'Dân văn phòng' cần cảnh giác với hội chứng ống cổ tay

3 giờ trướcBài gốc

Người dân cần lưu ý nếu có cảm giác tức và tê ở vùng cổ tay và các ngón tay.

Tê bì, đau nhức, lực tay yếu khiến việc cầm nắm vật dụng khó khăn là những triệu chứng sớm của hội chứng ống cổ tay. ThS.BS Phạm Thị Ngọc Linh, Trung tâm Thần kinh, Bệnh viện Bạch Mai, cho biết đây là bệnh lý thần kinh ngoại biên phổ biến nhất ở bàn tay. Hội chứng này có thể gặp ở bất kỳ ai, nhưng phổ biến nhất ở độ tuổi 40 - 60, tỷ lệ nữ giới mắc nhiều hơn nam.

Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Trị thông tin, bệnh nhân L.T.N.L. (46 tuổi, trú tại xã Gio Linh, tỉnh Quảng Trị) nhập viện trong tình trạng sưng đau dữ dội vùng cổ tay – bàn tay, hạn chế vận động các ngón. Kết quả thăm khám cho thấy bệnh nhân bị viêm hoại tử nặng sau tiêm kháng viêm, được chẩn đoán biến chứng sau điều trị hội chứng ống cổ tay.

Sau thời gian điều trị nội khoa không hiệu quả, các bác sĩ Khoa Ngoại Thần kinh đã chỉ định phẫu thuật cắt lọc mô hoại tử, giải phóng chèn ép thần kinh giữa bàn tay trái. Sau phẫu thuật, tình trạng bệnh nhân cải thiện rõ rệt và đang được chuẩn bị tiếp tục phẫu thuật bàn tay phải.

Các bác sĩ cho biết, tiêm kháng viêm corticosteroid chỉ được chỉ định trong trường hợp hội chứng ống cổ tay mức độ nhẹ đến trung bình, khi điều trị nội khoa không hiệu quả, và phải được thực hiện tại cơ sở y tế có chuyên khoa. Tiêm sai vị trí hoặc không đảm bảo vô khuẩn có thể gây tổn thương thần kinh giữa, viêm hoại tử gân, teo mỡ dưới da, lõm da vĩnh viễn hoặc nhiễm trùng nặng.

Tê bì, đau nhức, lực tay yếu khiến việc cầm nắm vật dụng khó khăn là những triệu chứng sớm của hội chứng ống cổ tay.

Tương tự, chị N.T.H. (35 tuổi, Hà Nội) từng phải chịu đựng những cơn tê nhức kéo dài ở tay trái. Đến bệnh viện thăm khám, chị được chẩn đoán mắc hội chứng ống cổ tay và chỉ định phẫu thuật cắt dây chằng ngang, giải phóng dây thần kinh giữa.

Theo tiến sĩ Vũ Đình Triển, khoa Chẩn đoán Chức năng, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, tê bì chân tay là cảm giác tê, châm chích ở tay hoặc chân do dây thần kinh bị chèn ép. Trong đó, người bệnh thường cảm nhận rõ nhất ở các ngón giữa và ngón trỏ. Tình trạng này ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt hàng ngày, khiến việc cầm nắm, vận động trở nên khó khăn, gây cảm giác khó chịu kéo dài.

Tê tay và hội chứng ống cổ tay thường gặp ở những người làm nghề đòi hỏi vận động cổ tay lặp lại liên tục như nhân viên văn phòng, thợ thủ công, công nhân may mặc, thợ mộc. Ngoài ra, phụ nữ sau sinh thường xuyên bế con hoặc người có bệnh nền đái tháo đường, viêm khớp dạng thấp, gout, suy giáp... cũng cần cảnh giác.

Theo TS. Vũ Đình Triển, hội chứng này là hậu quả của việc sử dụng quá mức các dây chằng quanh dây thần kinh giữa ở cổ tay hoặc liên quan đến một số bệnh lý nền. Khi vận động bàn tay, cổ tay nhiều, lặp lại trong thời gian dài sẽ gây ra tình trạng sưng nề, phù nề, tổn thương chèn ép dây thần kinh giữa. Ngoài ra, bệnh có thể gặp khi bị chấn thương do ngã, do chơi thể thao hoặc có bệnh lý cổ tay như viêm khớp, thoái hóa khớp, viêm khớp dạng thấp.

Khi vận động bàn tay, cổ tay nhiều, lặp lại trong thời gian dài sẽ gây ra tình trạng sưng nề, phù nề, tổn thương chèn ép dây thần kinh giữa.

Ngày 19/3 vừa qua, Bệnh viện Quân y 175 (Bộ Quốc phòng) đã phối hợp với đoàn chuyên gia đến từ Đại học Stanford (Hoa Kỳ) tổ chức hội thảo khoa học với chủ đề "Chiến lược điều trị tổn thương phức tạp vùng chi trên".

Trong khuôn khổ chương trình, đoàn chuyên gia Đại học Stanford đã tham gia khám bệnh, tư vấn và phẫu thuật trực tiếp cho người bệnh tại bệnh viện. Đồng thời hướng dẫn kỹ thuật cho bác sĩ tham gia phẫu thuật, bao gồm nắn chỉnh về giải phẫu và kiểm tra vận động ngay trong mổ, nhằm đạt kết quả phục hồi chức năng tốt nhất cho người bệnh.

