàu nhanh chóng quay trở lại vùng Arctic. Theo Urgewald, chính điều này khiến hạ tầng cảng châu Âu trở thành yếu tố duy trì nhịp xuất khẩu LNG của Nga.
Trong khi châu Âu vẫn loay hoay với bài toán tự chủ năng lượng, Ấn Độ tiếp tục nổi lên như một khách hàng lớn của dầu thô Nga tại châu Á, dù gần đây xuất hiện những dấu hiệu điều chỉnh.
Kể từ khi xung đột Ukraine bùng phát, New Delhi đã tăng mạnh nhập khẩu dầu giá rẻ từ Moscow, giúp nước này trở thành nhà cung cấp dầu lớn nhất của Ấn Độ, chiếm khoảng 1/3 tổng lượng dầu thô nhập khẩu.
Theo Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch (CREA), trong gần 4 năm qua, Ấn Độ đã chi khoảng 144 tỷ euro (168 tỷ USD) để mua dầu Nga, đứng thứ 2 toàn cầu sau Trung Quốc về giá trị nhập khẩu dầu thô từ Moscow.
Nguồn dầu giá rẻ này giúp các nhà máy lọc dầu Ấn Độ hưởng lợi lớn, đồng thời tạo điều kiện để nước này xuất khẩu các sản phẩm tinh chế sang thị trường quốc tế.
Tuy nhiên, trong những tháng gần đây, các nhà máy lọc dầu Ấn Độ bắt đầu giảm mua dầu Nga sau khi Mỹ áp các biện pháp trừng phạt mới nhằm vào hai tập đoàn năng lượng lớn của Nga là Rosneft và Lukoil.
Ấn Độ do dự trước những đòn thuế trừng phạt từ Mỹ. Ảnh: Reuters.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh New Delhi tìm cách thúc đẩy đàm phán thương mại với Washington và giảm áp lực từ chính quyền Tổng thống Donald Trump.
Từ tháng 8/2025, Mỹ đã tăng thuế nhập khẩu lên 50% đối với hàng hóa Ấn Độ nhằm gây sức ép vì nước này tiếp tục mua dầu Nga. Ban đầu, các nhà máy lọc dầu Ấn Độ tỏ ra không mấy lo ngại, nhưng dữ liệu giao dịch cho thấy lượng dầu Nga nhập khẩu đã giảm rõ rệt trong 2 tháng gần đây.
Dù vậy, các tổ chức theo dõi thị trường năng lượng nhận định Nga vẫn đang duy trì nguồn thu lớn từ xuất khẩu nhiên liệu hóa thạch, nhờ nhu cầu ổn định từ Trung Quốc, Ấn Độ và cả châu Âu, cùng với các miễn trừ nhất định đối với dầu vận chuyển qua đường ống và khí đốt.
Theo CREA, từ tháng 2/2022 đến đầu năm 2026, Nga đã thu về khoảng 1.000 tỷ euro (1.164 tỷ USD) từ xuất khẩu nhiên liệu hóa thạch trên toàn cầu, trong đó riêng EU đóng góp hơn 218 tỷ euro (254 tỷ USD).
Thực tế này cho thấy bất chấp các gói trừng phạt và tuyên bố chính trị, dòng chảy năng lượng Nga vẫn chưa bị cắt đứt hoàn toàn, khi cả châu Âu lẫn châu Á vẫn đóng vai trò quan trọng trong bức tranh doanh thu năng lượng của Moscow.
Tiến Lợi