Trả lời:
Theo Điều 16 Nghị định số 87/2023/NĐ-CP ngày 8/12/2023 của Chính phủ, cơ quan có trách nhiệm tổ chức thu nhận và tiêu hủy tiền bị hủy hoại trái pháp luật là Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Đây là quy định nhằm bảo đảm sự thống nhất trong quản lý, xử lý đối với loại tiền không còn giá trị sử dụng và có liên quan đến hành vi vi phạm pháp luật.
Cụ thể, khoản 1 Điều 16 quy định rõ: Ngân hàng Nhà nước tổ chức thu nhận tiền bị hủy hoại trái pháp luật để thực hiện tiêu hủy. Khi thu nhận loại tiền này, việc giao nhận phải được thực hiện theo đúng quy định tại khoản 2 Điều 15 của Nghị định, tức phải bảo đảm đầy đủ thủ tục, chứng từ, biên bản và trách nhiệm của các bên tham gia giao nhận.
Khoản 2 Điều 16 tiếp tục xác định rằng, việc tiêu hủy tiền bị hủy hoại trái pháp luật, bao gồm cả tiền bị hủy hoại trái pháp luật có liên quan đến các vụ việc vi phạm pháp luật, sẽ được thực hiện theo quy định về tiêu hủy tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông của Ngân hàng Nhà nước. Điều này có nghĩa là sau khi được thu nhận, tiền bị hủy hoại trái pháp luật sẽ không được xử lý tùy tiện, mà phải tuân theo quy trình tiêu hủy thống nhất, chặt chẽ, bảo đảm an toàn, bí mật và đúng thẩm quyền.
Việc giao cho Ngân hàng Nhà nước thực hiện nhiệm vụ này là phù hợp, bởi đây là cơ quan trung ương quản lý nhà nước về tiền tệ và hoạt động ngân hàng, đồng thời là đơn vị có hệ thống kho quỹ, nghiệp vụ quản lý tiền mặt và quy trình tiêu hủy tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông. Quy định như vậy giúp tránh tình trạng nhiều cơ quan cùng tham gia tiêu hủy nhưng thiếu thống nhất, gây rủi ro về quản lý tang vật hoặc sai lệch trong thống kê, hạch toán.
Đối với người dân, cần hiểu rằng tiền bị hủy hoại trái pháp luật sau khi đã được xác minh, kết luận sẽ không quay trở lại lưu thông. Cơ chế thu nhận, tiêu hủy tập trung của Ngân hàng Nhà nước là một bước cần thiết để bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật và góp phần nâng cao uy tín của đồng tiền quốc gia. Đồng thời, quy trình này cũng góp phần hỗ trợ cơ quan chức năng trong việc xử lý các vi phạm có liên quan đến bảo vệ tiền Việt Nam.