Chủ động, nhạy bén, tận tụy trong công tác

5 giờ trướcBài gốc

Những ngày đầu gian khó

Sự ra đời của Văn phòng Chính trị Cục (đơn vị tiền thân của Văn phòng TCCT) theo Nghị định số 27/NĐ-QP ngày 11-5-1946 của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng về tổ chức Chính trị Cục không đơn thuần là một thiết chế tổ chức mà là sự lựa chọn mang tầm chiến lược, thể hiện tầm nhìn sâu sắc trong xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị.

Văn phòng Tổng cục Chính trị tổ chức Đại hội Thi đua Quyết thắng giai đoạn 2019-2024. Ảnh: VĂN VÂN

Những ngày đầu thành lập, trong điều kiện chiến tranh lan rộng, cán bộ, nhân viên Văn phòng Chính trị Cục phải liên tục cơ động, khi ở Chiến khu Việt Bắc, khi bám sát các đơn vị chủ lực. Công việc nhiều, yêu cầu cao, trong khi đó, con người và điều kiện bảo đảm lại vô cùng khó khăn. Chính trong hoàn cảnh ấy, bản lĩnh của đội ngũ cán bộ, nhân viên Văn phòng đã được tôi luyện. Không chỉ làm công việc hành chính thuần túy, Văn phòng đã nhanh chóng đảm đương vai trò là cơ quan trung tâm phối hợp tham mưu, tổng hợp giúp Bí thư Trung ương Quân ủy, thủ trưởng Cục Chính trị nắm chắc tình hình, hoạch định kế hoạch, tổ chức triển khai CTĐ, CTCT trong toàn quân.

Một trong những dấu ấn sâu sắc của giai đoạn này là việc Văn phòng đã phối hợp với các cơ quan chức năng tham mưu, giúp Bí thư Trung ương Quân ủy và Cục trưởng Cục Chính trị chuẩn bị và tổ chức thành công Hội nghị chính trị viên toàn quốc lần thứ nhất diễn ra vào tháng 2-1947. Hội nghị là sự kiện có ý nghĩa đặc biệt, đặt nền móng cho toàn bộ hệ thống CTĐ, CTCT trong Quân đội nhân dân Việt Nam.

Điều ấn tượng là, Văn phòng không chỉ dừng lại ở vai trò tham mưu mà trực tiếp cùng các cơ quan tham gia xây dựng nội dung, tổng hợp ý kiến, đề xuất những vấn đề cốt lõi. Những nội dung như: Nguyên tắc, chế độ công tác, 10 nhiệm vụ của CTĐ, CTCT trong Quân đội, kiện toàn cơ quan chính trị và cán bộ chính trị các cấp từ Cục Chính trị đến đại đội, coi đại đội là đơn vị căn bản của CTĐ, CTCT trong Quân đội... được xác lập tại hội nghị mang đậm dấu ấn quá trình nghiên cứu, tổng hợp thực tiễn công phu của Văn phòng và các cơ quan.

Tiếp đó, Hội nghị chính trị viên toàn quốc lần thứ hai diễn ra vào tháng 3-1948 tiếp tục ghi nhận sự trưởng thành vượt bậc của Văn phòng trong công tác tham mưu và phối hợp tham mưu chiến lược về hoạt động CTĐ, CTCT. Tại hội nghị, nhiều vấn đề quan trọng về CTĐ, CTCT được xác định rõ hơn, có sự bổ sung và phát triển như: Nhiệm vụ, quyền hạn và chế độ công tác của cơ quan chính trị, kiến nghị và được Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 2 (khóa I) quyết nghị xác lập hệ thống chính trị ủy viên (gọi tắt là chính ủy) từ cấp trung đoàn trở lên và chính trị viên ở cấp tiểu đoàn, đại đội, từng bước bỏ chính trị viên trung đội (trừ các đội tuyên truyền vũ trang), chủ trương bồi dưỡng kiến thức về chính trị cho cán bộ chỉ huy và kiến thức quân sự cho cán bộ chính trị... Việc đề xuất, hoàn thiện chế độ chính ủy, chính trị viên là một sáng tạo đặc sắc của Đảng ta, không chỉ là kết quả của tư duy lý luận mà còn là kết tinh của quá trình bám sát thực tiễn chiến đấu, tổng hợp kinh nghiệm từ cơ sở...

