Đau lưng có thể là dấu hiệu phình động mạch chủ nguy hiểm

2 giờ trướcBài gốc

Chiều 6.4, BSCK1 Hồ Huỳnh Anh Hùng – Phó trưởng khoa Phẫu thuật Tim mạch Lồng ngực, Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á (TP.HCM) – cho biết, các bác sĩ tại đây đã tình cờ phát hiện một trường hợp phình động mạch chủ bụng có nguy cơ tử vong cao ở bệnh nhân đi khám vì đau lưng, ban đầu nghĩ do thoát vị đĩa đệm.

Đây không chỉ là một tình huống lâm sàng điển hình mà còn là lời cảnh báo mạnh mẽ: phía sau những biểu hiện rất “đời thường” có thể là một “sát thủ vô hình” đang âm thầm phát triển.

Tình cờ phát hiện túi phình động mạch chủ bụng vì đau lưng

Bệnh nhân là bà H. (72 tuổi, Tây Ninh), có tiền sử đau lưng và đau lan xuống chân trong nhiều năm. Trước đó, bà được chẩn đoán thoát vị đĩa đệm thắt lưng chèn ép rễ thần kinh – một bệnh lý phổ biến ở người lớn tuổi, thường gây đau lan từ vùng thắt lưng xuống mông, đùi và cẳng chân. Với các biểu hiện điển hình này, việc điều trị chủ yếu xoay quanh giảm đau và phục hồi chức năng.

Đau lưng kéo dài ở người cao tuổi có thể che giấu túi phình động mạch chủ – một “quả bom nổ chậm” với nguy cơ tử vong cao

Tuy nhiên, điều khiến các bác sĩ đặc biệt lưu ý là tình trạng bệnh không cải thiện sau điều trị. Không dừng lại ở đó, chỉ trong hai ngày trước khi nhập viện, cơn đau của bệnh nhân đột ngột trở nên dữ dội, kèm theo yếu và tê chân – những dấu hiệu cho thấy có thể tồn tại một vấn đề nghiêm trọng hơn phía sau.

Chính sự thay đổi bất thường này đã buộc các bác sĩ phải mở rộng hướng tiếp cận. Thay vì chỉ tập trung vào cột sống, bệnh nhân được chỉ định thực hiện thêm các cận lâm sàng chuyên sâu như chụp MRI, siêu âm và đặc biệt là chụp CT ổ bụng. Kết quả cho thấy một phát hiện mang tính bước ngoặt: túi phình động mạch chủ bụng – bệnh lý nguy hiểm có thể gây tử vong nhanh chóng nếu vỡ.

Theo BSCK1 Hồ Huỳnh Anh Hùng, phình động mạch chủ bụng được ví như một “quả bom nổ chậm” trong cơ thể. Khi thành mạch bị suy yếu do tuổi tác và xơ vữa, áp lực dòng máu liên tục sẽ khiến đoạn mạch phình to dần. Điều đáng sợ là quá trình này thường diễn ra âm thầm, gần như không có triệu chứng đặc hiệu. Người bệnh chỉ phát hiện khi túi phình đã lớn hoặc khi xảy ra biến chứng nguy hiểm.

“Trong trường hợp này, túi phình nằm dưới động mạch thận, đi kèm tình trạng xơ vữa và vôi hóa lan rộng hệ thống mạch máu. Đây cũng chính là nguyên nhân giải thích cho các triệu chứng yếu và tê chân – biểu hiện dễ bị nhầm lẫn với bệnh lý thần kinh do cột sống”, bác sĩ Hùng giải thích.

Phình động mạch chủ bụng là bệnh lý có tỷ lệ tử vong rất cao nếu không được phát hiện kịp thời. “Nguy hiểm nhất là khi túi phình vỡ, bệnh nhân có thể tử vong nhanh chóng do mất máu ồ ạt. Đáng lo ngại là phần lớn trường hợp không có triệu chứng rõ ràng trước đó”, bác sĩ Hùng cho biết.

