Phối cảnh dự án cảng hàng không quốc tế Gia Bình
Dự án cảng hàng không quốc tế Gia Bình là công trình hạ tầng có quy mô lớn nhất từ trước tới nay tại Bắc Ninh, đang bước vào giai đoạn then chốt khi tỉnh tập trung cao độ cho công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, tái định cư và xử lý những vướng mắc phát sinh.
ĐẨY NHANH TIẾN ĐỘ
Mới đây, tại xã Gia Bình, ông Nguyễn Hồng Thái, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Bắc Ninh, Trưởng Ban chỉ đạo thực hiện dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình và các dự án có liên quan chủ trì hội nghị nắm tiến độ, khó khăn, vướng mắc và kết quả thực hiện công tác bồi thường giải phóng mặt bằng dự án.
Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình có tổng diện tích gần 2 nghìn ha, thuộc địa bàn các xã: Gia Bình, Lương Tài, Nhân Thắng và Lâm Thao, ảnh hưởng đến hàng chục nghìn người dân với nhiều loại đất bị thu hồi như đất ở, đất nông nghiệp, đất nghĩa trang...
Công tác giải phóng mặt bằng đã được triển khai đồng bộ, trong đó đất nông nghiệp đã được kê khai, kiểm kê và tạm ứng chi trả hơn 3.000 tỷ đồng cho hơn 6.400 hộ; đất ở đang tiếp tục kê khai, nhiều thôn phải di chuyển toàn bộ; đồng thời đã kiểm kê khoảng 10 nghìn ngôi mộ.
Các dự án tái định cư và nghĩa trang tại các xã: Lương Tài, Trung Chính, Gia Bình, Đông Cứu và Đại Lai đang được thực hiện với nhiều khu đã ban hành thông báo thu hồi đất, kê khai và chi trả đợt 1 số tiền hàng trăm tỷ đồng.
Thời gian tới, Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh tiếp tục dồn lực, phối hợp đơn vị liên quan hoàn thiện phương án bồi thường đất nông nghiệp; đồng thời tiếp tục kê khai, kiểm kê, lập phương án cho các dự án liên quan để bảo đảm tiến độ.
Tại hội nghị, các đại biểu nêu quá trình thực hiện dự án gặp nhiều khó khăn. Cụ thể, các quy hoạch phân khu, chi tiết vừa làm vừa điều chỉnh do còn nhiều ý kiến cần xem xét trong khi diện tích thu hồi lớn, nhiều công trình, tài sản, ảnh hưởng đến nhiều hộ dân, thời gian thực hiện ngắn và văn bản pháp lý chưa đầy đủ; nhà đầu tư chưa hoàn thành việc cắm mốc ranh giới quy hoạch khu tái định cư, nghĩa trang ngoài thực địa.
Nhiều chủ thửa đất không có mặt tại địa phương; một số thửa đất sau dồn điền đổi thửa chưa cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Về tài sản trên đất, nhiều công trình, mộ, nhà ở, đình chùa có kiến trúc đặc biệt không áp dụng được bảng giá, cần thuê đơn vị tư vấn lập dự toán nhưng gặp khó khăn. Nhiều tài sản giá trị lớn không được bồi thường vì sử dụng sai mục đích, tự chuyển đổi, thầu hết hạn, bán trái thẩm quyền.
Về khu tái định cư, diện tích đất ở thu hồi lớn nhưng diện tích tái định cư theo quy hoạch không quá 100 m2/lô nên chưa tạo đồng thuận.
Ông Nguyễn Hồng Thái đánh giá cao nỗ lực, tinh thần phối hợp của cơ quan liên quan, thành viên Ban chỉ đạo trong triển khai thực hiện nhiệm vụ. Ông Thái cũng cảm ơn, động viên người dân bị ảnh hưởng đã đồng lòng, sẵn sàng di chuyển đến nơi ở mới vì lợi ích chung. Nhờ vậy, tiến độ dự án được đẩy nhanh, đạt nhiều kết quả tích cực.
