Công ty TNHH An Phú Nông từng bị xử phạt 251 triệu đồng về hành vi chuyển đổi đất rừng trái phép
Sau nhiều năm triển khai dự án trồng rừng kết hợp sản xuất nông lâm nghiệp tại huyện Bảo Lâm (cũ), Công ty TNHH An Phú Nông đang đứng trước hàng loạt tồn tại, vi phạm được cơ quan chức năng chỉ ra. Trong đó, đáng chú ý nhất là khoản tiền bồi thường thiệt hại tài nguyên rừng hơn 3,6 tỷ đồng mà doanh nghiệp này vẫn chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp cho Nhà nước tại thời điểm kiểm tra.
Theo Báo cáo số 2248 của Đoàn liên ngành số 04 tỉnh Lâm Đồng về kết quả kiểm tra, rà soát dự án đầu tư trồng rừng, quản lý bảo vệ rừng và sản xuất nông lâm kết hợp của Công ty TNHH An Phú Nông tại huyện Bảo Lâm, dự án được UBND tỉnh cấp giấy chứng nhận đầu tư từ năm 2009 với tổng diện tích thực hiện ban đầu gần 180 ha.
Dự án được kỳ vọng sẽ góp phần bảo vệ hơn 57 ha rừng tự nhiên hiện hữu, trồng gần 95 ha rừng sản xuất, phát triển mô hình nông lâm kết hợp, xây dựng cơ sở hạ tầng phục vụ sản xuất và tạo sinh kế tại địa phương. Tuy nhiên, sau hơn 15 năm triển khai, kết quả thực hiện của doanh nghiệp còn rất xa so với mục tiêu được phê duyệt.
Qua kiểm tra thực địa, cơ quan chức năng xác định nhiều hạng mục chưa được thực hiện hoặc thực hiện không đúng theo giấy chứng nhận đầu tư. Đáng chú ý, diện tích rừng tự nhiên được giao cho doanh nghiệp quản lý đã xảy ra tình trạng mất rừng.
Theo hồ sơ được Đoàn liên ngành rà soát, trước đây Tổ công tác thành lập theo Quyết định số 2046/QĐ-UBND của Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng đã xác định tại dự án có 14,45 ha rừng bị mất trắng và 19,16 ha rừng bị tác động, trong đó diện tích mất rừng chưa xử lý là 16,46 ha. Trên cơ sở đó, cơ quan chức năng xác định Công ty An Phú Nông phải bồi thường thiệt hại tài nguyên rừng đối với diện tích này.
Ngày 23/7/2021, Sở Tài chính tỉnh Lâm Đồng đã ban hành Thông báo số 1697/STC-GCS yêu cầu doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ bồi thường thiệt hại tài nguyên rừng với số tiền 3,658 tỷ đồng.
Tuy nhiên, điều đáng nói là sau gần 4 năm kể từ thời điểm thông báo được ban hành, khoản tiền này vẫn chưa được doanh nghiệp hoàn thành nghĩa vụ nộp ngân sách.
Báo cáo của Đoàn liên ngành nêu rõ: “Công ty chưa thực hiện việc nộp tiền bồi thường thiệt hại tài nguyên rừng” đối với diện tích 16,46 ha rừng bị mất theo Thông báo số 1697/STC-GCS ngày 23/7/2021 của Sở Tài chính. Đây là một trong những tồn tại lớn nhất của dự án cho đến thời điểm kiểm tra vào tháng 6/2025.
Trong báo cáo giải trình gửi đoàn kiểm tra, Công ty An Phú Nông cho biết từ đầu năm 2024 đến nay doanh nghiệp đang tiến hành trồng lại rừng trên diện tích bị mất bằng các loài cây Muồng đen và Thông. Tuy nhiên, việc trồng lại rừng không đồng nghĩa với việc được miễn nghĩa vụ tài chính đã được cơ quan có thẩm quyền xác định trước đó.
“Quân anh Lợi” ngày đêm thu hoạch cà phê trên lâm phần của công ty An Phú Nông, ai là người hưởng lợi từ số lượng cà phê này ?
Chính vì vậy, tại phần đánh giá chung, Đoàn liên ngành tiếp tục khẳng định doanh nghiệp “chưa nộp số tiền 3,658 tỷ đồng bồi thường tài nguyên rừng trên diện tích 16,46 ha rừng bị mất”. Nội dung này tiếp tục được đưa vào danh mục các tồn tại, hạn chế cần khắc phục của dự án.
Không chỉ dừng lại ở khoản nợ hơn 3,6 tỷ đồng, báo cáo còn cho thấy Công ty An Phú Nông đang đối mặt với nhiều vấn đề khác. Doanh nghiệp chưa hoàn tất thủ tục điều chỉnh giấy chứng nhận đầu tư sau khi bị thu hồi một phần diện tích đất; chưa được cấp phép xây dựng nhưng đã xây dựng một số hạng mục công trình; để xảy ra tình trạng mất rừng mới với diện tích 1,2 ha trên phần đất quản lý bảo vệ rừng; đồng thời chưa xây dựng phương án quản lý rừng bền vững theo quy định.
Đáng chú ý, Đoàn liên ngành nhận định dự án đã hết tiến độ đầu tư nhưng chưa được điều chỉnh tiến độ theo quy định của Luật Đầu tư. Việc tiếp tục triển khai các hạng mục còn lại của dự án chỉ có thể được xem xét sau khi doanh nghiệp hoàn thành các thủ tục pháp lý liên quan.
Trước thực trạng trên, Đoàn liên ngành đã kiến nghị UBND tỉnh chỉ đạo Công ty An Phú Nông khẩn trương thực hiện nghĩa vụ tài chính về bồi thường thiệt hại tài nguyên rừng, đồng thời khắc phục toàn bộ các tồn tại đã được các cơ quan thanh tra, kiểm tra chỉ ra trong nhiều năm qua.
Đoàn kiểm tra cũng đề nghị Sở Tài chính tiếp tục đôn đốc doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ bồi thường; trường hợp doanh nghiệp không chấp hành thì cần xem xét các biện pháp xử lý theo quy định pháp luật nhằm bảo đảm tính nghiêm minh trong công tác quản lý tài nguyên rừng và tài sản công.
Từ những kết luận trong báo cáo kiểm tra mới nhất có thể thấy, câu hỏi “Công ty An Phú Nông đã trả khoản nợ hơn 3,6 tỷ đồng cho Nhà nước hay chưa?” hiện đã có câu trả lời khá rõ ràng. Theo hồ sơ và kết quả kiểm tra của cơ quan chức năng đến tháng 6/2025, doanh nghiệp vẫn chưa hoàn thành nghĩa vụ nộp khoản tiền bồi thường thiệt hại tài nguyên rừng 3,658 tỷ đồng theo yêu cầu của Sở Tài chính. Việc khoản nợ này sẽ được xử lý ra sao và doanh nghiệp có khắc phục các tồn tại kéo dài hay không đang là vấn đề cần tiếp tục được các cơ quan chức năng theo dõi, giám sát trong thời gian tới./
Lê Hồng