Tại hội thảo, TS. Phan Đình Mừng, Phó giám đốc Bệnh viện Quân y 175, cho hay trong bối cảnh xã hội hiện đại, khi tỉ lệ người làm việc văn phòng ngày càng gia tăng, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của các thiết bị công nghệ như máy tính, điện thoại thông minh và máy tính bảng, các bệnh lý liên quan đến cổ tay và bàn tay đang có xu hướng tăng rõ rệt.

Đáng chú ý so với trước đây, thời gian sử dụng các thiết bị này kéo dài hơn đáng kể, khiến tần suất vận động cổ tay tăng lên và diễn ra liên tục trong thời gian dài. Đặc biệt ở nhóm nhân viên văn phòng, việc sử dụng máy tính với bàn phím và chuột thường xuyên, cũng như thói quen sử dụng điện thoại, iPad trong nhiều giờ liền đã làm gia tăng áp lực lên vùng cổ tay.

Bên cạnh đó, các yếu tố như bàn làm việc có chiều cao không phù hợp, tư thế ngồi sai hoặc đặt cổ tay không đúng vị trí càng làm tăng nguy cơ phát sinh các bệnh lý vùng bàn tay.

Với sự phát triển mạnh mẽ của các thiết bị công nghệ, các bệnh lý liên quan đến cổ tay và bàn tay đang có xu hướng tăng rõ rệt.

Theo bác sĩ Mừng, với "dân văn phòng", bệnh lý vùng bàn tay phổ biến là hội chứng ống cổ tay. Ở giai đoạn sớm, bệnh thường biểu hiện bằng cảm giác tê mỏi bàn tay, đặc biệt ở vùng gan tay của các ngón 1, 2, 3 và 4. Người bệnh có thể cảm thấy giảm lực khi cầm nắm, dễ làm rơi đồ vật hoặc cảm giác cầm không chắc. Khi thực hiện động tác gập cổ tay, cảm giác tức và tê ở vùng cổ tay và các ngón tay có xu hướng tăng lên.

Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh có thể tiến triển nặng, gây chèn ép dây thần kinh giữa tại ống cổ tay. Khi đó, người bệnh có nguy cơ bị teo cơ vùng ô cái ở gan bàn tay, làm suy giảm chức năng vận động và ảnh hưởng lâu dài đến khả năng lao động.

Tại buổi hội thảo, TS Lê Ngọc Tuấn, Phó trưởng khoa chi trên Bệnh viện Chấn thương chỉnh hình TP.HCM, khuyến cáo khi xuất hiện các triệu chứng sớm như tê, đau hoặc mỏi cổ tay và bàn tay, người bệnh nên đến khám tại các cơ sở chuyên khoa chấn thương chỉnh hình để được chẩn đoán chính xác. Việc can thiệp kịp thời, bằng điều trị nội khoa hay phẫu thuật khi cần thiết, sẽ giúp giải phóng chèn ép thần kinh, phục hồi chức năng hiệu quả và hạn chế tối đa các biến chứng lâu dài.

Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh có thể tiến triển nặng, gây chèn ép dây thần kinh giữa tại ống cổ tay.

Trước đó, sáng 17/3, Sở Khoa học và Công nghệ TP. Cần Thơ đã tổ chức Hội đồng tư vấn tuyển chọn thực hiện đề tài ứng dụng trí tuệ nhân tạo hỗ trợ dự báo sớm nguy cơ hội chứng ống cổ tay. Dự kiến, sản phẩm bao gồm: phần mềm/ứng dụng AI dự phòng sớm hội chứng ống cổ tay, bộ dữ liệu và mô hình AI huấn luyện, mô hình thử nghiệm hệ thống AI tại cơ sở y tế...

Gần đây, trên mạng xã hội lan truyền bài kiểm tra nhanh về hội chứng ống cổ tay, để người dân tự chẩn đoán tại nhà. BSCKI. Võ Văn Long, Phó trưởng Đơn vị điều trị ban ngày, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM - cơ sở 3, cho biết bài kiểm tra đang lantruyền thực chất là nghiệm pháp Phalen, một phương pháp lâm sàng thường dùng để đánh giá sơ bộ hội chứng ống cổ tay.

Phương pháp này được thực hiện chính xác như sau: Người bệnh gập hai cổ tay 90 độ sát vào nhau và giữ tư thế đó trong 60 giây. Nghiệm pháp này dương tính khi các triệu chứng cảm giác xuất hiện theo vùng chi phối của dây thần kinh giữa.

Tuy nhiên, kết quả từ nghiệm pháp Phalen dễ bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như thời gian thực hiện, tư thế và sức khỏe người thực hiện. Do đó, người dân không nên dựa vào kết quả này để tự kết luận về tình trạng bệnh mà cần dựa vào các tiêu chuẩn chẩn đoán của cơ sở y tế có chuyên môn.

Hoài Phương

Nguồn VnEconomy : https://vneconomy.vn/dan-van-phong-can-canh-giac-voi-hoi-chung-ong-co-tay.htm