Trong bối cảnh hệ thống đường cao tốc trên cả nước, nhất là trục cao tốc Bắc - Nam, liên tục được đầu tư, mở rộng và đưa vào khai thác, lưu lượng phương tiện tăng nhanh, đặc biệt vào các dịp cao điểm lễ, Tết, yêu cầu bảo đảm trật tự, an toàn giao thông đặt ra ngày càng cao.
Trước thực tế đó, Cục Đường bộ Việt Nam lưu ý người điều khiển phương tiện khi lưu thông trên cao tốc cần chấp hành nghiêm các quy định pháp luật về giao thông đường bộ, nâng cao ý thức, kỹ năng lái xe an toàn nhằm hạn chế tai nạn, ùn tắc.
Trang bị biển cảnh báo dọc tuyến cao tốc
Theo Cục Đường bộ, khi điều khiển phương tiện trên cao tốc, yêu cầu đầu tiên là chấp hành đúng làn đường, tốc độ cho phép. Tài xế không được phóng nhanh, vượt ẩu; không dừng, đỗ xe trái quy định; không quay đầu, lùi xe trên cao tốc; không sử dụng điện thoại và các thiết bị điện tử khác khi đang điều khiển phương tiện.
Đặc biệt, người lái xe tuyệt đối không sử dụng rượu, bia, chất kích thích trước và trong khi lái xe.
Khi xảy ra sự cố kỹ thuật hoặc tai nạn, người điều khiển phương tiện phải bật ngay đèn cảnh báo nguy hiểm, đưa xe vào làn dừng khẩn cấp (nếu có) và nhanh chóng liên hệ với lực lượng chức năng hoặc đơn vị quản lý tuyến để được hỗ trợ kịp thời.
Cao tốc Bắc - Nam đoạn chỉ có bốn làn xe hạn chế được lắp các chóp nón để tài xế sử dụng khi cần thiết. Ảnh: K.HỒNG
Trường hợp tuyến cao tốc không có làn dừng khẩn cấp liên tục, lái xe cần bật đèn cảnh báo nguy hiểm (hazard), cố gắng điều khiển xe tấp sát lề phải. Sau đó, đặt biển cảnh báo phản quang hình tam giác hoặc chóp nón đã được bố trí trên tuyến, cách đuôi xe tối thiểu 150 m về phía sau.
Đồng thời, tài xế cần nhanh chóng gọi đường dây nóng để được hỗ trợ, đưa người trên xe ra khỏi phương tiện và di chuyển đến vị trí an toàn, tránh đứng trên làn xe đang lưu thông.
Cục Đường bộ lưu ý, các phương tiện di chuyển với tốc độ thấp hơn phải đi bên phải theo chiều lưu thông của mình, tạo điều kiện cho các phương tiện phía sau có nhu cầu di chuyển với tốc độ cao hơn.
Khi ra khỏi đường cao tốc, người lái xe cần quan sát kỹ hệ thống biển báo chỉ dẫn, thực hiện chuyển dần sang làn đường bên phải. Trường hợp có làn giảm tốc, phương tiện phải đi vào làn này trước khi rời khỏi cao tốc, tránh chuyển hướng đột ngột gây nguy hiểm.
Tuyệt đối giữ khoảng cách an toàn
Một trong những nguyên nhân phổ biến dẫn đến tai nạn trên cao tốc là không giữ khoảng cách an toàn giữa các xe. Vì vậy, Cục Đường bộ nhấn mạnh tài xế cần đặc biệt tuân thủ quy định này.
Cụ thể, khi xe chạy với tốc độ 60 km/h, khoảng cách an toàn tối thiểu là 35 m. Với tốc độ từ 60 - 80 km/h, khoảng cách an toàn là 55 m. Khi xe chạy từ 80 - 100 km/h, khoảng cách an toàn phải đạt 70 m. Trường hợp xe chạy với tốc độ từ 100 - 120 km/h, khoảng cách an toàn tối thiểu là 100 m.
Cục Đường bộ vừa chỉ đạo các Sở Xây dựng yêu cầu đơn vị kinh doanh vận tải hành khách bằng xe giường nằm hai tầng chỉ khai thác trên các tuyến, đoạn đường bảo đảm điều kiện an toàn về kết cấu hạ tầng giao thông. Tuyệt đối không sử dụng xe giường nằm hai tầng trên các tuyến đường cấp V, cấp VI miền núi hoặc các đoạn tuyến tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông cao.
Chỉ bố trí lái xe có ít nhất hai năm kinh nghiệm điều khiển xe ô tô khách trên 29 chỗ để lái xe giường nằm hai tầng, nhằm hạn chế rủi ro tai nạn.
Khi điều khiển xe chạy với tốc độ dưới 60 km/h, người lái xe phải chủ động giữ khoảng cách an toàn phù hợp với xe chạy liền trước. Khoảng cách này cần căn cứ vào mật độ phương tiện và tình hình giao thông thực tế nhằm bảo đảm an toàn.
