ĐBSCL nguy cơ thiếu nước sinh hoạt, kéo nước sông Hậu thay nước giếng khoan được không?

2 giờ trướcBài gốc

Khó khăn nguồn nước ngầm

Nhiều địa phương ven biển Đồng bằng sông Cửu Long lâu nay phụ thuộc chủ yếu vào nguồn nước ngầm để cấp nước sinh hoạt. Tuy nhiên, nguồn tài nguyên này đang suy giảm cả về trữ lượng lẫn chất lượng.

Người dân vùng ven biển TP Cần Thơ nhận nước miễn phí.

Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn TP Cần Thơ cho rằng, tại khu vực Sóc Trăng (cũ) hiện có 78/119 trạm cấp nước tập trung chỉ khai thác từ một giếng duy nhất. Khi giếng gặp sự cố hoặc hư hỏng, việc cấp nước cho người dân có thể bị gián đoạn 25 - 30 ngày để khoan giếng mới và hoàn tất các thủ tục kỹ thuật.

Công suất thiết kế của hệ thống cấp nước nông thôn tại khu vực này hiện đạt khoảng 118.548m³/ngày đêm, trong khi nhu cầu để đảm bảo 100% người dân được sử dụng nước sạch lên tới 296.210m³/ngày đêm. Như vậy, hệ thống cấp nước đang thiếu hụt hơn 177.000m³/ngày đêm.

Ông Nguyễn Đăng Khoa, Phó giám đốc Sở Xây dựng TP Cần Thơ cho biết, nguồn nước tại Cần Thơ và Hậu Giang chủ yếu là nước mặt, tương đối ổn định, trong khi khu vực Sóc Trăng (cũ) vẫn phụ thuộc nhiều vào nguồn nước ngầm đang suy giảm.

Theo ông Nguyễn Thế Lâm, Phó giám đốc Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn Cần Thơ, nhiều trạm cấp nước đã được đầu tư từ lâu, công nghệ xử lý lạc hậu và xuống cấp do thiếu kinh phí nâng cấp.

Một số trạm không có bể chứa đủ lớn hoặc máy phát điện dự phòng, khiến việc cấp nước phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn điện.

Khi xảy ra mất điện hoặc áp lực nước thay đổi đột ngột, cặn bám trong đường ống dễ bong tróc, gây hiện tượng nước đục, ảnh hưởng đến chất lượng nước sinh hoạt.

Tại Cà Mau, nguồn nước sinh hoạt của người dân cũng chủ yếu dựa vào khai thác nước dưới đất. Báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh, toàn tỉnh hiện có hơn 285.000 giếng khoan, với tổng lưu lượng khai thác khoảng 590.506m³/ngày.

Bên cạnh đó, Cà Mau hiện có 364 công trình cấp nước tập trung, nhưng chỉ khoảng 42,86% công trình đang hoạt động, trong khi gần 25% công trình đã ngừng hoạt động. Nhiều công trình được xây dựng từ giai đoạn 1998 - 2013, đến nay đã xuống cấp và không còn đáp ứng yêu cầu cấp nước ổn định.

Nhà máy nước mặt Sông Hậu được đề xuất cung cấp nước cho vùng ven biển Trần Đề và Vĩnh Châu.

Phương án kéo nước mặt từ sông Hậu

Trước thực trạng nguồn nước ngầm suy giảm, nhiều địa phương đang nghiên cứu phương án khai thác nguồn nước mặt từ sông Hậu để bổ sung và thay thế dần nguồn nước dưới đất.

Ông Trần Phú Lộc Thành, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Cần Thơ cho rằng, giai đoạn 2026 - 2030 thành phố dự kiến ưu tiên đầu tư các công trình cấp nước sạch nông thôn với tổng vốn trên 1.000 tỷ đồng.

Trong đó, dự kiến xây dựng 22 công trình cấp nước quy mô lớn liên xã, ưu tiên khai thác nguồn nước mặt tại các khu vực thuận lợi nhằm hạn chế khai thác nước dưới đất, góp phần giảm nguy cơ sụt lún.

Một giải pháp dài hạn khác là đấu nối và mua nước sạch từ Nhà máy nước mặt sông Hậu để cấp cho các khu vực ven biển như Trần Đề và Vĩnh Châu.

Qua khảo sát sơ bộ, để thực hiện phương án này cần đầu tư gần 100km tuyến ống truyền tải chính và hơn 600km tuyến ống nhánh, với tổng mức đầu tư ước tính trên 6.000 tỷ đồng.

Công ty CP cấp nước Cà Mau lắp đường ống kéo nước về nông thôn.

Ở quy mô vùng, tỉnh Cà Mau cũng đang nghiên cứu dự án dẫn nước thô từ thượng nguồn sông Hậu. Ông Lâm Văn Bi, Phó chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Cà Mau cho biết, dự án có tổng vốn dự kiến khoảng 5.396 tỷ đồng, bao gồm trạm bơm nước thô công suất khoảng 600.000m³/ngày đêm, cùng hệ thống trạm bơm tăng áp và các tuyến ống truyền tải lớn.

Dự án dự kiến cung cấp nước cho khu vực đô thị từ năm 2029, sau đó từng bước mở rộng ra khu vực nông thôn.

Các chuyên gia ngành nước nhận định, việc chuyển dần sang khai thác nguồn nước mặt từ sông Hậu được xem là giải pháp bền vững nhằm giảm áp lực lên tầng nước ngầm đang suy kiệt. Tuy nhiên, đây là bài toán dài hạn, đòi hỏi nguồn vốn lớn, quy hoạch đồng bộ và sự phối hợp giữa nhiều địa phương trong vùng.

Đào Văn

Nguồn Xây Dựng : https://baoxaydung.vn/dbscl-nguy-co-thieu-nuoc-sinh-hoat-keo-nuoc-song-hau-thay-nuoc-gieng-khoan-duoc-khong-192260310145003632.htm