Bám sát chiến trường, chủ động tham mưu

Ngày 11-7-1950, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 121/SL, ấn định các cơ quan chức năng của Bộ Tổng Tư lệnh Quân đội quốc gia và Dân quân Việt Nam; tổ chức và nhiệm vụ của Bộ Tổng Tham mưu, TCCT, Tổng cục Cung cấp. Theo đó, Văn phòng TCCT bước vào một giai đoạn phát triển mới, với chức năng, nhiệm vụ ngày càng toàn diện và nặng nề hơn. Đây cũng là thời điểm cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp chuyển sang thế tiến công chiến lược. Yêu cầu đặt ra đối với CTĐ, CTCT không chỉ là động viên tinh thần mà còn phải trực tiếp góp phần nâng cao sức mạnh chiến đấu, bảo đảm sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với Quân đội trong mọi tình huống.

Trong bối cảnh đó, Văn phòng đã thực sự trở thành trung tâm của công tác tham mưu kế hoạch-tổng hợp. Không quản gian khổ, cán bộ Văn phòng bám sát từng chiến dịch, từng chiến trường, theo dõi, phân tích, tổng hợp tình hình một cách toàn diện, kịp thời báo cáo và đề xuất chủ trương, biện pháp phù hợp.

Từ Chiến dịch Biên giới 1950 mở đầu cho bước ngoặt chiến lược của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp đến các chiến dịch lớn như Hòa Bình, Tây Bắc, Thượng Lào và đặc biệt là Chiến cuộc Đông Xuân 1953-1954, mọi hoạt động CTĐ, CTCT đều có dấu ấn tham mưu của Văn phòng TCCT. Không chỉ dừng ở việc phản ánh tình hình, Văn phòng còn chủ động phối hợp đề xuất những nội dung giáo dục chính trị, phương thức tiến hành công tác tư tưởng, tổ chức, góp phần củng cố niềm tin, ý chí chiến đấu của bộ đội.

Đỉnh cao của giai đoạn này là Chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử. Trong chiến dịch mang tầm vóc thời đại, yêu cầu về công tác chính trị được đặt ra ở mức cao nhất: Phải giữ vững quyết tâm chiến đấu, khắc phục mọi khó khăn, gian khổ, vượt qua thử thách khốc liệt của chiến tranh hiện đại. Văn phòng TCCT đã kịp thời phối hợp với các cơ quan tham mưu, đề xuất nhiều chủ trương quan trọng, góp phần giữ vững trận địa tư tưởng, tạo nên sức mạnh tinh thần to lớn, một trong những nhân tố quyết định làm nên chiến thắng “chấn động địa cầu”.

Sau thắng lợi của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, Văn phòng tham gia nghiên cứu, hệ thống hóa những bài học kinh nghiệm về CTĐ, CTCT. Những tổng kết ấy không chỉ có ý nghĩa thực tiễn mà còn góp phần hình thành cơ sở lý luận cho việc xây dựng Quân đội trong giai đoạn mới.

Đại hội quân nhân Văn phòng Tổng cục Chính trị nhiệm kỳ 2025-2027. Ảnh: VĂN VÂN

Bước vào cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, quy mô chiến tranh mở rộng, tính chất ác liệt, phức tạp tăng lên gấp bội. Đế quốc Mỹ với tiềm lực kinh tế, quân sự hùng mạnh cùng quân đội chư hầu và tay sai đã tiến hành chiến tranh bằng nhiều thủ đoạn tinh vi, kết hợp giữa quân sự, chính trị với chiến tranh tâm lý. Điều đó đặt ra yêu cầu rất cao đối với công tác tham mưu của Văn phòng TCCT: Không chỉ kịp thời, chính xác mà còn phải có tầm nhìn chiến lược, khả năng dự báo và xử lý linh hoạt các tình huống.

