Chủ động phòng ngừa, ứng phó hiệu quả với thiên tai

một giờ trướcBài gốc

Lực lượng chức năng kiểm tra, chuẩn bị vật tư phòng, chống bão lụt tại Hạt Quản lý đê Hà Châu, xã Điềm Thụy.

Thiên tai cực đoan, diễn biến khó lường

Năm 2025 được xem là một trong những năm thiên tai gây thiệt hại nặng nề nhất đối với Thái Nguyên trong nhiều năm trở lại đây. Trên địa bàn tỉnh liên tiếp xuất hiện các hình thái thiên tai cực đoan như mưa lớn diện rộng, lũ quét, sạt lở đất, ngập úng kéo dài và bão mạnh.

Năm 2025, thiên tai đã làm 17 người chết, 1 người mất tích, hàng trăm nghìn ngôi nhà bị ngập, tốc mái hoặc hư hỏng. Nhiều công trình hạ tầng giao thông, thủy lợi, trường học, cơ sở y tế bị ảnh hưởng nặng nề. Tổng thiệt hại ước tính trên 13.200 tỷ đồng.

Bước sang mùa mưa bão năm 2026, thời tiết tiếp tục xuất hiện nhiều diễn biến bất thường. Chỉ trong các đợt mưa dông giữa tháng 4 và đầu tháng 5, trên địa bàn tỉnh đã xảy ra nhiều điểm dông lốc, mưa đá gây thiệt hại lớn về nhà ở, trường học, sản xuất nông nghiệp và hạ tầng dân sinh.

Đáng chú ý, trận mưa dông ngày 17-4 vừa qua đã khiến 1 người tử vong tại xã Đại Phúc do cây đổ. Tiếp đó, đợt mưa dông ngày 2 và 3-5 làm 5 người bị thương, hơn 1.380 ngôi nhà bị tốc mái, nhiều công trình công cộng và trường học bị hư hỏng, hàng trăm ha cây trồng bị gãy đổ. Tổng thiệt hại ước khoảng 44 tỷ đồng.

Tại Lễ phát động Tuần lễ Quốc gia phòng, chống thiên tai năm 2026 được tổ chức tại Thái Nguyên, ông Hoàng Phúc Lâm, Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, nhận định: Năm 2026, thời tiết tiếp tục diễn biến bất thường dưới tác động của biến đổi khí hậu và có khả năng xuất hiện hiện tượng El Nino từ khoảng tháng 6.

Những tháng đầu năm nay ghi nhận nắng nóng xuất hiện sớm tại nhiều khu vực, trong khi miền Bắc liên tiếp xảy ra dông lốc, mưa đá diện rộng do sự tranh chấp giữa các khối không khí nóng và lạnh.

Đối với khu vực Trung du và miền núi phía Bắc, trong đó có Thái Nguyên, nguy cơ dông lốc, mưa đá cục bộ vào mùa hè vẫn hiện hữu. Đồng thời, tình trạng nắng nóng kéo dài, thiếu nước cục bộ vào cuối năm cũng có thể xảy ra nếu El Nino duy trì cường độ mạnh.

Những dự báo này cho thấy thiên tai đang chuyển biến theo hướng khó dự báo hơn, vừa gia tăng cực đoan, vừa mở rộng về phạm vi tác động. Điều đó đặt ra yêu cầu cấp thiết phải nâng cao năng lực cảnh báo sớm, tăng cường khả năng chống chịu của hạ tầng và cộng đồng dân cư, đồng thời chuyển mạnh từ tư duy ứng phó sang chủ động phòng ngừa.

Nâng cao năng lực ứng phó từ cơ sở

Cán bộ, chiến sĩ Sư đoàn 346 (Quân khu 1) chung tay khắc phục hậu quả thiên tai tại xã Yên Trạch.

Trước dự báo thiên tai tiếp tục diễn biến phức tạp, Thái Nguyên đang tập trung triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao năng lực phòng ngừa, ứng phó và giảm nhẹ rủi ro ngay từ cơ sở.

Các địa phương chủ động rà soát khu vực xung yếu, xây dựng phương án di dời dân cư, đầu tư công trình chống ngập, chống sạt lở và củng cố hệ thống hồ đập, đê điều trước mùa mưa bão.

Tại các vùng có nguy cơ cao, nhiều công trình kè chống sạt lở, hệ thống thoát nước và khu tái định cư đang được đẩy nhanh tiến độ nhằm bảo đảm an toàn cho người dân.

Các đơn vị quản lý thủy lợi tăng cường kiểm tra an toàn hồ đập, xây dựng phương án điều tiết nước, đồng thời ứng dụng công nghệ và hệ thống quan trắc tự động phục vụ công tác dự báo, cảnh báo sớm.

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là nâng cao năng lực chỉ đạo, điều hành và khả năng ứng phó ngay từ cơ sở. Công tác tập huấn, diễn tập được tăng cường; lực lượng xung kích phòng chống thiên tai được kiện toàn theo phương châm 4 tại chỗ; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền để người dân chủ động theo dõi diễn biến thời tiết, chuẩn bị phương án ứng phó khi có tình huống xảy ra.

Cùng với đầu tư hạ tầng, việc nâng cao nhận thức, kỹ năng ứng phó cho người dân đang được xác định là giải pháp căn cơ để giảm thiểu thiệt hại khi thiên tai xảy ra.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng rõ nét, thiên tai được dự báo tiếp tục phức tạp và cực đoan hơn, yêu cầu chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa không chỉ là nhiệm vụ trước mắt mà còn là giải pháp lâu dài nhằm bảo vệ an toàn tính mạng, tài sản của nhân dân, giữ vững ổn định sản xuất và hướng tới phát triển bền vững.

Bá Hoàng

Nguồn Thái Nguyên : https://baothainguyen.vn/thoi-su-thai-nguyen/202605/chu-dong-phong-ngua-ung-pho-hieu-qua-voi-thien-tai-39b50db/