Dấu ấn Hồ Thiệu Trị

một giờ trướcBài gốc

Năm 2025, công trình Trụ sở Bộ Công an tại 96 Nguyễn Du do ông thiết kế tạo dấu ấn đặc biệt. Hầu hết, những công trình xây dựng của lực lượng CAND với thiết kế mang thương hiệu Hồ Thiệu Trị đều có những đường nét, phong cách kiến trúc riêng, hài hòa với cảnh quan và mang hơi thở hiện đại.

1. Tháng 8/2025, Dự án Trụ sở Bộ Công an ở 96 Nguyễn Du - Công trình trọng điểm, điển hình cho tiến trình hiện đại hóa cơ sở vật chất của Bộ Công an theo tinh thần Nghị quyết số 12 của Bộ Chính trị - khánh thành. Công trình với phong cách kiến trúc hiện đại kết hợp tân cổ điển (neoclassical) là điểm nhấn trong khu vực.

Kiến trúc sư Hồ Thiệu Trị và Đại tá Trịnh Bá Quý.

Đại tá Trịnh Bá Quý, Phó cục trưởng Cục Quản lý xây dựng và doanh trại - Giám đốc ban quản lý dự án, cho biết KTS Hồ Thiệu Trị chính là linh hồn trong thiết kế công trình này. Cũng qua kết nối của anh, tôi đã được gặp và trò chuyện với vị KTS mà mình nghe danh và ngưỡng mộ từ lâu.

Ở tuổi 80, KTS Hồ Thiệu Trị toát lên sự mẫn tiệp và lịch thiệp. Đứng bên mô hình lưu niệm công trình Trụ sở 96 Nguyễn Du, ông cho biết, thiết kế công trình được lấy ý tưởng từ hình ảnh Công an hiệu, tổng thể công trình là là một khối hình trụ đơn giản mạnh mẽ, ẩn bên trong là ngôi sao vàng năm cánh, biểu tượng của dân tộc Việt Nam. Công trình được bao quanh bằng những hàng cột khỏe khoắn nhưng tinh tế, hiện đại, biểu đạt cho cho sự trang nghiêm, có hàng ngũ và một sự tĩnh lặng cần thiết cho mặt đứng công trình.

Sự giản dị, gần gũi với môi trường làm việc, thân thiện với tự nhiên là tinh thần chung của thiết kế và thẩm mỹ của toàn bộ không gian. Trong khối tròn ở giữa, có các phân khu chức năng quan trọng như hội trường 700 chỗ, phòng hội thảo 250 chỗ, phòng đa năng, đặc biệt là đại sảnh bề thế với diện tích 1.450m2 và một sân bay trực thăng trên mái. Ý tưởng đặc biệt của cho công trình mang đến một cảm nhận đồng nhất về sự uy nghi, trang nghiêm, chuyên chính và trường tồn của trụ sở cơ quan chấp pháp quan trọng bậc nhất cả nước.

Đồng thời, công trình cũng không phá vỡ không gian có giá trị lịch sử của khu vực, hợp lý về công năng, tổ chức không gian, tôn trọng cảnh quan thiên nhiên, ổn định của môi trường. Trong gần 2 năm, ông và các cộng sự đã thiết kế, giám sát tác giả với tinh thần trách nhiệm cao để công trình được hoàn thành tuân thủ yêu cầu thiết kế đề ra.

Hai khối nhà tại Trụ sở Bộ Công an ở 96 Nguyễn Du.

“Lợi điểm của công trình là tiếp giáp với 4 mặt đường: Yết Kiêu, Lê Duẩn, Nguyễn Du, Hàng Lọng, trong đó cổng chính của trụ sở quay ra đường Nguyễn Du. Tại góc Lê Duẩn - Hàng Lọng, tôi đề xuất làm nhà khách cao 15 tầng có hình khối trụ tam giác với chức năng tiếp đón CBCS lưu trú, là điểm nhấn cho công trình về hướng đường Lê Duẩn.

Nhìn tổng thể công trình có một khối nhà văn phòng hình trụ tròn, ẩn trong là hình ngôi sao năm cánh, khối nhà khách hình tam giác phía mặt đường Lê Duẩn, với kiến trúc hiện đại, thân thiện với môi trường. Đây là công trình có thiết kế kiến trúc đặc biệt, có 4 mặt tiền nên nổi bật, là điểm nhấn kiến trúc của khu vực. Nhìn từ ngoài vào, người ta cảm nhận được sự ấn tượng của công trình với lối kiến trúc mang tính chất hiện đại, đẳng cấp và tính thẩm mỹ cao”, KTS Hồ Thiệu Trị chia sẻ.

Đề cập đến ảnh hưởng của phong cách kiến trúc Pháp tại công trình này, ông cho biết, thành phố Hà Nội có nhiều công trình cổ của Pháp; những công trình này có những hàng cột đứng, cao. Những biểu trưng của phong cách kiến trúc này cũng được đưa vào công trình nhưng hiện đại và phù hợp với kiến trúc thế kỷ XXI đương đại.

