Theo khảo sát, một số tiểu thương tại các chợ trên địa bàn Hà Nội như Châu Long, chợ Thành Công, chợ Hàng Bè, chợ Long Biên... cho biết, xăng dầu lên giá nên mặt hàng nào nhập về cũng phải tăng theo. Một số mặt hàng như thịt lợn, thịt gà, thịt bò, tôm, cá... cũng tăng 5.000-10.000 đồng/kg tại một số thời điểm, khu vực.
Hệ thống bán lẻ trở thành “điểm neo giá” hiệu quả
Trước áp lực chi phí gia tăng, nhiều doanh nghiệp và hệ thống phân phối đã lựa chọn giải pháp “tự hấp thụ” một phần chi phí để giữ giá bán ổn định trong ngắn hạn. Nhờ vậy, hệ thống bán lẻ đang trở thành “điểm neo giá” hiệu quả, góp phần ổn định tâm lý thị trường và hạn chế tác động dây chuyền từ chi phí đầu vào tăng.
Cùng với đó, các cơ quan quản lý nhà nước đã tăng cường triển khai nhiều biện pháp kiểm soát thị trường. Lực lượng quản lý thị trường và ngành công thương thường xuyên kiểm tra việc niêm yết giá, giám sát hoạt động mua bán theo giá niêm yết, theo dõi sát diễn biến cung-cầu. Những hành vi đầu cơ, găm hàng, tăng giá bất hợp lý được phát hiện và xử lý nghiêm. Công tác điều hành giá tiếp tục được thực hiện chặt chẽ, đặc biệt đối với các mặt hàng thiết yếu và các doanh nghiệp thuộc diện kê khai giá.
Khóa giá mặt hàng thiết yếu, các chương trình khuyến mãi giúp ổn định tâm lý người tiêu dùng trong cơn bão giá.
Theo ông Nguyễn Minh Tâm, Giám đốc thu mua CTCP Dịch vụ thương mại tổng hợp WinCommerce, chi phí logistics và vận chuyển hàng hóa có xu hướng tăng, nhất là các mặt hàng vận chuyển đường dài hoặc cần điều kiện bảo quản lạnh như thực phẩm tươi sống. Một số nhóm hàng phụ thuộc nguyên liệu hoặc nguồn cung nhập khẩu đang chịu áp lực lớn hơn như các nhóm hàng thực phẩm, hàng tiêu dùng nhanh, một số mặt hàng nông sản nhập khẩu...
Nhiều nhà cung cấp đã bắt đầu đề cập tới khả năng điều chỉnh giá bán trong thời gian tới, đặc biệt đối với các nhóm hàng như thực phẩm tươi sống, gia vị, trái cây, thịt và thủy sản nhập khẩu. Mức điều chỉnh có thể dao động khoảng từ 5% đến 20% tùy theo từng nhóm hàng và nguồn cung nguyên liệu.
Trước những biến động này, doanh nghiệp đã chủ động làm việc và trao đổi với các nhà cung cấp nhằm tìm kiếm giải pháp duy trì mức giá hợp lý. Đồng thời, các hệ thống siêu thị và cửa hàng cũng tăng cường triển khai nhiều chương trình khuyến mãi đối với các mặt hàng thiết yếu để hỗ trợ sức mua và chia sẻ một phần áp lực chi phí với người tiêu dùng.
Tại MM Mega Market Việt Nam, ông Nguyễn Đức Toàn, Tổng Giám đốc điều hành cho biết đến nay đơn vị vẫn đang nỗ lực duy trì mặt bằng giá ổn định trong toàn hệ thống. 300 mặt hàng hóa thiết yếu được “khóa giá” cho đến hết tháng 3 nhằm giữ vững ổn định thị trường, đồng hành cùng người tiêu dùng trong bối cảnh khó khăn.
“Các biện pháp điều hành của Nhà nước, trong đó có việc sử dụng Quỹ bình ổn xăng dầu góp phần tạo điều kiện cho chúng tôi kiểm soát chi phí và ổn định giá bán. Bằng việc khóa giá mặt hàng thiết yếu, người tiêu dùng có thể dễ dàng lựa chọn, mua sắm, không bị tác động bởi biến động giá cả bên ngoài”, ông Nguyễn Đức Toàn chia sẻ.
Còn hệ thống Co.opmart giảm 50% cho nhóm thực phẩm thiết yếu như: dầu ăn, gạo, gia vị, mì ăn liền, bánh kẹo; giảm 15% cho nhiều thực phẩm tươi sống như: cá, tôm, thịt bò, thịt gà cùng nhiều loại trái cây nhập khẩu và nội địa; giảm 30% cho một số mặt hàng rau củ… Các chương trình khuyến mãi tập trung đồng loạt diễn ra trên toàn hệ thống giúp đa dạng bữa ăn của người tiêu dùng trong cơn bão giá.
