Cựu Thứ trưởng thừa nhận sai phạm
Chiều 30/3, TAND TP Hà Nội tiếp tục phần xét hỏi trong phiên tòa xét xử vụ án xảy ra tại Công ty Hoàng Dân, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT).
Trả lời thẩm vấn của HĐXX, bị cáo Hoàng Văn Thắng - cựu Thứ trưởng Bộ NN&PTNT (cũ), thừa nhận hành vi nhận sốtiền 200.000 USD (khoảng 4,5 tỷ đồng thời điểm đó) từ Giám đốc Công ty Hoàng Dân là "sai rất lớn", vi phạm cả quy định của Đảng và pháp luật Nhà nước.
Xem thêm lời khai của Giám đốc Công ty Hoàng Dân: Đại án "bôi trơn" tại Bộ NN&PTNT: "Công thức" chi 40 tỷ đồng trúng thầu
Theo lời khai, bị cáo được bổ nhiệm Thứ trưởng từ cuối năm 2010, phụ trách lĩnh vực xây dựng cơ bản, quản lý công trình thủy lợi và phòng, chống thiên tai; đồng thời trực tiếp quản lý Cục Quản lý xây dựng công trình (cơ quan tham mưu của Bộ) trong việc phê duyệt chủ trương đầu tư và kế hoạch đấu thầu.
Khai về mối quan hệ với Nguyễn Văn Dân – Giám đốc Công ty Hoàng Dân, bị cáo cho biết quen từ khoảng năm 2010 trong quá trình kiểm tra các công trình tại Tây Nguyên. Theo đánh giá của bị cáo, thời điểm đó Dân là nhà thầu "có năng lực, làm tốt".
Cựu Thứ tưởng Hoàng Văn Thắng tại tòa.
Về cáo buộc nhận 200.000 USD, bị cáo Thắng xác nhận. Theo lời khai, Dân đã chủ động đến nhà, để lại túi tiền rồi ra về. "Bị cáo không biết trước, nhưng sau đó đã nhận. Lúc đó bị cáo không đấu tranh được với chính bản thân mình", ông nói.
Ngoài khoản tiền trên, bị cáo còn khai đã nhận thêm nhiều lần khác, chủ yếu vào dịp lễ, Tết hoặc khi đi kiểm tra công trình, tổng cộng khoảng 500 triệu đồng. Các khoản tiền này, theo bị cáo, không có thỏa thuận trước.
Giải thích về hành vi, bị cáo cho rằng khi đó suy nghĩ "đơn giản", cho rằng doanh nghiệp "cảm ơn" sau khi được hỗ trợ tháo gỡ khó khăn và tin rằng việc giúp đỡ vẫn "trong khuôn khổ pháp luật". Tuy nhiên, bị cáo thừa nhận nhận thức này là "nông cạn" và sai lầm.
Trả lời HĐXX, bị cáo Thắng thừa nhận việc nhận tiền đã ảnh hưởng đến hành vi của mình. "Nếu không nhận tiền thì bị cáo đã không phải đứng trước pháp luật", ông nói, đồng thời bày tỏ sự "ăn năn, đau đớn" vì không giữ được thanh danh của người làm thủy lợi.
Về việc tác động cấp dưới, bị cáo cho biết có gọi điện cho Cục trưởng Trần Tố Nghị với nội dung "ủng hộ nhà thầu nhưng phải làm đúng luật", khẳng định không có thỏa thuận cụ thể nào khác.
Đến nay, bị cáo và gia đình đã nộp khắc phục hơn 6,26 tỷ đồng, bao gồm toàn bộ số tiền đã nhận. Bị cáo cho biết tự nguyện nộp lại vì xác định đây đều là khoản tiền liên quan đến sai phạm.
Kết thúc phần xét hỏi, bị cáo Thắng thừa nhận đây là "cái giá rất đắt", thể hiện sự hối lỗi khi không giữ được kỷ luật và lời hứa với Đảng, Nhà nước.
"Nếu không có quyền hạn sẽ không có việc đưa tiền"
Cũng tại phiên tòa, bị cáo Trần Tố Nghị - cựu Cục trưởng Cục Quản lý xây dựng công trình, thừa nhận cơ bản nội dung cáo trạng và lời khai của bị cáo Nguyễn Văn Dân là đúng.
