Tạo khu sản xuất tập trung, giảm ô nhiễm khu dân cư
Cụm công nghiệp làng nghề Vân Từ được quy hoạch đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật với đầy đủ hạng mục: Giao thông nội bộ, hệ thống cấp - thoát nước, trạm xử lý nước thải, trạm biến áp, hệ thống chiếu sáng, phòng cháy, chữa cháy, nhà điều hành, khu vực trồng cây xanh và cảnh quan, khu xăng dầu, dịch vụ hỗ trợ sản xuất...
Dự án không chỉ giải quyết bài toán thiếu mặt bằng sản xuất cho các hộ dân và doanh nghiệp tại xã Vân Từ, mà còn mở ra cơ hội quy hoạch, tổ chức lại sản xuất, bảo đảm yêu cầu về phòng, chống cháy nổ, vệ sinh môi trường và phát triển bền vững làng nghề...
Ngày 26/6/2020, UBND TP Hà Nội có quyết định 2796/QĐ-UBND thành lập cụm công nghiệp làng nghề Vân Từ, xã Vân Từ, huyện Phú Xuyên (nay là xã Chuyên Mỹ, TP Hà Nội) với thời gian thực hiện đến quý III-2022.
Tại quyết định này, TP Hà Nội cũng nghiêm cấm chuyển nhượng dự án và huy động vốn để triển khai dự án không đúng quy định của pháp luật dưới mọi hình thức; thực hiện dự án theo đúng tiến độ được phê duyệt, trường hợp vi phạm sẽ bị thu hồi, xử lý theo đúng quy định của pháp luật.
Theo đó, cụm công nghiệp làng nghề (CCN làng nghề) Vân Từ có diện tích gần 7ha do Công ty CP HTC Toàn Cầu làm chủ đầu tư dự án với tổng mức đầu tư 185 tỷ đồng, được giao đất trong thời hạn 50 năm.
Tiếp đó, ngày 29/9/2021, Sở TN&MT Hà Nội ban hành văn bản số 7182/STNMT-CCQLĐĐ về việc hướng dẫn xác định ranh giới khu đất thu hồi để phục vụ công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư liên quan đến thực hiện dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật CCN làng nghề Vân Từ, huyện Phú Xuyên.
Để dự án sớm được triển khai như mong muốn của các cơ sở sản xuất, doanh nghiệp trong lĩnh vực may mặc và nghề khác của làng nghề may Vân Từ, ngày 19/10/2021, Sở TN&MT Hà Nội (nay là Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội) đã bắt đầu bàn giao, xác định mốc giới nhằm phục vụ công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư dự án đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật CCN làng nghề Vân Từ với tổng diện tích dự kiến sẽ phải triển khai thu hồi là 65.971,0m2.
Dự án cụm Công nghiệp làng nghề Vân Từ sau hơn 6 năm vẫn chỉ khu đất trống bỏ hoang
Trong đó, có 57.513,7m2 là đất nông nghiệp của 47 hộ gia đình, cá nhân. Bên cạnh đó, còn có 4.790,1m2 đất nông nghiệp của 143 hộ gia đình, cá nhân được giao theo Nghị định 64/NĐ-CP do các hộ bỏ ra làm sân bóng phục vụ phong trào thể dục thể thao. Ngoài ra còn có 3.667,2m2 đất công do UBND xã Vân Từ quản lý.
Nhằm bảo đảm các bước thực hiện dự án, ngày 3/6/2022, UBND huyện Phú Xuyên trước đây đã ban hành thông báo số 227/TB-UBND và kế hoạch thu hồi đất số 212/KH-UBND tiến hành điều tra, khảo sát, đo đạc, kiểm đếm, GPMB thực hiện dự án đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật CCN làng nghề Vân Từ.
