Theo ông Yu Jihoon - nhà nghiên cứu tại Viện Phân tích Quốc phòng Hàn Quốc, đồng thời là cựu sĩ quan tàu ngầm, cho biết, ít nhất 15 tàu chiến Mỹ tại khu vực có thể tham gia chiến dịch phong tỏa bắt đầu từ thứ Hai (13/4). Tuy nhiên, để triển khai hiệu quả, chiến dịch này sẽ cần thêm nhiều tàu chiến và máy bay hỗ trợ.
"Kiểm soát đường phong tỏa, nhận diện và kiểm tra tàu thuyền, giám sát trên không, đối phó với các tàu cao tốc hoặc mối đe dọa tên lửa từ Iran, cũng như xử lý nguy cơ thủy lôi đều phải hoạt động đồng bộ", ông Yu Jihoon nói.
Theo chuyên gia này, một chiến dịch kéo dài với quy mô lớn sẽ tiêu tốn đáng kể nguồn lực, từ đó gây sức ép lên các hoạt động của Hải quân Mỹ tại những khu vực khác. Trong bối cảnh lực lượng này đang phân tán tại Trung Đông, Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và châu Âu, việc duy trì phong tỏa lâu dài có thể làm suy giảm khả năng triển khai ở các điểm nóng khác.
"Với việc Hải quân Mỹ đã và đang phân tán các hoạt động của mình khắp Trung Đông, Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và châu Âu, việc phong tỏa càng kéo dài thì càng gây khó khăn cho các hoạt động khác trong khu vực", ông nhận định.
Các chủ tàu rơi vào thế 'tiến thoái lưỡng nan'
Các chủ tàu quốc tế cảnh báo rằng việc đi qua eo biển Hormuz vẫn tiềm ẩn rủi ro cao, khi lệnh phong tỏa của Tổng thống Mỹ Donald Trump mâu thuẫn với tuyên bố kiểm soát của Iran đối với tuyến hàng hải chiến lược này.
Ông Tim Huxley, Chủ tịch hãng vận tải Mandarin Shipping (Hong Kong, Trung Quốc), cho biết nhiều chủ tàu mà ông trao đổi đều cho rằng việc di chuyển qua khu vực này là quá rủi ro trong thời điểm hiện tại.
Theo chỉ đạo của Tổng thống Trump, Hải quân Mỹ đang ngăn chặn các tàu thuyền tiếp cận các cảng của Iran nhằm giành lại quyền kiểm soát từ Tehran sau khi đàm phán hòa bình đổ vỡ. Washington khẳng định các tàu không hướng đến Iran vẫn được phép lưu thông.
Tuy nhiên, thực tế trên biển lại phức tạp hơn. Iran tiếp tục tuyên bố quyền kiểm soát eo biển Hormuz và cho phép một số tàu đi qua nếu nộp khoản phí được gọi là "trạm thu phí Tehran", có thể lên tới 2 triệu USD mỗi tàu.
Điều này đặt các chủ tàu vào tình thế "tiến thoái lưỡng nan": Nếu nộp phí cho Iran, họ có thể đối mặt với cảnh báo trừng phạt từ phía Mỹ. Tổng thống Trump từng tuyên bố các tàu có giao dịch với Tehran có thể phải chịu hậu quả, khiến nhiều chủ tàu lo ngại bị can thiệp hoặc xử lý ở bất kỳ khu vực nào trên thế giới.
Ông Bjorn Hojgaard, Giám đốc điều hành của công ty quản lý tàu Anglo-Eastern, cho biết, ngoài nguy cơ bị trừng phạt, các tàu còn có nguy cơ bị Hải quân Mỹ tịch thu.
"Trên thực tế, phần lớn các chủ tàu tuân thủ luật pháp hiện nay đều tránh đi qua khu vực này, và xu hướng đó đã diễn ra kể từ khi căng thẳng leo thang vào cuối tháng Hai”, ông nói.
Quỳnh Như