Vị lãnh đạo đề nghị cần tiếp tục duy trì tiến độ, tập trung tháo gỡ vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ, nêu cao tinh thần, trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ. Đồng thời, giao Sở Công Thương phối hợp với các ngành liên quan, chính quyền địa phương và hộ dân có biện pháp phát triển, lưu giữ làng nghề truyền thống, trước mắt là làng nghề bị ảnh hưởng bởi dự án.
Công tác kiểm kê, chi trả bồi thường, chuẩn bị khu tái định cư, di chuyển mộ cần thực hiện đồng bộ. Riêng với mộ vô chủ, yêu cầu tư vấn khi xây dựng thiết kế cần có giải pháp phù hợp, bảo đảm tiết kiệm diện tích, ấm cúng. Các địa phương cần tham góp vào thiết kế cho các mộ, tránh lãng phí.
Ông Nguyễn Hồng Thá tại Hội nghị
Bí thư Tỉnh ủy giao UBND tỉnh rà soát, có thể xử lý theo hướng ưu tiên suất nhà ở xã hội cho các gia đình bị thu hồi đất lần này. Tính toán, không để bà con thiệt thòi, đáp ứng điều kiện sống cho bà con. Trong quá trình thi công cần bảo đảm an toàn, tập trung nhân lực, đẩy nhanh tiến độ.
Cuối tháng 12/2025, tại UBND xã Gia Bình, ông Phạm Hoàng Sơn, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh chủ trì hội nghị kiểm điểm tiến độ và giải quyết, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực hiện giải phóng mặt bằng dự án đầu tư xây dựng cảng hàng không quốc tế Gia Bình và các dự án liên quan.
Theo báo cáo của Trung tâm Phát triển Quỹ đất tỉnh, đối với dự án Cảng Hàng không Quốc tế Gia Bình, đã ứng chi trả tiền bồi thường, giải phóng mặt đất nông nghiệp được khoảng 2.704,6 tỷ đồng cho khoảng 5.000 lượt hộ với khoảng 598ha. Đã kê khai được trên 6.309/6.707 lượt hộ gia đình, cá nhân với diện tích đất nông nghiệp được kê khai khoảng 1.029,77ha. Diện tích đất nông nghiệp đã xác định nguồn gốc sử dụng đất 818ha; diện tích đất nông nghiệp còn tồn tại về nguồn gốc sử dụng đất khoảng 445,79ha đang thực hiện thu thập hồ sơ, rà soát, kiểm kê…
Hiện nay, Trung tâm Phát triển Quỹ đất tỉnh đã xây dựng phương án đề nghị chi trả tạm ứng tiền bồi thường, giải phóng mặt bằng đợt 2 khoảng 250ha với kinh phí khoảng 1.102,5 tỷ đồng. Thực hiện chi trả tạm ứng tiền bồi thường, giải phóng mặt bằng theo phương án tạm tính sau khi chủ đầu tư chuyển tiền.
Về đất ở, tại xã Lương Tài và xã Gia Bình đã ban hành thông báo thu hồi đất. Trên địa bàn xã Lương Tài đã kê khai được 558 hộ với diện tích 17,55 ha; tại xã Gia Bình đang thực hiện kê khai kiểm đếm đất đai, tài sản, công trình trên đất cho đất ở tại các thôn. Ngoài ra, đã thực hiện kê khai, kiểm kê khoảng 12.000/17.800 ngôi mộ; đang tiếp tục triển khai công tác kê khai, kiểm kê đất ở, mộ chí…
SÂN BAY GIA BÌNH CÓ GÌ?
Sân bay Gia Bình, đặt tại huyện Gia Bình, tỉnh Bắc Ninh cách trung tâm Hà Nội khoảng 40 - 45 km, sân bay được định hướng trở thành một cửa ngõ hàng không hiện đại, vừa phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội, vừa đáp ứng yêu cầu an ninh, quốc phòng trong giai đoạn mới.