Trong hoàn cảnh ấy, Văn phòng đã có bước phát triển mạnh mẽ cả về tổ chức và phương thức hoạt động. Việc thành lập các bộ phận chuyên trách theo dõi từng chiến trường là biểu hiện sinh động của tư duy tổ chức khoa học, nhạy bén. Đây không chỉ là sự phân công nhiệm vụ mà là sự “cắm chốt” của công tác tham mưu ngay tại những nơi nóng bỏng nhất của chiến tranh.

Điều đáng chú ý là, Văn phòng không bị động chờ thông tin mà luôn chủ động tổ chức các kênh nắm tình hình đa dạng, sâu sát. Nhiều cán bộ đã trực tiếp vào chiến trường, bám đơn vị, cùng ăn, cùng ở, cùng chiến đấu với bộ đội để nắm bắt thực tiễn một cách chân thực nhất. Từ đó, những báo cáo, đề xuất của Văn phòng không chỉ chính xác mà còn có chiều sâu, phản ánh đúng bản chất vấn đề.

Trong suốt những năm tháng kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Văn phòng đã phối hợp với các cơ quan tham mưu kịp thời cho thủ trưởng TCCT điều chỉnh nội dung, phương pháp CTĐ, CTCT phù hợp với từng giai đoạn: Từ Chiến tranh đặc biệt, Chiến tranh cục bộ đến “Việt Nam hóa chiến tranh”. Đặc biệt, công tác giáo dục chính trị, tư tưởng được triển khai sâu rộng, kiên trì, làm cho cán bộ, chiến sĩ nhận rõ bản chất của kẻ thù, củng cố niềm tin “dám đánh, biết đánh và quyết thắng Mỹ”.

Đặc biệt, những năm cuối của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước (1973-1975) là thời điểm thể hiện rõ nét nhất sự chủ động, nhạy bén của Văn phòng TCCT. Trước những chuyển biến nhanh chóng của cục diện chiến tranh, Văn phòng đã chủ động phối hợp, tham mưu nhiều vấn đề mang tầm chiến lược: Từ kiện toàn cơ chế lãnh đạo của Đảng ở miền Nam, thống nhất chế độ quân hàm đến xây dựng các chỉ thị về CTĐ, CTCT trong các chiến dịch quyết định. Nhiều đề xuất của Văn phòng không chỉ giải quyết yêu cầu trước mắt mà còn có ý nghĩa lâu dài, góp phần bảo đảm sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với Quân đội.

Nhạy bén, sáng tạo

Bước ra khỏi khói lửa chiến tranh, đất nước thống nhất nhưng lại đứng trước những thử thách mới, phức tạp và không kém phần gay gắt. Nếu như trong chiến tranh, thử thách lớn nhất là bom đạn và sự đối đầu trực diện với kẻ thù thì trong hòa bình, thách thức lại nằm ở những biến động sâu sắc về chính trị, kinh tế, tư tưởng và môi trường quốc tế. Chính trong bối cảnh đó, Văn phòng TCCT tiếp tục khẳng định bản lĩnh kiên định, đồng thời phát huy cao độ tinh thần chủ động, sáng tạo, từng bước nâng cao chất lượng tham mưu, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Giai đoạn trước và trong công cuộc đổi mới, tình hình thế giới và khu vực có nhiều biến động lớn. Sự khủng hoảng và sụp đổ của mô hình chủ nghĩa xã hội hiện thực ở Đông Âu và Liên Xô đã tác động trực tiếp đến tư tưởng, nhận thức của một bộ phận cán bộ, chiến sĩ. Trong nước, quá trình chuyển đổi cơ chế quản lý kinh tế, những khó khăn về đời sống, những biểu hiện dao động, hoài nghi về con đường đi lên chủ nghĩa xã hội... đã đặt ra yêu cầu hết sức cấp bách đối với CTĐ, CTCT trong Quân đội.