Chưa biết thời gian hoàn thành vì lại vướng quy hoạch
Dù vậy, từ đó đến nay, dự án CCN làng nghề Vân Từ liên tục điều chỉnh khiến tiến độ dự án bị chậm trễ so với mục tiêu ban đầu khiến nhiều hộ dân ở làng nghề Vân Từ, xã Chuyên Mỹ không khỏi thất vọng.
Ông Nguyễn Quang Đại ở Vân Từ, xã Chuyên Mỹ bày tỏ, dự án CCN làng nghề Vân Từ thu hồi đất có vị trí rất thuận tiện, ngay đầu làng thôn Từ Thuận của nhân dân nhưng hơn 6 năm trôi qua vẫn ngổn ngang, dang dở.
“Vẫn biết rằng Nhà nước thu hồi đất đã đền bù cho người dân, chủ đầu tư vẫn phải đóng thuế phí thuê đất, nhưng thu hồi đất bờ xôi ruộng mật ở vị trí ngay đầu làng rồi bỏ hoang suốt hơn 6 năm nay khiến người dân chúng tôi cũng thấy xót xa”, một người dân ở Vân Từ bày tỏ.
Tháng 6/2025, chủ đầu tư đã khởi công dự án nhưng cũng mới chỉ là san lấp nền, đến nay chưa được cấp phép xây dựng
Được biết, ngày 12/6/2025, chủ đầu tư đã khởi công dự án Cụm công nghiệp làng nghề Vân Từ tại thôn Từ Thuận, xã Vân Từ. Tại lễ khởi công, lãnh đạo huyện Phú Xuyên đã yêu cầu chủ đầu tư hoàn thành dự án, đưa vào vận hành trong quý IV-2025. Đại diện chủ đầu tư cũng cam kết tập trung toàn bộ nhân lực, tài lực, bảo đảm dự án được triển khai đúng tiến độ, chất lượng theo quy hoạch đã được phê duyệt.
Nhưng đến những ngày cuối tháng 5/2026, theo ghi nhận của phóng viên, dự án CCN làng nghề Vân Từ vẫn là bãi đất trống, công tác thi công dang dở.
Thông tin với phóng viên An ninh Thủ đô, ông Đỗ Ngọc Tân, Phó trưởng Phòng Kinh tế xã Chuyên Mỹ cho hay, dự án được phê duyệt từ năm 2020 nhưng đến tháng 6/2025 huyện Phú Xuyên mới cấp phép cho chủ đầu tư được san lấp nền và đến nay dự án vẫn chưa được cấp Giấy phép xây dựng do vướng quy hoạch.
Nguyên nhân của sự chậm trễ, theo ông Tân, cũng do nhiều lần dự án điều chỉnh chủ trương đầu tư và từ giữa năm 2025 đến nay lại vướng vào quy hoạch dự án đường sắt tốc độ cao Bắc- Nam.
Theo quy hoạch sơ bộ, dự án đường sắt tốc độ cao Bắc- Nam sẽ lấy khoảng 2,7 ha đất của dự án CCN làng nghề Vân Từ, do vậy, đến nay, dự án không thể tiếp tục triển khai xây dựng được mà phải chờ quy hoạch chính thức.
Sau khi có quy hoạch chính thức của dự án đường sắt tốc độ cao Bắc- Nam, chủ đầu tư sẽ phải lập lại dự án, báo cáo các Sở, ngành liên quan và báo cáo UBND TP phê duyệt. Như vậy, cũng chưa rõ thời điểm mà CCN làng nghề Vân Từ có thể đưa vào hoạt động để góp phần di dời các cơ sở sản xuất trong khu dân cư, giảm ô nhiễm môi trường như kỳ vọng ban đầu.
Ông Tân cũng thông tin, xã Chuyên Mỹ cũng đã có văn bản đôn đốc chủ đầu tư tập trung hoàn thành cơ sở pháp lý, đẩy nhanh tiến độ thi công, đưa dự án đi vào hoạt động để thực hiện di dời cơ sở sản xuất vào điểm tập trung, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển kinh tế làng nghề địa phương...
Ngân Tuyền