'Đặt hàng' đào tạo nhân lực đường sắt để làm chủ công nghệ

một giờ trướcBài gốc

Xây dựng kế hoạch đào tạo nhân lực đường sắt ngay trong tháng 5

Chiều 14/5, tại Bộ Xây dựng, Bộ trưởng Trần Hồng Minh chủ trì cuộc họp về công tác đào tạo, phát triển nguồn nhân lực ngành đường sắt.

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh yêu cầu khẩn trương xây dựng kế hoạch chi tiết triển khai thực hiện đề án đào tạo, phát triển nguồn nhân lực đường sắt.

Phát biểu tại cuộc họp, Bộ trưởng nhấn mạnh, đào tạo và phát triển nguồn nhân lực đường sắt là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng, cần được triển khai ngay để đáp ứng yêu cầu thực hiện các dự án đường sắt hiện đại, điện khí hóa trong giai đoạn từ nay đến năm 2030, cũng như phục vụ công tác quản lý, vận hành, khai thác và bảo trì sau năm 2030.

Trên cơ sở nhu cầu thực tế của các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và năng lực của các cơ sở đào tạo, Bộ trưởng yêu cầu khẩn trương xây dựng kế hoạch đào tạo chi tiết cho từng loại hình đường sắt điện khí hóa và đường sắt tốc độ cao; xác định rõ nhu cầu theo từng chức danh nghề nghiệp, thời điểm đào tạo và phân bổ chỉ tiêu hằng năm. Từ đó thực hiện cơ chế "đặt hàng" đối với các cơ sở đào tạo, làm rõ yêu cầu về trình độ kỹ sư, tiến sĩ hoặc đào tạo chuyên sâu theo từng nhóm ngành.

Để kịp thời đáp ứng nhu cầu nhân lực giai đoạn đến năm 2030, Bộ trưởng cho rằng cần ưu tiên đào tạo, bồi dưỡng nâng cao và chuyên sâu đối với đội ngũ cán bộ, kỹ sư đã được đào tạo bài bản và đang công tác trong các lĩnh vực liên quan đến đường sắt.

"Đường sắt là lĩnh vực công nghệ cao, đòi hỏi trình độ chuyên môn sâu. Để làm chủ công nghệ, đặc biệt trong điều hành chạy tàu, sản xuất vật tư, thiết bị, cần đào tạo đội ngũ kỹ sư bậc cao trong các lĩnh vực khảo sát, thiết kế, lập trình, phần mềm…", Bộ trưởng nhấn mạnh và giao Cục Đường sắt Việt Nam chủ trì xây dựng kế hoạch chi tiết, hoàn thành trong tháng 5 để triển khai kịp thời.

Thành lập Tổ phát triển nhân lực, đẩy nhanh kế hoạch đào tạo

Mô phỏng lái tàu đường sắt tốc độ cao tại Trường Đại học Giao thông vận tải TP.HCM.

Báo cáo tại cuộc họp, Vụ trưởng Vụ Tổ chức cán bộ Vũ Thành Trung cho biết, Bộ Xây dựng xác định công tác đào tạo, phát triển nguồn nhân lực đường sắt là nhiệm vụ chiến lược, có ý nghĩa quyết định đối với việc triển khai thành công các dự án trọng điểm quốc gia, làm chủ công nghệ và phát triển công nghiệp đường sắt trong dài hạn.

Nhằm chuẩn bị nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu các dự án lớn, Bộ Xây dựng đã trình và được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án đào tạo, phát triển nguồn nhân lực đường sắt Việt Nam đến năm 2035, định hướng đến năm 2045.

Đề án xác định nhu cầu đào tạo cho toàn bộ các loại hình, dự án đường sắt theo quy hoạch đã được phê duyệt, bao gồm các tuyến kết nối với Trung Quốc như: Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, Hà Nội - Đồng Đăng, Hải Phòng - Hạ Long - Móng Cái; Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam và các dự án liên quan.

Bộ Xây dựng đã ban hành kế hoạch triển khai thực hiện Đề án, đồng thời thành lập Tổ Phát triển nguồn nhân lực do Thứ trưởng làm Tổ trưởng để trực tiếp chỉ đạo.

Hiện nay, Bộ đang xây dựng Kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng nhân lực đường sắt năm 2026 và giai đoạn 2026 - 2030, xác định lộ trình đào tạo cụ thể theo từng năm nhằm bảo đảm cung ứng kịp thời nguồn nhân lực phục vụ xây dựng, quản lý, vận hành và khai thác các tuyến đường sắt, đặc biệt là đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam.

