Đoạn tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam qua Nghệ An dài khoảng 85,5 km, đi qua 18 địa phương. Ảnh minh họa: Gemini
Theo nghị quyết, toàn bộ dự án được phân chia thành 17 dự án độc lập. Trong đó, Chính phủ giao UBND tỉnh Nghệ An làm chủ đầu tư dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và di dời công trình hạ tầng kỹ thuật đoạn tuyến qua địa bàn tỉnh, với sơ bộ tổng mức đầu tư 5.733 tỷ đồng, thời gian hoàn thành dự kiến vào quý IV/2028.
Tiến độ có thể được điều chỉnh sau khi báo cáo nghiên cứu khả thi được phê duyệt, tùy thuộc quy mô và tính chất kỹ thuật, Bộ Xây dựng sẽ báo cáo Chính phủ xem xét.
Nghị quyết cũng nêu rõ, các dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, di dời hạ tầng kỹ thuật do địa phương tổ chức thực hiện, bao gồm cả việc di dời các công trình điện lực từ 110kV trở lên không thuộc sở hữu của Tập đoàn Điện lực Việt Nam.
Trước đó, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Nghệ An đã ban hành Quyết định số 3995-QĐ/TU ngày 30/6/2025 thành lập Ban Chỉ đạo giải phóng mặt bằng dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đoạn qua địa bàn tỉnh.
Ban Chỉ đạo do Bí thư Tỉnh ủy làm Trưởng ban, cùng 3 Phó Trưởng ban, trong đó có Chủ tịch UBND tỉnh giữ vai trò Phó Trưởng ban Thường trực.
Theo phương án hiện nay, đoạn tuyến qua Nghệ An dài khoảng 85,5 km, đi qua 18 địa phương. Dự án dự kiến cần giải phóng khoảng 519,2 ha đất, khoảng 2.150 hộ dân bị ảnh hưởng, trong đó 1.782 hộ tại 16 xã phải bố trí tái định cư tại 41 khu.
Đối với đoạn qua Nghệ An, ga hành khách chính được đề xuất là ga Vinh, đặt tại khu vực xã Hưng Nguyên, nằm giữa trục đường rộng 72 m của Khu công nghiệp VSIP và tuyến Quốc lộ 46. Đây là ga có 4 đường, nơi tất cả các đoàn tàu đều dừng đón, trả khách.
Depot Vinh (cảng cạn) được bố trí tại khu vực xã Lam Thành, phục vụ khai thác đoạn Ngọc Hồi - Vinh, đồng thời là nơi tập kết, bảo trì, bảo dưỡng phương tiện, kiểm tra thiết bị và phục vụ thi công.
Ngoài ra, trên toàn tuyến qua Nghệ An dự kiến bố trí 2 trạm phục vụ công tác duy tu, bảo dưỡng. Một trạm đặt tại xã Đức Châu, phục vụ đoạn Thanh Hóa - Vinh; trạm còn lại kết hợp trong depot Vinh, phục vụ đoạn Vinh - Hà Tĩnh, nhằm tối ưu sử dụng quỹ đất và nâng cao hiệu quả vận hành.
Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam được Quốc hội thông qua chủ trương đầu tư vào tháng 11/2024, với tổng chiều dài khoảng 1.541 km, nối từ ga Ngọc Hồi (Hà Nội) đến ga Thủ Thiêm (TP.Hồ Chí Minh).
Tuyến được thiết kế đường đôi khổ 1.435 mm, tốc độ 350 km/h, gồm 23 ga hành khách và 5 ga hàng hóa, chủ yếu phục vụ vận tải hành khách, đồng thời có khả năng khai thác vận tải hàng hóa khi cần thiết.
Tổng nhu cầu sử dụng đất toàn dự án khoảng 10.827 ha, trong đó có 3.655 ha đất trồng lúa, 2.567 ha đất lâm nghiệp và 4.605 ha đất khác. Khoảng 120.836 người dự kiến phải tái định cư.
Tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 1,71 triệu tỷ đồng (tương đương 67,3 tỷ USD), từ ngân sách nhà nước và các nguồn vốn hợp pháp khác. Dự kiến dự án hoàn thành cơ bản vào năm 2035.
Thành Duy