Trong hoàn cảnh ấy, không thụ động trước tình hình, Văn phòng đã chủ động nghiên cứu, nắm bắt diễn biến tư tưởng, cùng các cơ quan tham mưu cho thủ trưởng TCCT tổ chức nhiều đợt học tập, quán triệt đường lối đổi mới của Đảng, triển khai các chương trình tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận nhằm làm rõ những vấn đề cốt lõi về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam.

Cũng trong thời kỳ này, Văn phòng đã tích cực tham gia nghiên cứu, biên soạn nhiều công trình tổng kết lớn về CTĐ, CTCT trong Quân đội. Hàng trăm đề tài khoa học các cấp được triển khai, nhiều công trình có giá trị lý luận và thực tiễn sâu sắc góp phần hoàn thiện hệ thống lý luận về xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị trong điều kiện mới. Đây không chỉ là kết quả của trí tuệ tập thể mà còn là minh chứng cho sự trưởng thành về tầm tư duy chiến lược của đội ngũ cán bộ Văn phòng.

Trong những năm gần đây, khi tình hình thế giới, khu vực diễn biến nhanh chóng, phức tạp, khó lường, Văn phòng TCCT đã thể hiện rõ năng lực thích ứng linh hoạt. Công tác tham mưu không chỉ dừng ở việc phản ánh tình hình, mà ngày càng chú trọng dự báo, đề xuất các giải pháp mang tính chiến lược, góp phần giúp thủ trưởng TCCT chỉ đạo hiệu quả CTĐ, CTCT trong toàn quân.

Đặc biệt, trong điều kiện Quân đội đang thực hiện điều chỉnh tổ chức, biên chế theo hướng “tinh, gọn, mạnh, hiện đại”, Văn phòng đã chủ động tham mưu và phối hợp tham mưu nhiều nội dung quan trọng: Từ xây dựng kế hoạch CTĐ, CTCT dài hạn, hay các chỉ thị, quy chế, quy định đến các giải pháp nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đổi mới nội dung, hình thức tiến hành CTĐ, CTCT trong điều kiện mới. Những tham mưu ấy không chỉ đáp ứng yêu cầu trước mắt mà còn góp phần định hướng lâu dài cho sự phát triển của toàn ngành.

Một yếu tố then chốt làm nên chất lượng tham mưu trong thời kỳ mới chính là đội ngũ cán bộ. Nhận thức rõ điều đó, Văn phòng luôn chú trọng xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, trình độ chuyên môn cao và tư duy chiến lược sắc bén. Việc bồi dưỡng được tiến hành toàn diện, kết hợp giữa lý luận và thực tiễn, giữa gửi đi đào tạo tại trường với rèn luyện qua công việc. Nhờ đó, đội ngũ cán bộ Văn phòng ngày càng trưởng thành, đủ sức đảm đương những nhiệm vụ phức tạp, đòi hỏi cao trong tình hình mới.

Trải qua 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, Văn phòng TCCT vinh dự được Đảng, Nhà nước, Quân đội tặng nhiều phần thưởng cao quý: Huân chương Quân công hạng Nhì, Ba; Huân chương Chiến công hạng Nhì; Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Nhất (2 lần), Nhì cùng nhiều cờ thưởng thi đua, bằng khen của Bộ Quốc phòng và TCCT, được Nhà nước Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào tặng Huân chương Itxala và Huân chương Lao động hạng Nhì.

MINH ĐĂNG - NGỌC GIANG

Nguồn QĐND : https://www.qdnd.vn/quoc-phong-an-ninh/xay-dung-quan-doi/chu-dong-nhay-ben-tan-tuy-trong-cong-tac-1038386