Song song với việc triển khai Đề án, nhiều cơ sở đào tạo đã chủ động chuẩn bị nguồn lực từ sớm, từ xa để đáp ứng yêu cầu phát triển ngành đường sắt hiện đại, điện khí hóa.

Trường Đại học Công nghệ Giao thông vận tải đã thành lập Trung tâm Đường sắt tốc độ cao thuộc Viện Công nghệ Đường sắt và Giao thông vận tải, nhằm đẩy mạnh đào tạo, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ trong lĩnh vực này.

Hiện, quy mô đào tạo liên quan đến đường sắt đạt gần 600 người học, gồm sinh viên các ngành xây dựng đường sắt, đường sắt tốc độ cao và metro; đầu máy - toa xe; và quản lý vận hành đường sắt. Năm 2026, trường dự kiến tuyển sinh khoảng 300 - 400 sinh viên đại học và 30 - 50 học viên sau đại học; đến năm 2030, quy mô đào tạo dự kiến đạt 1.500 - 2.000 người học.

Trường Đại học Giao thông vận tải TP.HCM cũng đã thành lập Viện Đường sắt tốc độ cao để tập trung đào tạo và nghiên cứu trong lĩnh vực đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị.

Năm 2025, trường đã tuyển sinh 443 sinh viên chuyên ngành liên quan; những năm gần đây đã công nhận tốt nghiệp và cấp bằng cho hơn 332 sinh viên.

Trường cũng hợp tác đào tạo với doanh nghiệp và đối tác quốc tế, trong đó có 27 sinh viên hoàn thành học kỳ doanh nghiệp tại Trung Quốc và 70 sinh viên được đào tạo theo đặt hàng của Tập đoàn Đèo Cả trong lĩnh vực đường sắt tốc độ cao và thông tin tín hiệu.

Nhìn chung, các cơ sở đào tạo đã chủ động hoàn thiện tổ chức, phát triển đội ngũ giảng viên, xây dựng chương trình đào tạo, đầu tư cơ sở vật chất và mở rộng hợp tác quốc tế, từng bước hình thành năng lực đào tạo chuyên sâu phục vụ các dự án đường sắt tốc độ cao, đường sắt điện khí hóa và đường sắt đô thị trong thời gian tới.

Về phía doanh nghiệp, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam đã xây dựng kế hoạch tổng thể đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cho đường sắt hiện đại; đồng thời ban hành kế hoạch tuyển dụng, đào tạo phục vụ công tác tiếp nhận, quản lý, khai thác, vận hành và bảo trì các dự án mới.

Tổng công ty cũng phối hợp với các cơ sở đào tạo của Trung Quốc đào tạo 180 học viên các cấp độ, phục vụ trực tiếp các dự án đường sắt mới và tốc độ cao; đồng thời tổ chức đào tạo khoảng 650 nhân lực phục vụ các gói thầu EPC, góp phần hình thành đội ngũ nhân sự gắn liền với yêu cầu thi công và vận hành thực tế.

Theo Đề án đào tạo, phát triển nguồn nhân lực đường sắt Việt Nam đến năm 2035, định hướng đến năm 2045, tổng nhu cầu nhân lực toàn ngành là rất lớn, trải rộng trên toàn bộ chuỗi hoạt động từ quản lý nhà nước, quản lý dự án, khảo sát - thiết kế, thi công xây dựng đến vận hành, khai thác và bảo trì hệ thống đường sắt.

Cụ thể, giai đoạn 2025-2030 tổng nhu cầu khoảng 193.400 người; Giai đoạn 2031-2035 tổng nhu cầu khoảng 318.200 người; Giai đoạn 2036-2045 tổng nhu cầu khoảng 173.053 người.

Đối với Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, nhu cầu nhân lực đến năm 2035 dự kiến khoảng 254.400 người, tập trung chủ yếu trong giai đoạn thi công và vận hành khai thác.

Đối với tuyến Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, nhu cầu nhân lực khoảng 36.050 ở cả giai đoạn thi công và vận hành giai đoạn 2025-2045.

Kỳ Nam

Nguồn Xây Dựng : https://baoxaydung.vn/dat-hang-dao-tao-nhan-luc-duong-sat-de-lam-chu-cong-nghe-192260514182249242.htm