Đã hơn 70 năm trôi qua, ký ức về Chiến dịch Điện Biên Phủ vẫn vẹn nguyên trong tâm trí Đại tá Nguyễn Hữu Tài (nguyên Chủ nhiệm Chính trị Trung đoàn 209, Đại đoàn 312; nguyên Cục phó Cục Quân huấn, Bộ Quốc phòng).
Trò chuyện với Tri thức và Cuộc sống, giọng ông khi hào sảng, dâng trào khí thế nhắc về chiến thắng “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”, lúc lại chùng xuống, nghẹn ngào khi nhớ về những đồng đội đã ngã xuống.
Đại tá Nguyễn Hữu Tài, nguyên Chủ nhiệm Chính trị Trung đoàn 209, Đại đoàn 312, nguyên Cục phó Cục Quân huấn, Bộ Quốc phòng. Ảnh: Mai Loan.
Chiến dịch 142 ngày đêm và quyết định lịch sử chuyển “đánh chắc thắng chắc”
Đại tá Nguyễn Hữu Tài cho hay, đối với những người chiến sĩ trực tiếp tham gia như ông, chiến dịch Điện Biên Phủ kéo dài hơn 140 ngày đêm, tính từ lúc bắt đầu hành quân cho đến ngày chiến thắng cuối cùng, chứ không phải chỉ “56 ngày đêm khoét núi ngủ hầm mưa dầm cơm vắt” như trong thơ Tố Hữu.
Một trong những ký ức xúc động nhất là 9 ngày đêm ròng rã kéo 12 khẩu pháo của cả một trung đoàn. “Anh em cứ "hò dô ta" mà kéo, đến mức các đại đội trưởng khản đặc cả giọng, không hô được nữa, phải dùng hai thanh tre gõ vào nhau làm hiệu lệnh để pháo nhích lên từng chút một”, đại tá Nguyễn Hữu Tài nhớ lại.
Quyết tâm kéo pháo vào trận địa. Ảnh: Tư liệu.
Đại tá Nguyễn Hữu Tài cho biết, ban đầu, theo kế hoạch, quân ta dự kiến nổ súng mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ vào ngày 25/1/1954, với mục tiêu giành thắng lợi trong vòng 2 ngày 3 đêm. Bởi thời điểm đó, các nhận định đánh giá, quân Pháp mới nhảy dù xuống Điện Biên Phủ, lực lượng chưa được tăng cường đầy đủ, hệ thống phòng ngự còn nhiều sơ hở, trận địa chưa kịp củng cố. Lợi dụng sơ hở của địch, ta xác định phương châm tác chiến là “đánh nhanh, thắng nhanh".
Tuy nhiên, với tầm nhìn chiến lược và tư duy quân sự sắc sảo, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã sớm nhận ra một số khó khăn của bộ đội ta. Sau nhiều ngày đêm bám sát chiến trường, cân nhắc mọi mặt, trên cơ sở phân tích so sánh tương quan lực lượng của ta và địch, ngày 26/1/1954, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đi đến quyết định thay đổi cách đánh, chuyển từ “đánh nhanh, thắng nhanh” sang “đánh chắc, tiến chắc”. Toàn mặt trận nhận lệnh hoãn cuộc tiến công, các đơn vị lui về địa điểm tập kết, kéo pháo ra, chuẩn bị lại theo phương châm tác chiến mới.
“Tôi khẳng định rằng, nếu không có quyết định kéo pháo ra để thay đổi phương châm chiến đấu, chúng ta sẽ không có chiến thắng Điện Biên Phủ”, đại tá Nguyễn Hữu Tài khẳng định.
Từ bức thư của Bác đến giờ nổ súng Him Lam lịch sử
Đại tá Nguyễn Hữu Tài cho hay, đúng 17h ngày 13/3/1954, quân ta nổ súng tiến công cứ điểm Him Lam, mở màn chiến dịch Điện Biên Phủ. Him Lam là một trong 3 trung tâm đề kháng được coi là cửa ngõ Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ cùng với Độc Lập (phía Bắc), Bản Kéo (Tây-Bắc).
