Theo khuyến cáo chuyên môn, ngộ độc thực phẩm xảy ra khi cơ thể nhiễm các chất độc qua ăn uống. Trường hợp cấp tính thường do nhiễm vi sinh vật hoặc hóa chất với liều lượng lớn, biểu hiện như đau bụng, buồn nôn, nôn mửa, đi ngoài phân lỏng, có thể kèm sốt, mệt mỏi, hoa mắt, chóng mặt.
Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ việc không bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm. Trong những ngày Tết, thị trường thực phẩm sôi động, nguy cơ xuất hiện hàng hóa không rõ nguồn gốc, thực phẩm chứa dư lượng hóa chất vượt mức cho phép hoặc quá hạn sử dụng có thể gia tăng. Bên cạnh đó, nhiều món ăn được chế biến sẵn, bảo quản trong thời gian dài, nếu không tuân thủ đúng quy trình có thể dẫn đến nhiễm chéo vi khuẩn.
Các yếu tố rủi ro phổ biến gồm sơ chế thực phẩm chưa sạch; dùng chung dụng cụ cho thực phẩm sống và chín; thức ăn chưa nấu chín kỹ; thức ăn để ở nhiệt độ không phù hợp; dụng cụ, hộp đựng thực phẩm không bảo đảm vệ sinh. Đây là điều kiện thuận lợi để vi sinh vật gây bệnh phát triển.
Đà Nẵng bảo đảm an toàn thực phẩm từ gia đình đến cơ sở quản lý.
Để phòng ngừa, người dân được khuyến cáo lựa chọn thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, còn hạn sử dụng, bao bì nguyên vẹn. Rau, củ, quả cần tươi, không dập nát; thịt, cá, tôm không có mùi lạ; thực phẩm chế biến sẵn phải có thông tin đầy đủ về ngày sản xuất, hạn sử dụng và đơn vị phân phối. Chỉ mua thực phẩm tại các cơ sở bảo đảm điều kiện an toàn.
Thực phẩm sau khi mua cần được phân loại, bảo quản riêng biệt theo từng nhóm, bảo đảm nhiệt độ phù hợp. Rau củ nên để đúng ngăn chuyên dụng; tủ lạnh cần được vệ sinh định kỳ. Trong quá trình chế biến, cần rửa tay sạch trước khi nấu và trước khi ăn, giữ sạch bề mặt chế biến, che đậy thức ăn và sử dụng nguồn nước an toàn. Thức ăn nên được nấu chín kỹ, sử dụng ngay sau khi chế biến; nếu bảo quản lại phải đậy kín và đun sôi kỹ trước khi dùng.
Khi ăn uống bên ngoài, người dân nên lựa chọn cơ sở có điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm, khu vực bếp và dụng cụ ăn uống được giữ vệ sinh. Phụ nữ mang thai và người có hệ miễn dịch yếu cần thận trọng hơn khi sử dụng thực phẩm chế biến sẵn.
Song song với công tác tuyên truyền, Sở Y tế Đà Nẵng đã tổ chức kiểm tra thực tế tại Cơ sở 2 - Chi cục An toàn thực phẩm Đà Nẵng nhằm đánh giá năng lực sẵn sàng phòng, chống ngộ độc thực phẩm và rà soát tình hình tổ chức hoạt động sau khi thực hiện sắp xếp bộ máy theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Đà Nẵng chủ động phòng, chống ngộ độc thực phẩm dịp Tết.
Theo báo cáo của đơn vị, các tổ trực và điều tra ngộ độc thực phẩm được phân công theo tuần, duy trì đường dây nóng 24/24 giờ để tiếp nhận, xử lý thông tin. Định kỳ, các đoàn kiểm tra được thành lập để giải quyết sự cố về an toàn thực phẩm trên địa bàn.
Lãnh đạo Sở Y tế yêu cầu tiếp tục duy trì nghiêm chế độ trực 24/24 giờ, bảo đảm thông suốt đường dây nóng, sẵn sàng phản ứng nhanh khi xảy ra sự cố. Đồng thời, tăng cường tập huấn kỹ năng xử lý tình huống cho cán bộ tuyến cơ sở; xây dựng kịch bản giả định và tổ chức diễn tập xử lý ngộ độc thực phẩm trong thời gian tới.
An toàn thực phẩm là lĩnh vực liên quan nhiều ngành, nhiều cấp. Việc chủ động phòng ngừa trong từng gia đình cùng với sự sẵn sàng ứng phó của cơ quan chức năng được xác định là yếu tố quan trọng nhằm hạn chế tối đa nguy cơ ngộ độc thực phẩm, bảo đảm sức khỏe cộng đồng trong dịp lễ, Tết.
Trâm Trần