Theo Nghị định mới, việc sửa đổi tập trung mở rộng căn cứ pháp lý, nới lỏng một số điều kiện và tăng tính linh hoạt trong công tác lập, quản lý quy hoạch đô thị và nông thôn. Các điều chỉnh này nhằm phù hợp với mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp, đồng thời đáp ứng yêu cầu phân quyền, phân cấp trong quản lý nhà nước về quy hoạch.
Một trong những nội dung đáng chú ý là quy định về lập quy hoạch chung đô thị. Theo đó, Nghị định điều chỉnh giảm ngưỡng mật độ dân số tối thiểu từ 500 người/km² xuống còn 300 người/km²; đồng thời bãi bỏ quy định về diện tích tối thiểu đối với đô thị mới. Việc xác định phạm vi lập quy hoạch chung được thực hiện trên cơ sở quy hoạch tổng thể hệ thống đô thị và nông thôn, quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh hoặc quy hoạch chung thành phố đã được phê duyệt, qua đó tăng tính chủ động và linh hoạt cho địa phương.
Đối với quy hoạch phân khu, Nghị định sửa đổi theo hướng mở rộng phạm vi điều chỉnh, bao quát nhiều loại hình khu vực và không quy định cứng về quy mô diện tích. Thẩm quyền quyết định quy mô được giao cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, căn cứ yêu cầu quản lý phát triển và cấu trúc không gian của quy hoạch chung.
Ảnh minh họa
Quy định về lập quy hoạch chi tiết cũng được điều chỉnh theo hướng linh hoạt hơn, không đặt ra ngưỡng diện tích cụ thể đối với khu chức năng. Việc lập và phê duyệt quy hoạch chi tiết được thực hiện phù hợp với quy hoạch tỉnh hoặc quy hoạch chung thành phố theo thẩm quyền.
Bên cạnh đó, Nghị định số 34/2026/NĐ-CP bổ sung yêu cầu gửi hồ sơ quy hoạch đô thị và nông thôn thông qua hệ thống thông tin cơ sở dữ liệu quốc gia về hoạt động xây dựng; đồng thời quy định rõ trách nhiệm xử lý đối với các hồ sơ chuyển tiếp trước ngày 1/1/2026 nhằm bảo đảm tính thống nhất và liên thông trong quản lý.
Về kinh phí, Nghị định sửa đổi trách nhiệm của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trong việc ban hành kế hoạch kinh phí hằng năm, phê duyệt dự toán chi cho hoạt động quy hoạch đô thị và nông thôn; đồng thời cho phép phân cấp, ủy quyền phù hợp với quy định của pháp luật về tổ chức chính quyền địa phương.
Theo Bộ Xây dựng, Nghị định đã cụ thể hóa các quy định của Luật số 144/2025/QH15 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn; đồng thời tháo gỡ các vướng mắc phát sinh trong thực tiễn, góp phần đơn giản hóa thủ tục hành chính, cải thiện môi trường đầu tư - kinh doanh và đáp ứng yêu cầu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong giai đoạn mới.
Văn Hùng