Thực dân Pháp bố trí phòng thủ cứ điểm Him Lam đặc biệt chặt chẽ. Với hệ thống hầm ngầm sâu, công sự kiên cố cùng nhiều lớp hàng rào dây thép gai dày đặc, họ coi đây là một “pháo đài bất khả xâm phạm”.
Bộ đội ta xông lên chiếm cứ điểm Him Lam, mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ, chiều 13/3/1954. Ảnh tư liệu/TTXVN .
Trong một lần bắt được tù binh là sĩ quan Pháp, khi nghe tin quân ta chuẩn bị tiến công Him Lam, người này đã tỏ ra lo lắng: “Các ngài đừng đánh Him Lam, quân của chúng tôi mạnh lắm, không thể thắng được đâu”. Điều đó cho thấy, sự tự tin của họ thế nào.
Trước giờ nổ súng, quân ta tập hợp ở chiến hào để nghe “Thư gửi cán bộ và chiến sĩ ở mặt trận Điện Biên Phủ” của Bác Hồ.
Thư Bác viết: "Các chú sắp ra mặt trận. Nhiệm vụ các chú lần này rất to lớn, khó khăn, nhưng rất vinh quang. Các chú vừa được chỉnh quân chính trị và chỉnh huấn quân sự, đã thu được nhiều thắng lợi về tư tưởng và chiến thuật, kỹ thuật. Nhiều đơn vị đã đánh thắng trên các mặt trận. Bác tin chắc rằng các chú sẽ phát huy thắng lợi vừa qua, quyết tâm vượt mọi khó khăn gian khổ để làm tròn nhiệm vụ vẻ vang sắp tới. Bác chờ các chú báo cáo thành tích để thưởng những đơn vị và cá nhân xuất sắc nhất. Chúc các chú thắng to. Bác hôn các chú".
Bác đã tặng cờ "Quyết chiến Quyết thắng" làm giải thưởng luân lưu để khích lệ động viên, thể hiện niềm tin của Người đối với quân dân trên mặt trận Điện Biên Phủ.
“Trong thời khắc lịch sử, thư của Bác là niềm động viên, khích lệ vô cùng lớn lao đối với toàn thể chiến sĩ. Tiếp đó, lệnh động viên từ Đại tướng, Tổng Tư lệnh Võ Nguyên Giáp, đại ý: “Giờ ra trận sắp bắt đầu. Đây là trận đánh lớn nhất từ trước đến nay trong lịch sử quân đội Việt Nam. Đánh thắng trận này, chúng ta sẽ phá tan kế hoạch Navarre và góp phần vào phong trào hòa bình thế giới. Các binh chủng, các đơn vị hãy tiến lên giành toàn thắng cho chiến dịch”. Cảm xúc trong chúng tôi dâng trào. Tất cả đều viết chữ “Quyết chiến quyết thắng” lên báng súng và mũ”, Đại tá Nguyễn Hữu Tài xúc động nhớ lại.
Sau đó là lễ trao lá cờ “Quyết chiến, Quyết thắng” của Bác Hồ, với ý nghĩa đơn vị nào lập công đầu sẽ cắm lá cờ ấy trên cứ điểm Him Lam. Trung đoàn đã giao trọng trách thiêng liêng này cho Tiểu đội trưởng Trần Can, chiến sĩ thi đua (sau này được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, hy sinh trong chiến dịch Điện Biên Phủ).
Bản hùng ca Him Lam và niềm tin tất thắng Điện Biên Phủ
Cho đến giờ, khoảnh khắc chiến thắng vẫn là ký ức không thể phai mờ trong tâm trí Đại tá Nguyễn Hữu Tài. Khi pháo binh ta bắt đầu dội đạn trúng vào cứ điểm Him Lam, yếu tố bí mật không còn cần thiết, bộ đội đồng loạt hò reo, ào lên xung phong.