Giảm áp lực chi tiêu cho người dân
Thực tế, trong bối cảnh hiện nay, người tiêu dùng có tâm lý “thắt lưng buộc bụng”. Nhiều gia đình bắt đầu chuyển sang các sản phẩm có giá rẻ hơn, giảm tần suất mua sắm hoặc ưu tiên các chương trình khuyến mãi.
Chia sẻ với VnBusiness, bà Thanh Tâm, phường Hồng Hà, TP Hà Nội cho biết: “Trước đây tôi thường đi cả chợ lẫn siêu thị để lựa chọn thực phẩm cho gia đình. Nhưng hiện tại tôi thấy mặt bằng giá cả trong siêu thị ổn định hơn, lại có thêm nhiều khuyến mãi. Điều này khiến người tiêu dùng yên tâm hơn trong tình hình nhiều biến động như hiện nay”.
Theo bà Lý Kim Chi, Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Thực phẩm Thành phố Hồ Chí Minh, khi giá hàng hóa tăng, người tiêu dùng có xu hướng thắt chặt chi tiêu, kéo theo nhu cầu suy giảm. Điều này khiến doanh nghiệp rơi vào thế khó: Không tăng giá sẽ khó duy trì sản xuất, nếu tăng giá nhanh thì việc tiêu thụ khó khăn.
“Việc giữ ổn định mặt bằng giá không thể chỉ dựa vào nỗ lực riêng lẻ của doanh nghiệp hay hệ thống phân phối, mà cần các giải pháp đồng bộ để kiểm soát chi phí đầu vào, qua đó tạo nền tảng ổn định thị trường một cách bền vững”, bà Chi chia sẻ.
Mặt bằng giá cả trong siêu thị ổn định hơn, thêm nhiều khuyến mãi, khiến người tiêu dùng yên tâm hơn.
Bà Nguyễn Thị Bích Vân, Giám đốc truyền thông Central Retail Việt Nam thông tin, nhờ có kế hoạch dự trữ hàng bài bản, nên hiện nay nhiều kho trung tâm của đơn vị vẫn có khả năng duy trì và đáp ứng đầy đủ nhu cầu tiêu dùng thị trường trong vài tuần tới. Điều này giúp đơn vị tiếp tục chủ động nguồn cung, dồi dào hàng hóa, chủ động điều tiết giá, đảm bảo ổn định thị trường.
Theo ông Phan Văn Chinh, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương), trong tình hình biến động nguyên liệu đầu vào, thị trường nhập khẩu còn tiềm ẩn nhiều rủi ro, các doanh nghiệp sản xuất, doanh nghiệp bán lẻ cần chủ động điều tiết chuỗi cung ứng, sản xuất, sử dụng nguồn nguyên liệu trong nước đáp ứng về chất lượng, sản lượng, phục vụ thị trường tiêu dùng.
“Thị trường nội địa còn rất nhiều tiềm năng và lợi thế cho các doanh nghiệp khai thác, nhất là trong bối cảnh hiện nay. Việc chủ động sử dụng hàng hóa, vật tư trong nước, sẽ góp phần gia tăng nguồn cung hàng hóa tại chỗ, phục vụ thị trường, không bị phụ thuộc bởi biến động thị trường nhập khẩu, chi phí logistics”, ông Phan Văn Chinh cho biết.
Về phía cộng đồng doanh nghiệp, các đơn vị kỳ vọng các chính sách hỗ trợ được thiết kế theo hướng tạo ra nhiều “bộ đệm” nhằm giảm bớt cú sốc chi phí cho nền kinh tế.
Giữa “cơn sóng” tăng giá xăng dầu, việc giữ ổn định mặt bằng giá hàng hóa là một nỗ lực tổng hợp của nhiều bên: từ cơ quan quản lý, doanh nghiệp đến người tiêu dùng. Dù còn nhiều thách thức, nhưng với sự phối hợp đồng bộ, thị trường hoàn toàn có thể duy trì được sự cân bằng cần thiết, hạn chế những tác động tiêu cực đến đời sống xã hội.
Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, Bộ Công Thương cho biết, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu còn tiềm ẩn nhiều biến động, Bộ sẽ tiếp tục bám sát chỉ đạo của Bộ Chính trị, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, theo dõi sát diễn biến quốc tế để kịp thời điều chỉnh kịch bản điều hành phù hợp.
Đồng thời, Bộ cũng kiến nghị các giải pháp về thuế nhằm tiếp tục hỗ trợ bình ổn giá xăng dầu, góp phần kiểm soát lạm phát và giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Việc chủ động kịch bản, linh hoạt điều hành và phối hợp hiệu quả các công cụ chính sách sẽ tiếp tục là yếu tố then chốt để giữ vững ổn định thị trường xăng dầu trong nước trước những biến động khó lường của thế giới.
Châu Giang