Bị cáo trình bày, theo chức năng, Cục chỉ làm nhiệm vụ tham mưu, kiểm tra, giám sát các chủ đầu tư là các Ban quản lý dự án trực thuộc Bộ, không trực tiếp quyết định lựa chọn nhà thầu. Tuy nhiên, trong thực tế, quá trình tham mưu và giám sát vẫn có tác động nhất định đến việc triển khai dự án.
Về mối quan hệ với Công ty Hoàng Dân, bị cáo cho biết quen Nguyễn Văn Dân trong quá trình đi kiểm tra công trình tại Tây Nguyên. Trong công việc, bị cáo thường xuyên nhận được trao đổi từ cựu Thứ trưởng Hoàng Văn Thắng với nội dung "ủng hộ nhà thầu nhưng phải làm đúng pháp luật".
Các bị cáo tại phiên tòa.
Thừa nhận hành vi sai phạm, bị cáo Nghị khai đã nhận tổng cộng 13 tỷ đồng từ Nguyễn Văn Dân. Trong đó, 10 tỷ đồng được đưa một lần tại nhà riêng liên quan đến dự án Bản Mồng; 3 tỷ đồng còn lại được đưa nhiều lần khi bị cáo đi kiểm tra công trường tại các địa phương.
Giải thích lý do nhận tiền, bị cáo cho rằng trong quá trình tham mưu, giám sát, bản thân có ý kiến với các chủ đầu tư, sau đó doanh nghiệp đến "cảm ơn" nên đã nhận với suy nghĩ đơn giản.
Tuy nhiên, bị cáo thừa nhận đây là hành vi sai phạm nghiêm trọng, đặc biệt trong bối cảnh bản thân có vai trò, vị trí ảnh hưởng đến quá trình thực hiện dự án. "Nếu không có vị trí, quyền hạn trong kiểm tra, giám sát thì sẽ không có việc doanh nghiệp đưa tiền", bị cáo nói.
Bị cáo cũng khẳng định không có thỏa thuận trước hay đặt điều kiện về tỷ lệ phần trăm với Nguyễn Văn Dân. Đồng thời bày tỏ ân hận khi cho rằng sai phạm xảy ra vào cuối quá trình công tác, "không giữ được phẩm chất sau 40 năm làm việc".
Đến nay, bị cáo đã nộp khắc phục toàn bộ 13 tỷ đồng. Về tài sản, bị cáo cho biết không bị kê biên bất động sản hay phong tỏa tài khoản, ngoài việc sổ lương bị tạm thời phong tỏa theo quy định.
Cơ quan tố tụng xác định, hành vi của Nguyễn Văn Dân đã giúp Công ty Hoàng Dân và các liên danh trúng 5 gói thầu thuộc 4 dự án thủy lợi do Bộ NN&PTNT là Chủ đầu tư, gây thiệt hại cho tài sản Nhà nước hơn 251 tỷ đồng.
Công ty Hoàng Dân bị xác định là trung tâm của chuỗi hành vi đưa hối lộ, thông thầu, gian lận hồ sơ tại các dự án thủy lợi như: Dự án hồ Bản Mồng (tỉnh Nghệ An), đây là công trình thủy lợi trọng điểm quốc gia với tổng mức đầu tư lên tới 4.455 tỷ đồng (Liên doanh Hoàng dân trúng gói hơn 1.000 tỷ đồng).
Dự án hồ Krông Pách Thượng (Đắk Lắk) với tổng mức đầu tư gần 3.000 tỷ đồng, sau đó điều chỉnh năm 2018 lên hơn 4.421 tỷ đồng. Dự án gồm 91 gói thầu, trong đó Công ty Hoàng Dân trúng thầu thi công gói thầu số 13 và gói thầu số 17, tổng giá trị trúng thầu hơn 381 tỷ đồng…
Để được tạo điều kiện trúng thầu, doanh nghiệp đã chi hơn 40 tỷ đồng "cảm ơn" các lãnh đạo, cán bộ của Bộ NN&PTNT nêu trên.
Đặng Ngọc Thủy