Kẹt bất kể giờ nào
Nhớ về những năm 2010, người dân huyện Nhà Bè, Quận 7 (cũ) muốn đi vào trung tâm Thành phố đều phải đi qua cầu Tân Thuận để vào đường Nguyễn Tất Thành. Con đường chỉ dài khoảng 3 km, đi qua các địa bàn phường Xóm Chiếu, Vĩnh Hội và Khánh Hội, ngày ấy thưa người nên đường Nguyễn Tất Thành khá rộng. Tuy nhiên, tai nạn giao thông lại liên tục xảy ra trên tuyến đường này, do có lưu lượng lớn xe tải, xe container, xe bồn... lưu thông hỗn hợp với làn xe máy. Vụ tai nạn xảy ra thảm khốc nhất là vào năm 2012, khi chiếc xe buýt chạy hướng Nhà Bè - Bến Thành bất ngờ bị mất thắng đã lao sang bên kia đường khiến 3 người chết và nhiều người bị thương.
Để giảm thiểu xảy ra các vụ tai nạn giao thông đáng tiếc, Sở Giao thông Vận tải ngày ấy đã cho xây dựng dãi phân cách cứng ngăn đôi tuyến đường. Không dừng lại đó, những điểm giao cắt như Tôn Đản, Xóm Chiếu... cũng được đóng lại. Đây là trục giao thông chính kết nối khu Nam với trung tâm thành phố, người và phương tiện tham gia đông nên con đường Nguyễn Tất Thành luôn rơi vào tình trạng quá tải. Mặt khác, hiện nay mặt đường hiện hữu của đường Nguyễn Tất Thành chỉ rộng 8 - 14 m, được tổ chức 2 chiều với 4 làn xe hỗn hợp nên thường xuyên xảy ra ùn tắc giao thông bất kể giờ nào.
Dù vào thời điểm giữa trưa, đường Nguyễn Tất Thành vẫn ùn tắc
Ông Nguyễn Văn Bảy (ngụ tại phường Xóm Chiếu) cho biết, cầu Tân Thuận và đường Nguyễn Tất Thành được người Pháp thiết kế và xây dựng vào năm 1905 nên hiện nay không còn đáp ứng được lưu lượng phương tiện thực tế. Theo Sở Xây dựng, tuyến đường này đang phải chịu tải lượng phương tiện vượt 140% so với công suất thiết kế. Vào các khung giờ cao điểm sáng và chiều tối, toàn bộ mặt đường rơi vào tình trạng quá tải. Dòng xe từ các hướng dồn về phía cầu Tân Thuận và trung tâm thành phố, gây ra tình trạng ùn ứ kéo dài trên trục chính.
Tình trạng kẹt xe kéo theo ùn tắc cục bộ tại các giao lộ cắt ngang như Hoàng Diệu, Tôn Đản, Xóm Chiếu... do không gian lưu thông chật hẹp, xe máy, ôtô và xe tải trọng lớn phải di chuyển chung làn. Để thoát khỏi điểm kẹt, nhiều người điều khiển xe máy còn lao lên vỉa hè hoặc chuyển hướng vào các hẻm nhỏ dọc tuyến, khiến giao thông khu vực lân cận lộn xộn và luôn mất an toàn.
Chị Hoàng Thị Thúy, một người dân sinh sống ở khu Tôn Đản cho rằng, tuyến đường Nguyễn Tất Thành là cửa ngõ nối trung tâm TPHCM với khu Nam Thành phố nhiều năm qua luôn rơi vào tình trạng quá tải. Hằng ngày, các phương tiện tham gia giao thông nối đuôi nhau suốt ngày đêm, luôn rơi vào tình trạng ùn tắc.
Tuyến đường Nguyễn Tất Thành nhìn từ trên cao
Ghi nhận của phóng viên Chuyên đề Công an TPHCM, tình hình giao thông trên tuyến đường này trong những ngày qua luôn trong tình trạng ùn ứ, là "vấn nạn thường trực" từ nhiều năm qua. Kéo dài hơn 2km, đường Nguyễn Tất Thành từ cầu Khánh Hội đến cầu Tân Thuận là tuyến huyết mạch nối trung tâm TPHCM với khu Nam. Trong khi quá trình đô thị hóa kéo theo lưu lượng phương tiện ngày càng tăng, thì mặt đường từ lâu vẫn không được mở rộng. Hiện tuyến đường đang quá tải. Xe container, xe chở xăng dầu và xe tải nặng chen nhau từng mét, ùn ứ kéo dài đã trở thành cảnh quen thuộc, bất kể thời điểm trong ngày.
Tình trạng ùn ứ giao thông kéo dài trên đường Nguyễn Tất Thành (đoạn qua khu vực Quận 4 cũ) đang trở thành nỗi ám ảnh thường trực đối với người dân mỗi ngày. Trước áp lực ngày càng lớn đó, phương án mở rộng tuyến đường lên tối thiểu 8 - 10 làn xe đang được kỳ vọng sẽ sớm được triển khai.
Ghi nhận của chúng tôi trong những ngày trung tuần tháng 5, dù là thời điểm giữa trưa nhưng dòng xe vẫn nối dài, nhích từng chút trên suốt tuyến. Theo thống kê của cơ quan chức năng, đường Nguyễn Tất Thành đứng đầu danh sách các điểm ùn tắc giao thông của TPHCM. Tuyến đường cũng vượt khả năng thông hành đến 140%. Nhiều tài xế ví đây là con đường thử độ kiên nhẫn, vì chỉ cần một trận mưa lớn hay va quẹt nhỏ là giao thông gần như tê liệt.
