Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ Jerome Powell. Ảnh: THX/TTXVN
Ông đồng thời cho biết sẽ tiếp tục đảm nhiệm vai trò Thống đốc Fed trong thời gian tới nhằm bảo vệ tính độc lập của cơ quan này trước những sức ép từ chính quyền Tổng thống Donald Trump.
Phát biểu sau cuộc họp chính sách kéo dài hai ngày, ông Powell cho biết sẽ “giữ vai trò kín tiếng” khi tiếp tục là Thống đốc Fed và không có ý định trở thành một “tiếng nói bất đồng gây chú ý” dưới thời người kế nhiệm được chỉ định là Kevin Warsh. Đề cử ông Warsh lãnh đạo Fed đã được Ủy ban Ngân hàng Thượng viện thông qua và có thể được toàn Thượng viện phê chuẩn trong vòng hai tuần tới, ngay trước khi nhiệm kỳ Chủ tịch Fed của ông Powell kết thúc vào ngày 15/5.
Tuy vậy, ông Powell cảnh báo một loạt động thái pháp lý từ chính quyền Tổng thống Trump – từ việc tìm cách sa thải Thống đốc Lisa Cook cho tới mở cuộc điều tra hình sự đối với chính ông – đang đe dọa uy tín trong quá trình ra quyết định của Fed, đồng thời làm xói mòn ranh giới cần thiết giữa chính sách tiền tệ và các yếu tố chính trị ngắn hạn.
Ông nhấn mạnh những hành động pháp lý này là chưa từng có trong lịch sử 113 năm của Fed và có nguy cơ làm suy yếu khả năng điều hành chính sách tiền tệ độc lập, không bị chi phối bởi các yếu tố chính trị. Theo ông, vấn đề không nằm ở việc Tổng thống Trump thường xuyên kêu gọi cắt giảm lãi suất, mà ở các biện pháp pháp lý nhằm gây áp lực buộc Fed phải hành động theo mong muốn đó.
Nhiệm kỳ riêng của ông Powell trong Hội đồng Thống đốc Fed kéo dài đến tháng 1/2028, gần cuối nhiệm kỳ của ông Trump. Ông cho biết sẽ quyết định sau về việc tiếp tục giữ ghế trong bao lâu, đồng thời bày tỏ kỳ vọng Fed có thể quay lại với thông lệ tôn trọng pháp luật và để ngân hàng trung ương thực hiện nhiệm vụ của mình một cách độc lập. Trong khi đó, Tổng thống Trump tiếp tục chỉ trích ông Powell trên mạng xã hội và từng đe dọa sẽ sa thải ông nếu tiếp tục ở lại Fed.
Những phát biểu của ông Powell về tương lai và quá trình chuyển giao quyền lực đã phần nào lấn át quyết định chính sách được thị trường dự báo từ trước, khi Fed giữ nguyên lãi suất trong biên độ 3,50%–3,75% – vốn được duy trì từ tháng 12/2025. Đồng thời, lo ngại lạm phát gia tăng cũng khiến nội bộ Fed xuất hiện mức độ chia rẽ lớn nhất kể từ năm 1992.
Sau hơn một năm liên tục cắt giảm lãi suất và kỳ vọng tiếp tục nới lỏng, 3 quan chức Fed đã phản đối quyết định lần này do cho rằng việc tiếp tục phát tín hiệu “thiên về nới lỏng” không còn phù hợp trong bối cảnh lạm phát ở mức cao và nhiều bất định liên quan đến xung đột giữa Mỹ và Iran có thể ảnh hưởng tới giá dầu toàn cầu.
Một quan chức khác là Thống đốc Stephen Miran cũng bỏ phiếu phản đối, nhưng theo hướng ngược lại khi ủng hộ cắt giảm lãi suất – lập trường ông duy trì tại mọi cuộc họp kể từ khi gia nhập Fed hồi năm ngoái. Đây nhiều khả năng cũng là cuộc họp cuối cùng của ông Miran trên cương vị này.
Ông Powell cảnh báo sự kết hợp giữa thuế nhập khẩu và chi phí năng lượng cao có thể tiếp tục đẩy lạm phát cơ bản tăng, khiến nỗ lực kiểm soát lạm phát trở nên khó khăn hơn. Theo ông, các nhà hoạch định chính sách hiện chưa sẵn sàng phát tín hiệu tăng lãi suất, nhưng quan điểm chung đang dần chuyển về trạng thái trung lập hơn, nơi khả năng tăng hoặc giảm lãi suất được cân nhắc ngang nhau.
Nếu sự thay đổi này diễn ra, nhiều khả năng sẽ thuộc về nhiệm kỳ của ông Kevin Warsh, người dự kiến nhậm chức kịp thời để chủ trì cuộc họp chính sách Fed ngày 16–17/6/2026. Tổng thống Trump cho biết kỳ vọng lãi suất sẽ giảm sau khi ông Warsh lên nắm quyền. Tuy nhiên, triển vọng này không dễ thực hiện khi thị trường đang trì hoãn kỳ vọng cắt giảm lãi suất đến tận năm 2027, trong khi ngày càng nhiều nhà đầu tư đặt cược vào khả năng lãi suất sẽ phải tăng trở lại.
Bên cạnh đó, ông Warsh cũng sẽ cần thuyết phục các đồng nghiệp, đặc biệt là ba Chủ tịch Fed khu vực – ông Beth Hammack (Chủ tịch Fed bang Cleveland), ông Neel Kashkari (Chủ tịch Fed bang Minneapolis) và bà Lorie Logan (Chủ tịch Fed bang Dallas) – những người đã phản đối việc duy trì định hướng nới lỏng trong tuyên bố chính sách lần này.
Minh Trang/Bnews/vnanet.vn