Ngoài ra, trên một số tuyến cao tốc như TP.HCM - Trung Lương, Phan Thiết - Dầu Giây, Cầu Giẽ - Ninh Bình, Nội Bài - Lào Cai, Đà Nẵng - Quảng Ngãi, các xe khách trên 29 chỗ, xe giường nằm, xe tải trên 7,5 tấn bị hạn chế lưu thông trên làn đường số 1, trừ trường hợp vượt xe.
Các tờ rơi hướng dẫn tái xế lưu thông trên cao tốc. Ảnh: V.LONG
Để cung cấp đầy đủ thông tin, kỹ năng cần thiết cho người tham gia giao thông, ông Bùi Quang Thái, Cục trưởng Cục Đường bộ, cho biết đơn vị đã in và phát hành 20.000 tờ rơi tuyên truyền an toàn giao thông trên các tuyến cao tốc.
Theo ông Thái, việc phát hành tờ rơi không chỉ nhằm phục vụ nhu cầu đi lại an toàn, thuận tiện của người dân trong dịp cao điểm lễ, Tết, mà còn là giải pháp lâu dài, góp phần hình thành văn hóa giao thông văn minh, an toàn trên hệ thống cao tốc.
Các tờ rơi sẽ được phát tại các trạm dừng nghỉ, trạm tạm, các nút giao ra vào cao tốc và thông qua các đơn vị quản lý, khai thác đường bộ trên toàn quốc.
Cao tốc nào có trạm dừng nghỉ, cây xăng?
Theo Cục Đường bộ, trên tuyến cao tốc Bắc - Nam từ Hà Nội đến Cần Thơ hiện có năm trạm dừng nghỉ đang vận hành gồm: Giẽ - Ninh Bình (trạm của VEC), Cao Bồ - Mai Sơn (Xuân Khiêm bên trái tuyến, Xuân Cương bên phải tuyến), La Sơn - Hòa Liên (bên trái tuyến), TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây, Trung Lương - Mỹ Thuận.
Thời gian qua, nhiều trạm dừng nghỉ mới cũng đã được đưa vào khai thác như: Mai Sơn - Quốc lộ 45, Nghi Sơn - Diễn Châu, Hàm Nghi - Vũng Áng, Vũng Áng - Bùng, Quy Nhơn - Chí Thạnh, Vân Phong - Nha Trang, Nha Trang - Cam Lâm, Vĩnh Hảo - Phan Thiết (Km205), Phan Thiết - Dầu Giây.
Các trạm dừng nghỉ trên cao tốc và số điện thoại cho lái xe gọi khi cần thiết. Ảnh: V.LONG
Ngoài ra, một số trạm đang chuẩn bị đưa vào khai thác trước Tết gồm: Bùng - Vạn Ninh, Cam Lộ - La Sơn, Quảng Ngãi - Hoài Nhơn (Km15 bên phải tuyến và Km77 bên trái tuyến), Hoài Nhơn - Quy Nhơn, Cam Lâm - Vĩnh Hảo, Cần Thơ - Hậu Giang, Hậu Giang - Cà Mau (bên phải tuyến).
Trong số 17 trạm dừng nghỉ đã và sắp đưa vào khai thác, có năm trạm được bố trí cây xăng phục vụ phương tiện, gồm: Mai Sơn - Quốc lộ 45, Hàm Nghi - Vũng Áng, Vũng Áng – Bùng, Vĩnh Hảo - Phan Thiết (Km205) và Quảng Ngãi - Hoài Nhơn.
Như vậy, các tuyến cao tốc từ Hà Nội vào đến Đà Nẵng cơ bản đáp ứng nhu cầu tiếp nhiên liệu cho phương tiện. Tuy nhiên, từ TP.HCM ra Đà Nẵng, số lượng cây xăng dọc tuyến hiện còn rất hạn chế.
Đáng chú ý, hai cây xăng tại các trạm dừng nghỉ trên cao tốc TP.HCM – Long Thành - Dầu Giây hiện đang tạm đóng cửa. Do đó, từ TP.HCM ra Nha Trang với quãng đường khoảng 400 km chưa có cây xăng trên cao tốc, vì vậy, tài xế cần đổ đầy bình nhiên liệu trước khi vào tuyến cao tốc này.
Đưa vào vận hành hệ thống giao thông thông minh
Dịp Tết, Cục Đường bộ đưa vào vận hành thử nghiệm hệ thống giao thông thông minh (ITS). Thông qua các trung tâm quản lý, điều hành giao thông (TMC) đặt tại nhiều nút giao, tuyến cao tốc trọng điểm, hệ thống ITS giúp giám sát tình hình giao thông, phát hiện các hành vi vi phạm như đi sai làn, dừng đỗ trái phép, vượt quá tải trọng cho phép… Từ đó, các lực lượng chức năng kịp thời phối hợp xử lý, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực đường bộ.
VIẾT LONG