Chuyển khoản nhầm và trách nhiệm hoàn trả

3 giờ trướcBài gốc

Những cách ứng xử khác nhau

Công an xã Quảng Bị hỗ trợ trao trả hơn 2 tỷ đồng chuyển nhầm tài khoản. Ảnh: Công an cung cấp.

Ngày 15-10-2025, Công an xã Phù Đổng, Hà Nội tiếp nhận thông tin từ chị Nguyễn Thị Nữ và chị Nguyễn Thị Ánh (người bán thuốc tại địa phương). Theo trình bày, chị Nữ đã chuyển nhầm 10 triệu đồng vào tài khoản của chị Ánh. Sau khi phát hiện ra sai sót này, chị Nữ đã tìm gặp chị Ánh để xin hoàn lại tiền. Tuy nhiên, do lo ngại về các thủ đoạn lừa đảo qua mạng, chị Ánh đề nghị hai bên cùng lên Công an xã Phù Đổng để được hướng dẫn và xác minh chính xác sự việc, nhằm tránh rủi ro có thể xảy ra. Sau khi tiếp nhận thông tin, Công an xã Phù Đổng đã nhanh chóng xác định sự việc hoàn toàn đúng như chị Nguyễn Thị Nữ đã trình bày và hướng dẫn hai công dân viết bản cam kết về việc chuyển nhầm tiền. Dưới sự chứng kiến của cán bộ công an, chị Nguyễn Thị Ánh đã thực hiện chuyển khoản hoàn trả lại toàn bộ số tiền 10 triệu đồng cho chị Nguyễn Thị Nữ.

Vào ngày 3-11-2025, chị N.T.T.H, trú tại xã Quảng Bị đến trụ sở Công an xã Quảng Bị trình báo về việc tài khoản ngân hàng cá nhân bất ngờ nhận được số tiền hơn 2 tỷ đồng với nội dung giao dịch lạ. Nhận thấy số tiền không phải của mình, chị N.T.T.H đã chủ động thông báo cơ quan công an để phối hợp xác minh, xử lý. Ngay sau khi tiếp nhận thông tin, Công an xã Quảng Bị đã tiến hành xác minh và xác định bà H.T.Q, cư trú tại tỉnh Bắc Ninh trong quá trình giao dịch ngân hàng đã sơ suất chuyển nhầm số tiền trên vào tài khoản của chị N.T.T.H. Dưới sự hướng dẫn của cơ quan công an, chỉ sau một ngày, bà H.T.Q và chị N.T.T.H đã gặp gỡ, hoàn tất thủ tục trao trả lại số tiền chuyển nhầm theo đúng quy định.

Tương tự, chị Trần Thị Trang, trú phường Tân Mai, tỉnh Nghệ An, bất ngờ nhận gần 500 triệu đồng trong tài khoản. Ban đầu, chị không để ý vì tưởng người thân chuyển tiền. Chỉ đến khi thấy tin nhắn xin hoàn trả, chị mới nhận ra có sự nhầm lẫn. Dưới sự xác minh của Công an phường Tân Mai, chị Trang đã chuyển trả đầy đủ số tiền cho người chuyển nhầm.

Những hành động kịp thời, thiện chí ấy không chỉ giúp người chuyển nhầm tránh được thiệt hại nặng nề, mà còn thể hiện chuẩn mực ứng xử văn minh trong xã hội số.

Tuy nhiên, không phải ai cũng lựa chọn cách hành xử đúng đắn. Điển hình là vụ việc Nguyễn Thế Lữ, trú tỉnh Quảng Trị, đã nhận nhầm gần 500 triệu đồng do người khác chuyển khoản nhầm. Dù được người chuyển tiền, ngân hàng và chính quyền địa phương nhiều lần liên hệ, vận động, Lữ vẫn cố tình không hoàn trả, thậm chí cắt đứt liên lạc. Sau hơn hai tháng, Cơ quan Cảnh sát điều tra đã khởi tố, bắt tạm giam Lữ về tội “Chiếm giữ trái phép tài sản” theo Điều 176 Bộ luật Hình sự.

Trước đó, vào tháng 7-2025, Ngô Ngụy Ý, tỉnh Vĩnh Long cũng bị khởi tố vì nhận 100 triệu đồng chuyển khoản nhầm nhưng không trả lại, còn chuyển sang tài khoản khác để rút và tiêu xài cá nhân, bất chấp sự vận động của ngân hàng và lực lượng công an.

Từ những vụ việc trên có thể thấy, nhận nhầm tiền không phải là… tội nhưng cố tình không trả lại thì hoàn toàn khác.

Cố tình chiếm giữ có thể bị xử lý hình sự

Chị Trần Thị Trang (áo vàng), trú phường Tân Mai, tỉnh Nghệ An đến công an phường Tân Mai để phối hợp hoàn tiền chuyển khoản nhầm. Ảnh: Công an cung cấp.

Trao đổi về vấn đề này, luật sư Đỗ Phương Thảo, Công ty Luật TNHH Công lý toàn dân cho biết: “Điều 579, Điều 580 Bộ luật Dân sự quy định, người chiếm hữu, sử dụng tài sản của người khác không có căn cứ pháp luật thì phải hoàn trả cho chủ sở hữu. Khi người nhận tài sản do nhầm lẫn mà cố tình không trả lại, đặc biệt sau nhiều lần được yêu cầu, nhắc nhở, thì hành vi đó không còn đơn thuần là vi phạm nghĩa vụ dân sự, mà đã đủ dấu hiệu cấu thành tội chiếm giữ trái phép tài sản quy định tại Điều 176 Bộ Luật Hình sự, với mức phạt tiền đến 50 triệu đồng, cải tạo không giam giữ hoặc phạt tù đến 2 năm”.

Tiền được chuyển nhầm vào tài khoản không làm phát sinh quyền sở hữu hợp pháp. Người nhận chỉ là người chiếm hữu tài sản không có căn cứ pháp luật và có nghĩa vụ hoàn trả ngay khi biết hoặc phải biết đó là tiền chuyển nhầm. Trung tá Nguyễn Tuấn Anh, Phó Trưởng Công an xã Quảng Bị, cho biết: “Nhiều vụ việc đáng tiếc xuất phát từ tâm lý chủ quan, cho rằng tiền đã vào tài khoản sẽ là của mình hoặc nghĩ rằng “không trả thì cùng lắm bị kiện dân sự”. Đây là nhận thức sai lầm bởi yếu tố quyết định trách nhiệm hình sự nằm ở ý chí chiếm giữ tài sản sau khi đã biết rõ nguồn gốc nhầm lẫn”.

Cơ quan công an khuyến cáo, khi người dân bất ngờ nhận được tiền do người khác chuyển nhầm, tuyệt đối không sử dụng số tiền đó. Chủ tài khoản cần nhanh chóng liên hệ với ngân hàng để xác minh thông tin giao dịch, phối hợp hoàn trả cho chủ sở hữu hợp pháp. Trường hợp không xác định được người chuyển nhầm hoặc ngân hàng chưa thể hỗ trợ, cần trình báo ngay với cơ quan công an nơi cư trú, không nên tự ý chuyển trả tiền khi nhận được cuộc gọi, tin nhắn từ các đối tượng lạ, chưa được xác minh rõ ràng, bởi có thể rơi vào các kịch bản lừa đảo tinh vi, dẫn đến rủi ro pháp lý khác.

Hiền Phương

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/chuyen-khoan-nham-va-trach-nhiem-hoan-tra-731746.html