Chuyên gia y tế: Gia đình cần 'sơ cứu tâm lý' cho trẻ sau khi bị nhốt

2 giờ trướcBài gốc

Ảnh cắt từ clip.

Ám ảnh sau cánh cửa bị khóa

Liên quan vụ học sinh lớp 1 bị cô giáo "bỏ quên" trong lớp tại Trường Tiểu học Nậm Lầu (Sơn La), sự việc không chỉ đặt ra câu hỏi về công tác quản lý và trách nhiệm của nhà trường mà còn làm dấy lên lo ngại về những tổn thương tâm lý lâu dài đối với trẻ. ThS.BSNT Nguyễn Đình Nam,Trưởng khoa Tâm thần kinh, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông cho rằng, bên cạnh việc làm rõ trách nhiệm, cần đặc biệt quan tâm đến cú sốc tinh thần mà em nhỏ phải chịu đựng.

Theo ông Nam, trẻ mầm non/tiểu học đang trong quá trình phát triển về mặt tâm lý, liên quan đến các gắn bó xã hội, để hướng tới hoàn thiện về cách phản ứng cảm xúc cũng như nhận thức về thế giới xung quanh. Thực tế, trẻ ở độ tuổi này thường vẫn được sự quan tâm chăm sóc của gia đình, không nhiều trẻ thường xuyên phải ở nhà một mình hay phải tự chăm sóc.

"Việc bị nhốt một mình trong lớp học được đánh giá là một sang chấn tâm lý lớn với một đứa trẻ, nhất là trong giai đoạn nhạy cảm này", chuyên gia Đình Nam khẳng định.

Ngay trong quá trình bị nhốt tại lớp học, trong lúc tối, trẻ sẽ xuất hiện phản ứng hoảng sợ, xuất phát từ nỗi sợ bóng tối, sợ bị bỏ rơi, sợ ma... Giai đoạn này với những trẻ có kinh nghiệm sống có thể bắt đầu tìm cách thoát ra hoặc tìm kiếm sự trợ giúp, và sau một thời gian không thể thoát ra, trẻ sẽ chuyển sang tâm lý bất lực, hoảng loạn, bác sĩ Nam phân tích.

Tuy nhiên, theo vị bác sĩ, với những trẻ còn ít trải nghiệm sống, vốn nhút nhát hoặc thiếu kỹ năng ứng phó, phản ứng hoảng sợ có thể nhanh chóng đẩy các em vào trạng thái bất lực.

"Đây không chỉ là phản ứng về mặt cảm xúc. Ở giai đoạn này, trẻ có thể xuất hiện các biểu hiện cơ thể như khó thở, run rẩy, căng cứng tay chân, thậm chí choáng ngất. Những ám ảnh tâm lý kéo dài về sau cũng thường được khởi phát từ thời điểm này", bác sĩ cho biết.

Cùng với kỳ vọng được gia đình "giải cứu", khi rơi vào cảm giác thất vọng và bất lực, mối gắn kết giữa trẻ và cha mẹ cũng có thể bị ảnh hưởng sau sự việc. Cảm giác bị bỏ rơi, dù chỉ trong khoảnh khắc, đôi khi để lại những rạn nứt âm thầm trong niềm tin của trẻ.

Ngoài tổn thương tâm lý, trẻ còn có nguy cơ bị ảnh hưởng về thể chất trong quá trình tự tìm cách thoát ra, như té ngã, chấn thương tay chân, trầy xước, rách da hoặc nhiễm trùng vết thương…

Khoảng 3 tiếng sau khi ở trong lớp 1 mình, em P. đã được gia đình tìm thấy. Ảnh: Cắt từ clip.

Ưu tiên hồi phục tinh thần

Qua sự việc trên, chuyên gia Đình Nam cho rằng, dù đã được giải cứu, phản ứng stress cấp tính vẫn thường có thể duy trì 1-3 ngày, với những cơn hoảng sợ, khó thở, choáng, mệt mỏi, rối loạn hành vi hoặc giấc ngủ. Hầu hết sau 3 ngày, trẻ bước vào giai đoạn hồi phục.

Thay vì chỉ tập trung vào việc xác định ai phải chịu trách nhiệm, chuyên gia Đình Nam khuyến nghị gia đình nên ưu tiên chăm sóc và xử lý những căng thẳng tâm lý cho trẻ, đặc biệt trong 3 ngày đầu sau sự việc.

Cha mẹ cần ở bên con khi ngủ, cho con thời gian nghỉ ngơi, dành sự quan tâm và trấn an cần thiết để trẻ cảm thấy an toàn, dần loại bỏ cảm giác bị bỏ rơi.

Đồng thời, cần theo dõi sát các phản ứng tâm lý tiêu cực như la hét, hoảng loạn, tìm cách chạy trốn, mất ngủ kéo dài… để kịp thời đưa trẻ đến các cơ sở hỗ trợ tâm lý hoặc bác sĩ chuyên khoa tâm thần thăm khám, can thiệp khi cần thiết.

Bác sĩ Nam khẳng định: "Với gia đình, việc sơ cứu tâm lý cho con là điều tối quan trọng".

Bên cạnh đó, nên tạm thời cho trẻ có thời gian nghỉ ngơi, thư giãn, tốt nhất là tại nhà. Trẻ cần được hỗ trợ tâm lý trong môi trường an toàn, được vui chơi, trò chuyện và kết nối với cha mẹ. Khi thực sự sẵn sàng về mặt tinh thần, trẻ có thể quay trở lại trường học.

Cũng theo chuyên gia, gia đình cũng nên hạn chế việc thăm hỏi dồn dập, gây ồn ào hoặc lấy lời khai nhiều lần, tránh làm trẻ thêm hoang mang, căng thẳng.

Ở giai đoạn sau, khi trẻ đã ổn định, không nên nhắc lại sự việc như một biến cố đặc biệt. Việc liên tục gợi nhớ chuyện bị nhốt có thể khiến ký ức tiêu cực bị khắc sâu. Thay vào đó, hãy giúp trẻ nhìn nhận sự việc một cách nhẹ nhàng, để sớm hòa nhập trở lại và coi đó là một trải nghiệm đã qua, chuyên gia Đình Nam nhấn mạnh.

Hà Phương

Nguồn Phụ Nữ VN : https://phunuvietnam.vn/chuyen-gia-y-te-gia-dinh-can-so-cuu-tam-ly-cho-tre-sau-khi-bi-nhot-238260212091141812.htm