Đầu tư 5,4 tỷ đồng xây dựng Trung tâm chỉ huy khẩn cấp đường sắt

5 giờ trướcBài gốc

Tăng cường giám sát an toàn chạy tàu bằng hệ thống chỉ huy trực tuyến

Ngày 11/3, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam đã chính thức ra mắt và đưa vào vận hành Trung tâm chỉ huy xử lý tình huống khẩn cấp, nhằm nâng cao năng lực điều hành, ứng phó kịp thời với các sự cố và thiên tai trên toàn mạng lưới đường sắt.

Ông Ma Ngọc Yên, Phó trưởng ban Quản lý kết cấu hạ tầng đường sắt cho biết, mạng lưới đường sắt Việt Nam hiện có chiều dài hơn 3.000 km, trải dài qua nhiều vùng địa hình phức tạp, từ đồng bằng, trung du đến miền núi hiểm trở. Đây là hệ thống hạ tầng thường xuyên chịu tác động mạnh của biến đổi khí hậu, đặc biệt là các hiện tượng thiên tai cực đoan như bão, lũ, sạt lở đất.

Bên cạnh đó, hoạt động vận tải đường sắt cũng luôn tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn giao thông, nhất là tại các đường ngang, lối đi tự mở hoặc khi xảy ra các sự cố hư hỏng kết cấu hạ tầng đột xuất. Những sự cố này không chỉ gây thiệt hại lớn cho kết cấu hạ tầng đường sắt mà còn có thể làm gián đoạn hoạt động chạy tàu, ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn của hành khách cũng như cán bộ, công nhân viên trong ngành.

Theo ông Yên, khi xảy ra sự cố, tai nạn, việc nắm bắt thông tin kịp thời, đặc biệt là dữ liệu hình ảnh từ hiện trường, có ý nghĩa rất quan trọng đối với công tác chỉ huy và tổ chức khắc phục. Tuy nhiên, thực tế thời gian qua cho thấy vẫn còn nhiều hạn chế như tình trạng mất liên lạc diện rộng, thiếu dữ liệu hình ảnh trực tuyến phục vụ điều hành, trong khi lực lượng cứu hộ phải làm việc trong điều kiện rủi ro cao.

“Chính vì vậy, việc xây dựng một Trung tâm chỉ huy xử lý tình huống khẩn cấp hiện đại là yêu cầu cấp thiết”, ông Yên nhấn mạnh.

Trung tâm được thiết kế với khả năng kết nối thông suốt và truyền tải dữ liệu đa phương tiện như hình ảnh, âm thanh và vị trí theo thời gian thực. Đây được xem là “bộ não” điều hành giúp ngành đường sắt chủ động ứng phó với thiên tai, sự cố vận tải, qua đó góp phần bảo đảm hoạt động giao thông đường sắt luôn an toàn và thông suốt.

Để xây dựng hệ thống điều hành đồng bộ giữa lãnh đạo tổng công ty và hiện trường, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam đã khẩn trương triển khai dự án Trung tâm chỉ huy xử lý tình huống khẩn cấp đặt tại trụ sở tổng công ty.

Song song với đó, ngành đường sắt cũng trang bị các thiết bị hỗ trợ cho lực lượng tại hiện trường. Cụ thể, mỗi đơn vị được trang bị 2 bộ camera di động, 3 camera đeo người hoặc gài mũ và 3 bộ đàm cầm tay. Tổng cộng có 23 đơn vị cơ sở được trang bị, gồm 20 công ty cổ phần đường sắt, thông tin tín hiệu đường sắt và 3 phân ban quản lý kết cấu hạ tầng đường sắt khu vực 1, 2 và 3.

Ngoài ra, hệ thống còn được bổ sung 3 bộ thu phát vệ tinh Starlink cùng 3 bộ thiết bị đầu cuối màn hình để thiết lập các trạm chỉ huy tiền phương tại ba phân ban quản lý kết cấu hạ tầng đường sắt khu vực. Tại Trung tâm chỉ huy, một hệ thống máy chủ cùng hệ thống kết nối hình ảnh, âm thanh được thiết lập nhằm bảo đảm việc tiếp nhận và xử lý thông tin từ hiện trường theo thời gian thực.

Tổng kinh phí đầu tư xây dựng hệ thống khoảng 5,4 tỷ đồng và dự kiến hoàn thiện đầy đủ vào tháng 5/2026.

Ông Ma Ngọc Yên cho biết, hệ thống sẽ giúp rút ngắn đáng kể thời gian xử lý sự cố. Thông qua hình ảnh trực tuyến từ hiện trường, lực lượng chỉ huy có thể đánh giá chính xác tình hình để điều động nhân lực, phương tiện và vật tư như đá hộc, máy móc một cách hợp lý, tránh lãng phí chi phí nhiên liệu và nhân công.

Theo ông Đặng Sỹ Mạnh, Chủ tịch Hội đồng thành viên Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, ý tưởng xây dựng Trung tâm chỉ huy xuất phát từ thực tiễn công tác chỉ huy khắc phục hậu quả bão lũ tại khu vực Nam Trung Bộ vào tháng 11/2025. Thời điểm đó, nhiều đoạn đường sắt bị sụt nền đường, treo ray, gây gián đoạn chạy tàu và đặt ra yêu cầu cấp bách về một hệ thống điều hành tập trung, có khả năng kết nối trực tiếp với hiện trường.

“Việc xây dựng Trung tâm chỉ huy xử lý tình huống khẩn cấp không chỉ phục vụ công tác điều hành, ứng phó sự cố mà còn là bước đi quan trọng trong quá trình hiện đại hóa và chuyển đổi số của ngành đường sắt”, ông Mạnh nhấn mạnh.

Theo lãnh đạo Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, đây cũng là một trong những hoạt động cụ thể nhằm triển khai Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Trong thời gian tới, ngành đường sắt sẽ tiếp tục nâng cấp và hoàn thiện hệ thống, mở rộng kết nối tới các công ty thành viên và các vị trí xung yếu trên toàn mạng lưới. Ngoài chức năng phục vụ chỉ huy xử lý tình huống khẩn cấp, hệ thống camera và kết nối dữ liệu còn cho phép giám sát trực tiếp các hoạt động trên tuyến đường sắt.

Thông qua trung tâm chỉ huy, lãnh đạo ngành có thể kiểm tra đột xuất công tác tuần tra, gác chắn tại các đường ngang, cũng như hoạt động tuần đường, tuần hầm và tuần cầu của lực lượng công nhân đường sắt. Việc giám sát theo thời gian thực sẽ giúp phát hiện sớm các nguy cơ mất an toàn, từ đó có biện pháp xử lý kịp thời.

Hải Yến

Nguồn TBNH : https://thoibaonganhang.vn/dau-tu-54-ty-dong-xay-dung-trung-tam-chi-huy-khan-cap-duong-sat-178717.html