Can thiệp đặt stent graft động mạch chủ

Đứng trước nguy cơ túi phình có thể vỡ bất cứ lúc nào, các bác sĩ đã nhanh chóng hội chẩn liên chuyên khoa để đưa ra phương án điều trị tối ưu. Với bệnh nhân lớn tuổi, có nhiều bệnh nền và tình trạng xơ vữa lan rộng, phẫu thuật mở truyền thống tiềm ẩn nhiều rủi ro. Vì vậy, ê kíp quyết định lựa chọn phương pháp can thiệp nội mạch bằng đặt stent graft – một kỹ thuật hiện đại, ít xâm lấn.

Phương pháp này cho phép bác sĩ đưa một khung stent được bọc lớp vật liệu đặc biệt vào trong lòng động mạch thông qua đường tiếp cận nhỏ từ động mạch đùi. Khi được triển khai đúng vị trí, stent sẽ tạo thành một “ống dẫn” mới cho dòng máu, giúp loại bỏ áp lực lên thành mạch bị phình và ngăn nguy cơ vỡ.

BSCK1 Hồ Huỳnh Anh Hùng nhận định đây là bước tiến quan trọng trong điều trị các bệnh lý mạch máu. “So với phẫu thuật mở, can thiệp nội mạch giúp giảm đáng kể nguy cơ biến chứng, hạn chế mất máu, không cần gây mê kéo dài và đặc biệt là rút ngắn thời gian hồi phục. Phương pháp này rất phù hợp với người cao tuổi hoặc bệnh nhân có nhiều bệnh lý nền”, ông nhấn mạnh.

Thực tế lâm sàng cho thấy hiệu quả của phương pháp được thể hiện rõ ngay sau can thiệp. Ở bệnh nhân 72 tuổi, các triệu chứng đau chân gần như biến mất, khả năng vận động được cải thiện nhanh chóng. Chỉ sau một tuần điều trị, bệnh nhân đã có thể đi lại bình thường và trở lại sinh hoạt hàng ngày.

Không chỉ dừng lại ở một ca điều trị thành công, trường hợp này còn cho thấy vai trò then chốt của chẩn đoán toàn diện trong y học hiện đại. Nếu chỉ dừng lại ở chẩn đoán thoát vị đĩa đệm, túi phình động mạch chủ bụng có thể tiếp tục phát triển âm thầm và vỡ bất cứ lúc nào, dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.

Theo bác sĩ Hồ Huỳnh Anh Hùng, bài học lớn nhất từ ca bệnh này là không nên chủ quan với các triệu chứng tưởng chừng quen thuộc. “Ở người lớn tuổi, đặc biệt là những người có yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, xơ vữa động mạch, hút thuốc lá, việc tầm soát các bệnh lý mạch máu là rất cần thiết. Đôi khi chỉ một kiểm tra bổ sung cũng có thể cứu sống người bệnh”, bác sĩ chia sẻ.

Trong bối cảnh dân số già hóa nhanh, các bệnh lý tim mạch, đặc biệt là phình động mạch chủ, đang trở thành mối đe dọa ngày càng lớn đối với sức khỏe cộng đồng. Tuy nhiên, khác với nhiều bệnh lý khác, phình động mạch chủ bụng hoàn toàn có thể kiểm soát nếu được phát hiện sớm.

Sự phát triển của các kỹ thuật can thiệp nội mạch như đặt stent graft đang mở ra hướng điều trị an toàn và hiệu quả hơn cho người bệnh. Nhưng trên hết, yếu tố quyết định vẫn nằm ở việc phát hiện đúng thời điểm.

Câu chuyện từ một cơn đau lưng vì thế không còn đơn thuần là vấn đề cơ xương khớp, mà trở thành lời cảnh báo về một thực tế: trong y học, không có triệu chứng nào là “nhỏ”. Và đôi khi, chính những dấu hiệu quen thuộc nhất lại là chìa khóa để phát hiện những nguy cơ lớn nhất đang âm thầm đe dọa tính mạng.

Hồ Quang

Nguồn Một Thế Giới : https://1thegioi.vn/dau-lung-co-the-la-dau-hieu-phinh-dong-mach-chu-nguy-hiem-249813.html