Ở một góc chiến hào, đội văn công xung kích của đại đoàn cất cao tiếng hát bài “Chiến sĩ Việt Nam”. “Là trang nam nhi, quyết chiến sa trường, sống chết coi thường…”, đại tá Nguyễn Hữu Tài xúc động hát lại khúc nhạc hào hùng.
Đại tá Nguyễn Hữu Tài xem lại những bức ảnh kỷ niệm về những năm tháng không thể quên. Ảnh: Mai Loan.
Ông cho hay, giữa khói lửa mịt mù, tiếng súng, tiếng đại bác rền vang, quân ta ào lên tiến công rồi giành chiến thắng. Tiếng đàn, tiếng hát hòa cùng âm thanh chiến trường… Đó là một cảnh tượng hào hùng, duy nhất trong đời chiến đấu mà ông được chứng kiến.
Đại tá Nguyễn Hữu Tài cho hay, thắng lợi của trận mở màn tiến công vào cụm cứ điểm Him Lam đã củng cố mạnh mẽ niềm tin tất thắng của toàn chiến dịch. Bởi lẽ, nếu một trung tâm đề kháng quan trọng như Him Lam còn không thể đứng vững trước đòn tiến công của ta, thì tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ không còn là “pháo đài bất khả xâm phạm” như đối phương từng tuyên bố.
“Từ thực tế đó, có thể khẳng định, quân ta hoàn toàn có cơ sở vững chắc để tin tưởng vào thắng lợi của chiến dịch Điện Biên Phủ. Và lịch sử đã chứng minh, chúng ta đã giành chiến thắng”, đại tá Nguyễn Hữu Tài chia sẻ.
Đúng 23h30 ngày 13/3/1954, Bộ Tư lệnh Đại đoàn 312 báo cáo Bộ chỉ huy mặt trận: Hoàn thành nhiệm vụ tiêu diệt gọn quân Pháp ở Him Lam, thu toàn bộ vũ khí trước thời gian quy định của Bộ chỉ huy 30 phút. Biết tin Him Lam bị xóa sổ, thiếu úy Jacker kinh ngạc thốt lên: “Đánh được Him Lam thì các ông có thể đánh được bất cứ chỗ nào ở Điện Biên Phủ”.
Các vị trí của địch trên đồi Him Lam bị tiêu diệt ngay trong ngày 13/3/1954, ngày mở đầu chiến dịch. Ảnh tư liệu.
Đại tá Nguyễn Hữu Tài chia sẻ, trọn một đời gắn bó với binh nghiệp, ở tuổi gần 100, từng chứng kiến, tham gia những sự kiện lịch sử vĩ đại nhất của dân tộc, với ông, đó là niềm hạnh phúc, tự hào. “Đặc biệt, là khi được là người lính cụ Hồ, chiến đấu dưới sự chỉ huy của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, vị Tổng tư lệnh kiệt xuất nhất mọi thời đại”, Đại tá Nguyễn Hữu Tài bộc bạch.
Với ông, để có được hòa bình hôm nay, là sự đánh đổi của biết bao hy sinh, xương máu của cha ông. Ông mong thế hệ trẻ hãy luôn giữ gìn, cảnh giác, bảo vệ nền độc lập dân tộc.
Hai ngày sau trận đánh mở đầu, Trung ương Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi điện cho cán bộ, chiến sĩ mặt trận Điện Biên Phủ, nêu rõ: “Trung ương và Bác được báo cáo về hai trận thắng đầu tiên của quân đội ta ở Điện Biên Phủ. Trung ương và Bác có lời khen các đồng chí. Chiến dịch này là một chiến dịch lịch sử của Quân đội ta, ta đánh thắng chiến dịch này có ý nghĩa quân sự và chính trị quan trọng”.
Mời quý độc giả xem thêm video: Du lịch TP HCM bùng nổ dịp lễ, gần 1,7 triệu khách, doanh thu 8.700 tỷ đồng.
Mai Loan
Nguồn Tri Thức & Cuộc Sống : https://kienthuc.net.vn/dai-ta-nguyen-huu-tai-dien-bien-phu-la-ky-tich-cua-y-chi-muu-luoc-long-qua-cam-post1615447.html