Lộ trình đường Nguyễn Tất Thành sẽ được mở rộng
Cuối tuyến là hai cây cầu Tân Thuận 1 và Tân Thuận 2. Trong đó, cầu Tân Thuận 1 dài 241m, có tuổi thọ đến nay đã gần 120 năm tuổi. Kết quả kiểm định mới nhất cho thấy, cầu không còn đủ khả năng khai thác, buộc phải hạn chế tải trọng để bảo đảm an toàn. Trước đây, đường Nguyễn Tất Thành chưa nằm trong nhóm các tuyến được ưu tiên bố trí vốn mở rộng. Tuy nhiên hiện nay, với chủ trương không phát triển nhà ở tại khu đất Bến Nhà Rồng, Thành phố đang nghiên cứu mở rộng tuyến đường trong thời gian tới.
Mở rộng đường ra hướng sông
Sở Xây dựng TPHCM cho biết, phương án mở rộng đường Nguyễn Tất Thành đã được UBND Thành phố chấp thuận. Cụ thể, Thành phố sẽ mở rộng đường lên 8 - 10 làn xe và xây mới cầu Tân Thuận 1, với tổng mức đầu tư khoảng 2.950 tỷ đồng. Khi được triển khai, dự án sẽ góp phần giải tỏa điểm nghẽn giao thông kéo dài nhiều năm giữa trung tâm và khu Nam. Theo đó, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông TPHCM sẽ chuẩn bị các bước đầu tư dự án. Ngoài ra, tuyến đường Nguyễn Tất Thành cũng nằm trong định hướng nghiên cứu tổng thể cảnh quan bờ Tây sông Sài Gòn.
Để giải quyết dứt điểm "điểm đen" ùn tắc này, Sở Xây dựng TPHCM đã thông qua phương án mở rộng lộ giới đường Nguyễn Tất Thành lên tối thiểu 8 - 10 làn xe. Hướng mở rộng được thực hiện lấn về phía khu vực Cảng Nhà Rồng - Khánh Hội. Giải pháp này đóng vai trò then chốt trong việc khơi thông năng lực giao thông cho cửa ngõ phía Nam.
Đề xuất trên đã được Sở Xây dựng trình lên UBND TPHCM gửi Ban Thường vụ Thành ủy TPHCM về việc thực hiện quy hoạch khu vực Cảng Nhà Rồng - Khánh Hội và mở rộng Khu di tích - Bảo tàng Hồ Chí Minh (chi nhánh TPHCM). Theo đó, UBND TPHCM đã họp và thông qua phương án tổng mặt bằng khu vực Cảng Nhà Rồng - Khánh Hội, đồng thời mở rộng Khu di tích - Bảo tàng Hồ Chí Minh.
Dòng người và xe bị dồn ứ không còn chỗ trống
Trước đó, UBND TPHCM đã trình Ban Thường vụ Thành ủy TPHCM đề án liên quan đến quy hoạch khu vực Cảng Nhà Rồng - Khánh Hội. Trong nội dung tờ trình, Thành phố cũng đưa ra định hướng mở rộng đường Nguyễn Tất Thành lên tối thiểu 8 làn xe, ưu tiên phát triển về phía khu vực Cảng Nhà Rồng - Khánh Hội nhằm đáp ứng nhu cầu giao thông và chỉnh trang đô thị.
Theo định hướng hiện nay, quỹ đất khu vực được phân bổ như sau: 50% dành cho công viên cây xanh; 15% cho khu văn hóa - di tích lịch sử; 15% cho các công trình công cộng; 15% cho cảng hành khách; 5% bố trí trụ sở Cảng Sài Gòn cùng khu tái định cư. Việc mở rộng đường Nguyễn Tất Thành nằm trong tổng thể đồ án quy hoạch khu vực Cảng Nhà Rồng - Khánh Hội với tổng diện tích khoảng 39,51 ha. TPHCM đã bãi bỏ chủ trương giao cho nhà đầu tư cũ làm khu phức hợp.
Theo định hướng quy hoạch mới, phần lớn quỹ đất khu vực cảng sẽ được tái phân bố để ưu tiên phát triển không gian công viên cây xanh, bến hành khách và các tiện ích công cộng. Đồng thời, dự án sẽ được triển khai đồng bộ cùng kế hoạch nâng cấp cầu Tân Thuận 1 và mở rộng Khu di tích - Bảo tàng Hồ Chí Minh, hướng đến mục tiêu kiến tạo một không gian văn hóa, sinh thái khang trang ven sông Sài Gòn.
Phần diện tích còn lại được bố trí công viên cây xanh đa chức năng, kết hợp các tiện ích công cộng, không gian sinh hoạt cộng đồng, vui chơi giải trí phục vụ người dân; các hạng mục văn hóa, bảo tàng; cảng hành khách và khu tái định cư. Toàn bộ các hạng mục gồm dự án khu vực Cảng Nhà Rồng - Khánh Hội, mở rộng Khu di tích - Bảo tàng Hồ Chí Minh, mở rộng đường Nguyễn Tất Thành và xây dựng mới cầu Tân Thuận 1 sẽ được triển khai theo phương thức đối tác công tư (PPP), hợp đồng BT (xây dựng - chuyển giao).
Các hạng mục này sẽ được thực hiện đồng bộ trong cùng một dự án nhằm bảo đảm tiến độ hoàn thành giai đoạn 1 mở rộng, cải tạo Khu di tích - Bảo tàng Hồ Chí Minh. Dự kiến, dự án sẽ được triển khai trong năm 2027 và hoàn thành trong năm 2029 với tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 2.950 tỷ đồng, bằng nguồn vốn đầu tư công.
Nam Anh