Đã có kịch bản xử lý khoản lỗ 44.800 tỷ đồng của EVN

4 giờ trướcBài gốc

Giá điện sẽ cõng đúng, cõng đủ chi phí đầu vào

Theo đó, khoản lỗ lũy kế nêu trên của EVN giai đoạn trước được tính toán xử lý thông qua việc phân bổ chi phí hợp lý vào giá bán lẻ điện bình quân thời gian tới với nguyên tắc công khai, minh bạch các chỉ số, chi phí đầu vào.

Theo dự thảo Luật Điện lực sửa đổi, giá bán lẻ điện được phản ánh và điều chỉnh kịp thời theo biến động thực tế của thông số đầu vào, bù đắp chi phí hợp lý, hợp lệ với lợi nhuận hợp lý để bảo toàn, phát triển vốn kinh doanh của doanh nghiệp phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của từng thời kỳ và cấp độ thị trường điện cạnh tranh.

Đồng thời, trường hợp chi phí hợp lý, hợp lệ phục vụ cho việc sản xuất, cung ứng điện của đơn vị bán lẻ điện chưa được bù đắp đầy đủ trong các lần điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân thì được phân bổ tính toán trong các lần tính toán, điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân tiếp theo.

Điểm khác biệt, so với phương án xử lý khoản lỗ 44.800 tỷ đồng của EVN tính đến hết năm 2024 được Bộ Công thương đề cập trong dự thảo Nghị định 72/2025, đơn vị bán lẻ phải công khai minh bạch các cấu phần hình thành giá bán lẻ điện bình quân, trong đó bao gồm chi phí từ các khâu phát điện, truyền tải điện, phân phối - bán lẻ điện…

Đặc biệt, dự thảo luật bổ sung quy định về điều khoản chuyển tiếp đối với việc xử lý các chi phí chưa được tính vào giá điện trước đây, bảo đảm minh bạch.

Chi phí đầu vào sản xuất, phân phối, cung ứng điện trong thời gian trước có thể sẽ được tính đúng, tính đủ vào giá điện. Ảnh: Hoàng Anh.

Theo đó, các khoản chi phí hợp lý, hợp lệ phục vụ cho việc sản xuất, cung ứng điện chưa được bù đắp đầy đủ trong giá bán lẻ điện bình quân trước ngày luật này có hiệu lực thi hành được phân bổ tính toán trong các lần tính toán, điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân tiếp theo sau khi Luật Điện lực này được ban hành.

Như vậy, trong trường hợp Luật Điện lực sửa đổi được thông qua ban hành (với nội dung về điều chỉnh giá bán lẻ điện nêu trên), giá điện đứng trước khả năng cõng thêm các khoản chi phí đầu vào trong quá trình sản xuất, cung ứng điện trong quá khứ của EVN. Tức, độ mở rộng biên độ cộng dồn có thể không chỉ dừng từ năm 2022 – như đã được Bộ Công thương tính toán trong sửa đổi Nghị định 72/2025 hồi tháng 9/2025.

Bộ Công thương cho biết, thời gian qua vẫn còn một số khoản chi phí phục vụ trực tiếp cho việc sản xuất, cung ứng điện chưa được tính toán, bù đắp đầy đủ trong giá bán lẻ điện bình quân dẫn đến hoạt động kinh doanh của EVN bị lỗ trong giai đoạn 2022-2023.

Để giảm thiểu ảnh hưởng của dịch COVID-19 đến an sinh xã hội và phát triển kinh tế đất nước, giá điện năm 2022 được giữ nguyên không điều chỉnh tăng khi thông số đầu vào như giá nhiên liệu (giá than nhập khẩu, giá khí) tăng cao do xung đột Nga - Ucraina.

Đáng chú ý, giá điện năm 2023 mặc dù được điều chỉnh nhưng ở mức vừa phải, có xem xét đến tình hình kinh tế vĩ mô và bảo đảm an sinh xã hội nên mức điều chỉnh thực tế vẫn thấp hơn nhiều so với tính toán dẫn đến chưa thu hồi đầy đủ chi phí phát sinh, Bộ Công thương nhấn mạnh.

Theo báo cáo của EVN, số lỗ lũy kế hai năm 2022-2023 còn khoảng 50.029 tỷ đồng. Đến hết năm 2024, do hoạt động kinh doanh của EVN có lãi nên số lỗ lũy kế của công ty mẹ - EVN còn khoảng 44.792 tỷ đồng và con số này vẫn tiếp tục duy trì đến hết năm 2025 vừa qua.