Chủ đầu tư dự án là Công ty Cổ phần Tập đoàn Masterise. Theo hồ sơ trình các cấp có thẩm quyền, Cảng hàng không quốc tế Gia Bình được quy hoạch trên địa bàn các xã Gia Bình, Lương Tài, Lâm Thao và Nhân Thắng (tỉnh Bắc Ninh), cách trung tâm thành phố Bắc Ninh khoảng 20 km. Đây là sân bay quốc tế lưỡng dụng, chia sẻ vai trò vận chuyển hành khách và hàng hóa với Cảng hàng không quốc tế Nội Bài trong bối cảnh quỹ đất mở rộng tại Nội Bài ngày càng hạn chế.
Dự án sử dụng khoảng 1.885 ha đất (chưa bao gồm phần đất an ninh do Bộ Công an quản lý), trong đó hơn 992 ha là đất trồng lúa, khoảng 170 ha đất ở và gần 125 ha đã hoàn thành giải phóng mặt bằng.
Tổng vốn đầu tư cho cả hai giai đoạn của dự án ước tính hơn 196.000 tỷ đồng. Trong đó, giai đoạn 1 (2025 - 2030) cần hơn 141.000 tỷ đồng, giai đoạn 2 (2031 - 2050) gần 55.150 tỷ đồng. Riêng chi phí bồi thường, hỗ trợ và giải phóng mặt bằng dự kiến vượt 29.500 tỷ đồng.
Theo định hướng của Masterise, sân bay Gia Bình không chỉ phục vụ hàng không dân dụng mà còn đảm nhiệm nhiệm vụ quân sự – an ninh, tiếp nhận chuyên cơ và phục vụ các hoạt động đối ngoại cấp cao. Đồng thời, sân bay được kỳ vọng trở thành trung tâm trung chuyển hàng hóa và logistics hàng không mới của khu vực phía Đông Bắc Hà Nội.
Dự án hướng tới mô hình “Sân bay Xanh – Thông minh” (Smart – Green Airport), ứng dụng các công nghệ hiện đại như trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT) và tiêu chuẩn vận hành bền vững. Trong tương lai, Masterise dự kiến phát triển trung tâm MRO (bảo dưỡng, sửa chữa tàu bay) tầm khu vực, cùng hệ thống kho vận, dịch vụ phi hàng không và các tiện ích thương mại hiện đại.
Cảng hàng không quốc tế Gia Bình được quy hoạch trên diện tích gần 2.000ha
Theo quy hoạch, sân bay Gia Bình đạt tiêu chuẩn cấp 4F của Tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế (ICAO). Hai đường cất hạ cánh dài 3.500 m sẽ được xây dựng đồng bộ với hệ thống đường lăn, sân đỗ, đài kiểm soát không lưu và các hạng mục kỹ thuật phụ trợ. Nhà ga hành khách T1 có công suất thiết kế 30 triệu lượt khách/năm; giai đoạn đầu khai thác khoảng 15 triệu lượt, sau năm 2030 nâng dần lên mức tối đa. Hệ thống sân đỗ dự kiến có 65 vị trí vào năm 2030 và 99 vị trí vào năm 2050, với quỹ đất dự trữ cho mở rộng dài hạn.
Các chuyên gia nhận định, sân bay Gia Bình sẽ góp phần giảm tải đáng kể cho Nội Bài, đồng thời hình thành một trung tâm hàng không – logistics mới cho toàn vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc. Với khả năng xử lý khối lượng lớn hàng hóa mỗi năm, sân bay sẽ trở thành đầu mối vận chuyển quan trọng cho Bắc Ninh, Bắc Giang, Hải Dương và Hà Nội.
Việc xuất khẩu linh kiện, thiết bị công nghệ cao được kỳ vọng sẽ thuận lợi hơn khi có một sân bay quốc tế ngay trong vùng sản xuất. Song song đó, định hướng phát triển trung tâm MRO sẽ giúp Bắc Ninh tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị ngành công nghiệp hàng không khu vực châu Á – Thái Bình Dương.
Ngọc Duy