2. Ngoài công trình Trụ sở Bộ ở 96 Nguyễn Du, KTS Hồ Thiệu Trị và cộng sự đã và đang thiết kế một số công trình xây dựng khác của Bộ Công an. Mỗi thiết kế của ông đều mang dấu ấn riêng và đáp ứng chức năng sử dụng cũng như đường nét kiến trúc, phong cách kiến trúc phù hợp.

Cổng chính Trụ sở Bộ Công an ở 96 Nguyễn Du.

Công trình trụ sở 30 Trần Bình Trọng được đưa vào sử dụng năm 2023 đã tạo nên điểm nhấn tại ngã ba Trần Bình Trọng - Trần Nhân Tông. KTS Hồ Thiệu Trị cho biết, công trình được thiết kế theo hình dáng tân cổ điển nhưng hiện đại hóa. Cách đấy không xa là trụ sở Cục Đối ngoại ở số 60 Nguyễn Du, đoạn đối diện hồ Thiền Quang lại được ông thiết kế theo phong cách kiến trúc Art Decor (mỹ thuật hiện đại). Với công năng là nơi để tiếp khách nước ngoài, không gian kiến trúc mở thể hiện qua việc không có hàng rào kiên cố, có sự giao lưu giữa không gian hồ Thiền Quang...

Đối với công trình 15 Trần Bình Trọng đang thi công, ông cho biết tòa nhà này lại được thiết kế mang hơi hướng thật hiện đại, đáp ứng khung cảnh và mong muốn hình ảnh kiến trúc mang tính chất hiện đại hóa. Trong khu đất xây dựng công trình này, có khu biệt thự Pháp cũ, phải được bảo tồn nên thiết kế tổng thể đặt ra cần đáp ứng yêu cầu về sự kết nối giữa biệt thự cũ và tòa nhà trụ sở mới. Công trình Trụ sở 45 Phạm Văn Đồng là công trình mạng tính chất mở rộng của Trụ sở 47 Phạm Văn Đồng nên yêu cầu thiết kế phải đảm bảo sự hài hòa, tính nối tiếp về không gian giữa hai công trình và thỏa mãn yêu cầu về chức năng sử dụng.

Chia sẻ về những thiết kế kiến trúc cho các công trình xây dựng trụ sở của lực lượng CAND, KTS Hồ Thiệu Trị nói rằng: “Tôi rất vinh dự khi được tin tưởng để tham gia các công trình của Bộ Công an. Mong muốn cá nhân tôi là có sự đóng góp, cũng như tạo được thế hệ mới về các cơ sở công quyền cũng như cơ sở của Bộ. Vinh dự và trách nhiệm đi đôi với nhau, là điều tôi khắc ghi trong lòng”.

Là người được giao trọng trách làm Giám đốc ban Quản lý dự án Trụ sở Bộ Công an ở 96 Nguyễn Du, Đại tá Trịnh Bá Quý cảm nhận rất rõ ý nghĩa của bản thiết kế cũng như việc triển khai thi công tuân thủ ý tưởng thiết kế của kiến trúc sư, đảm bảo chất lượng công trình, tiến độ thi công và đảm bảo tuyệt đối về an ninh, an toàn lao động. Với việc áp dụng phương án thi công top-down, chỉ sau hơn 18 tháng tập trung nhân lực, vật lực, công trình trọng điểm này đã hoàn thành và được khánh thành đưa vào sử dụng đúng dịp kỷ niệm 80 năm ngày truyền thống lực lượng CAND (19/8/1945 – 19/8/2025).

Mỗi công trình xây dựng được triển khai, là cơ hội để đội ngũ CBCS làm công tác quản lý xây dựng trong CAND lại được làm việc với các KTS danh tiếng, các nhà thầu uy tín để cùng nhau tạo nên những công trình trụ sở hiện đại, mang tính biểu tượng, giàu tính thẩm mỹ. Qua đó, góp phần xây dựng cảnh quan kiến trúc đô thị Hà Nội cũng như không gian làm việc tiện ích, thân thiện.

KTS Hồ Thiệu Trị sinh năm 1945 tại Rạch Giá, Kiên Giang (nay là An Giang). Ông tốt nghiệp trường Đại học Kiến trúc Sài Gòn năm 1973. Sau đó ông chuyển sang Pháp và nhập quốc tịch ở đó. Năm 1995, Hồ Thiệu Trị trở lại Việt Nam theo lời mời của kiến trúc sư Hoàng Đạo Kính. Đồ án tu bổ Nhà hát lớn Hà Nội của ông được thông qua.

Để bảo vệ thành công phương án trùng tu Nhà hát lớn, KTS Hồ Thiệu Trị đã mất nhiều thời gian tìm kiếm tài liệu về công trình này tại Viện Lưu trữ phương Đông, tỉnh Aixen (Pháp). Sự am tường về kiến trúc Pháp; về quá trình thiết kế, thi công công trình Nhà hát lớn của các KTS người Pháp những năm 1901-1911 và bảo tồn được nét kiến trúc Việt mà phương án trùng tu ông đưa ra đã được Hội đồng chuyên môn lựa chọn. Công trình hoàn thành đã nhận được sự tán thưởng của công chúng và cũng là niềm tự hào trong sự nghiệp của ông.

Cao Hồng

Nguồn ANTG : https://antgct.cand.com.vn/nhan-vat/dau-an-ho-thieu-tri-i799046/