Bộ Công thương cho rằng, việc bổ sung các nội dung về tính toán chi phí phục vụ trực tiếp cho sản xuất, cung ứng điện nhằm tạo thuận lợi cho doanh nghiệp thu hồi đủ chi phí hợp lý, hợp lệ trong quá trình sản xuất kinh doanh điện cũng như bảo đảm minh bạch, khả thi và đầy đủ cơ sở pháp lý các chi phí tính toán trong giá bán lẻ điện - trong đó có những chi phí phát sinh do nguyên nhân khách quan mà đơn vị điện lực không có khả năng kiểm soát nhưng chưa được tính toán đầy đủ trong giá điện.

Do đó, việc phân bổ khoản chi phí này vào phương án giá bán lẻ điện trong thời gian tới sẽ được cân nhắc việc phân bổ toàn bộ hoặc phần bổ một phần.

Theo đó, việc điều chỉnh giá bán lẻ điện sẽ được xem xét phù hợp với tình hình phát triển kinh tế tại từng thời điểm, mức điều chỉnh sẽ được xem xét ở mức phù hợp.

Mặt khác, điều chỉnh giá bán lẻ điện thường được thực hiện với biên độ nhỏ nhằm bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các đơn vị điện lực và khách hàng sử dụng điện, đảm bảo điều hành giá điện không giật cục, có lộ trình, ổn định chính trị xã hội.

Băn khoăn còn lại

Về nội dung giá bán lẻ điện được phản ánh và điều chỉnh kịp thời theo biến động thực tế của thông số đầu vào, bù đắp chi phí hợp lý, hợp lệ, bao gồm cả chi phí chưa được tính toán, bù đắp đầy đủ trong giá bán lẻ điện bình quân trước đây, Bộ Tài chính đề nghị làm rõ phương pháp xác định giá điện nhiều thành phần, đánh giá tác động đến CPI, sản xuất kinh doanh và sức cạnh tranh nền kinh tế cũng như minh bạch xử lý các chi phí chưa được tính vào giá điện trước đây.

Bộ Công thương cho biết, việc quy định phương pháp xác định giá điện nhiều thành phần sẽ được làm rõ tại thông tư do bộ này ban hành. Đồng thời, đơn vị xây dựng giá bán lẻ điện sẽ phối hợp Cục Thống kê (Bộ Tài chính) để đánh giá các kịch bản tính toán cần điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân đến các chỉ số CPI, PPI và GDP trước khi báo cáo các bộ, ngành có liên quan.

Bộ Tài chính cũng nhấn mạnh yêu cầu về bảo toàn và phát triển vốn nhà nước tại doanh nghiệp điện lực. Theo đó, các quy định của dự thảo Luật liên quan đến cơ chế giá điện, hạch toán chi phí (bao gồm chi phí chưa được tính đủ vào giá điện), chi phí khảo sát, đầu tư, cơ chế chia sẻ rủi ro đều có tác động trực tiếp đến hiệu quả sản xuất kinh doanh và giá trị vốn nhà nước tại doanh nghiệp điện lực.

Do đó, Bộ Tài chính đề nghị làm rõ cơ chế xử lý các chi phí chưa được tính vào giá điện, trách nhiệm của doanh nghiệp trong quản trị chi phí, tránh chuyển lỗ hoặc chi phí kém hiệu quả vào giá điện.

Đặc biệt, không thiết kế cơ chế chính sách làm suy giảm hiệu quả sử dụng vốn nhà nước hoặc chuyển rủi ro kinh doanh của doanh nghiệp sang Nhà nước hoặc người tiêu dùng.

Năm 2022, kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh điện của EVN ghi nhận khoản lỗ khoảng 36.300 tỷ đồng. Thu nhập từ các hoạt động có liên quan đến sản xuất kinh doanh điện là gần 10.100 tỷ đồng. Tổng cộng hoạt động sản xuất kinh doanh điện và các hoạt động liên quan đến sản xuất kinh doanh điện của EVN lỗ khoảng 26.230 tỷ đồng (không tính thu nhập từ sản xuất khác).

Đại diện EVN cho biết, năm 2022 tập đoàn lỗ chủ yếu do chi phí điện đầu vào cao như than, dầu, khí, đặc biệt là giá than tăng hơn 3 lần, nhiều phát sinh tăng lên. Ngoài ra, giá điện cũng chưa được điều chỉnh trong 4 năm liền trước đó.

Thái Bình

Nguồn Nhà Quản Trị : https://theleader.vn/da-co-kich-ban-xu-ly-khoan-lo-44800-ty-dong-cua-evn-d45910.html