Công ty ở Thụy Sĩ biến hàng triệu lít nước tiểu thành phân bón tự nhiên

2 giờ trướcBài gốc

Sản phẩm phân bón Aurin của công ty VunaNexus. Ảnh: vuna.ch

Theo tờ The Guardian ngày 4/6, khi nhân viên tại trụ sở Cơ quan Vũ trụ châu Âu ở Paris (Pháp) đi vệ sinh, nước tiểu của họ không đơn thuần bị xả bỏ mà được biến thành một thứ hữu ích hơn nhiều.

Giám đốc điều hành VunaNexus, ông David de Chambrier, nhấn mạnh tái chế nước tiểu con người hoàn toàn không phải là một ý tưởng lập dị. Quy trình này không khác nhiều so với việc thu hồi khoáng chất từ các thiết bị điện tử đã qua sử dụng.

Ông nói: “Nước tiểu là một nguồn tài nguyên có hàm lượng dưỡng chất rất đậm đặc. Đây không phải là việc làm của những người lập dị mà chúng tôi đang tái chế khoáng chất”. Theo ông, tách nước tiểu ngay từ nguồn giúp quá trình xử lý dễ dàng hơn rất nhiều.

Các nhà vệ sinh đặc biệt có hình thức giống hệt nhà vệ sinh thông thường sẽ dẫn phần chất lỏng đã được tách riêng, không pha loãng với nước, qua hệ thống đường ống tới một trạm xử lý nhỏ nằm dưới tầng hầm của tòa nhà.

Tại đây, nước tiểu đi qua hàng loạt bể xử lý để loại bỏ các chất ô nhiễm vi lượng như kháng sinh và cô đặc các dưỡng chất quan trọng như nitơ và phốt pho, vốn thiết yếu với quá trình phát triển của cây trồng. Sau đó, chất lỏng được thanh trùng ở nhiệt độ 90 độ C để tiêu diệt virus và các tác nhân gây bệnh tiềm tàng. Phần nước cất được tách ra và đưa trở lại hệ thống xả nước, trong khi đầu ra cuối cùng là một loại phân bón dạng lỏng mang tên Aurin.

VunaNexus cho biết Aurin là loại phân bón khoáng duy nhất trên thị trường được sản xuất hoàn toàn từ nước tiểu của con người và đã được cấp chứng nhận. Sản phẩm được cơ quan chức năng Thụy Sĩ và Pháp phê duyệt để sử dụng cho mọi loại cây trồng, được bán cho nông dân, người làm vườn, đồng thời đang được thử nghiệm tại các thành phố Paris, Lausanne và Zurich.

Ông de Chambrier cho biết, trước khi chiến dịch quân sự đặc biệt của Nga tại Ukraine bắt đầu vào năm 2022 khiến giá phân bón tăng vọt, mọi người vẫn nghĩ công ty của ông là lập dị. Tuy nhiên, quan điểm đó hiện đã thay đổi. Ông đang điều hành VunaNexus cùng em gái Nadège de Chambrier, kỹ sư môi trường và là giám đốc công nghệ của công ty.

Khủng hoảng ở eo biển Hormuz (nơi diễn ra khoảng 1/3 hoạt động thương mại toàn cầu về nguyên liệu sản xuất phân bón và 1/5 lượng khí hóa lỏng cần thiết để sản xuất phân bón) đã phơi bày rõ nét tính mong manh của thị trường này, khiến ngày càng có nhiều người quan tâm tới các giải pháp thay thế.

Liên hợp quốc cho biết 45 triệu người đang đối mặt nguy cơ thiếu đói nghiêm trọng do xung đột ở Trung Đông, trong bối cảnh giá phân bón tăng mạnh và cú sốc nguồn cung đe dọa an ninh lương thực tại một số quốc gia nghèo nhất thế giới.

Hiện nay, hệ thống của VunaNexus đã được lắp đặt tại nhiều tòa nhà thương mại và khu dân cư quy mô lớn, tái chế khoảng 3 triệu lít nước tiểu mỗi năm. Công nghệ này cũng đang được triển khai tại một khu dân cư sinh thái mới ở Paris. Đây là dự án được kỳ vọng sẽ trở thành mô hình lớn nhất châu Âu trong lĩnh vực này.

Ông de Chambrier nói: “Nếu chúng ta tái chế toàn bộ lượng nước tiểu của người dân châu Âu, tôi cho rằng có thể đáp ứng khoảng 30% nhu cầu nitơ”.

Theo ông, con số đó chưa đủ để thay đổi hoàn toàn thị trường phân bón, nhưng vẫn tạo ra giải pháp thay thế giúp nâng cao khả năng chống chịu của hệ thống xử lý nước thải tại các khu đô thị đông dân cư, đồng thời giảm tác động môi trường của ngành phân bón.

Cách xa các thành phố giàu có của châu Âu, VunaNexus bắt nguồn từ một dự án nghiên cứu tiên phong tại Nam Phi hơn một thập kỷ trước, nhằm phát triển hệ thống vệ sinh giá rẻ có khả năng sản xuất phân bón từ nước tiểu. Dự án mang tên Vuna, viết tắt của “Valorisation of Urine Nutrients in Africa” (Khai thác giá trị dưỡng chất trong nước tiểu tại châu Phi), đồng thời có nghĩa là “thu hoạch” trong ngôn ngữ isiZulu địa phương.

Hơn 80.000 nhà vệ sinh khô tách riêng nước tiểu đã được lắp đặt tại vùng ngoại ô Durban ở Nam Phi. Dự án do viện nghiên cứu nước Thụy Sĩ Eawag đồng chủ trì đã thử nghiệm thu gom nước tiểu, xử lý và cô đặc dưỡng chất để tạo ra phân bón tự nhiên phục vụ nông dân địa phương.

Loại phân bón này đã được thử nghiệm trên cây ngô, chứng minh công nghệ hoạt động hiệu quả. Tuy nhiên, chi phí vận chuyển, lưu trữ và xử lý nước tiểu khiến dự án không thể triển khai trên quy mô lớn.

Ngay cả tại Thụy Sĩ, bảo đảm hiệu quả kinh tế vẫn là thách thức lớn. Theo ông de Chambrier, tại một cơ sở xử lý quy mô nhỏ, chi phí sản xuất một kg nitơ từ nước tiểu cao gấp 40 - 50 lần so với phân bón tổng hợp.

Để có thể cạnh tranh trên thị trường nông nghiệp, VunaNexus cần mở rộng quy mô sản xuất phân bón và cần được trả phí cho dịch vụ xử lý nước thải mà công ty này cung cấp.

Tại Durban, các nhà nghiên cứu và tổ chức phi chính phủ vẫn đang tìm những phương án cải thiện hệ thống vệ sinh đô thị mà có thể đồng thời sản xuất phân bón.

Còn tại Thụy Sĩ, công ty VunaNexus hy vọng biến Aurin thành một phân bón tiêu chuẩn có chi phí đủ thấp để được sản xuất tại nhiều nơi khác trên thế giới, bao gồm cả Durban. Ông de Chambrier nói: “Mục tiêu của công ty là đưa công nghệ này trở lại chính nơi ra đời”.

Thùy Dương/Báo Tin tức và Dân tộc

Nguồn Tin Tức TTXVN : https://baotintuc.vn/khoa-hoc-cong-nghe/cong-ty-o-thuy-si-bien-hang-trieu-lit-nuoc-tieu-thanh-phan-bon-tu-nhien-20260605105406351.htm