Để kỳ nghỉ Tết trọn niềm vui

2 giờ trướcBài gốc

Nhiều nguy cơ tiềm ẩn

Theo báo cáo nhanh về tình hình khám chữa bệnh dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 được tổng hợp từ báo cáo của các cơ sở khám, chữa bệnh trực thuộc Bộ Y tế, trong 24 giờ qua (từ 7 giờ ngày 18/2 - 7 giờ ngày 19/2, tức ngày mùng 3 Tết), các cơ sở khám, chữa bệnh trên toàn quốc đã tổ chức thường trực đầy đủ, thực hiện khám, cấp cứu cho 59.718 lượt người bệnh. Về tình hình rối loạn tiêu hóa và ngộ độc thức ăn tự chế biến, say rượu bia, trong 5 ngày nghỉ Tết (từ 14/2 đến 19/2/2026), các cơ sở y tế tiếp nhận 432 người khám, cấp cứu vì nguyên nhân này, với 232 người phải nhập viện theo dõi.

Thực tế, dịp Tết, lịch liên hoan của nhiều người trở nên dày đặc. Từ tiệc họp mặt gia đình, bạn bè đến gặp gỡ đồng nghiệp, đối tác, hầu như ngày nào cũng có lời mời. Việc nâng ly trong các buổi gặp mặt đầu năm vẫn được xem là nét giao tiếp quen thuộc. Những người uống được thường được nhìn nhận là cởi mở, hòa đồng. Tuy nhiên, khi tần suất liên hoan tăng cao trong những ngày Tết, việc sử dụng rượu bia cũng trở nên dày đặc hơn, kéo theo không ít áp lực âm thầm đối với người trong cuộc.

Ngay trước thềm Tết Nguyên đán Bính Ngọ, một vụ ngộ độc rượu nghiêm trọng đã xảy ra tại xã Bình Trưng, tỉnh Đồng Tháp. Nhóm 6 người sau khi uống rượu ngâm trái mỏ quạ và nấm linh chi đã phải nhập viện khẩn cấp, trong đó có 2 trường hợp không qua khỏi.

Hay trước đó, Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế đã nhận được báo cáo của Sở Y tế Hải Phòng về vụ nghi ngờ ngộ độc thực phẩm do rượu xảy ra tại phường Tứ Minh, Hải Phòng khiến 1 người tử vong, 6 người nhập viện cấp cứu. Liên quan đến vụ ngộ độc rượu tại Hải Phòng, Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai đã tiếp nhận 6 bệnh nhân trong tình trạng rối loạn hô hấp, toan chuyển hóa nặng, trong đó có 2 người bị tổn thương thần kinh thị giác do ngộ độc methanol.

Từ các vụ việc trên, các chuyên gia tiếp tục cảnh báo về vấn nạn rượu giả, cồn sát trùng giả chứa methanol vẫn len lỏi trong cộng đồng. Methanol là hóa chất công nghiệp được nhập khẩu và sản xuất với số lượng lớn, nhưng khâu quản lý còn lỏng lẻo, tạo điều kiện để bị pha trộn thành rượu giả, gây hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe cộng đồng và hệ thống y tế.

Nguy cơ tiềm ẩn từ rượu giả, rượu kém chất lượng.

TS Nguyễn Trung Nguyên - Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai cho biết, methanol là chất cực độc, không màu, mùi vị khó phân biệt với ethanol. Ban đầu, người uống có thể say tương tự rượu thông thường, nhưng sau 8–48 giờ, methanol chuyển hóa thành axit formic gây toan chuyển hóa nặng, tổn thương não, thần kinh thị giác, thở nhanh sâu và có thể tử vong nếu không được điều trị kịp thời. Tỷ lệ tử vong do ngộ độc methanol tại Việt Nam rất cao, khoảng 30% ngay cả khi được điều trị tại cơ sở chuyên sâu và có thể lên tới 50% ở vùng sâu, vùng xa. Đáng lo ngại, bệnh cảnh mù mắt, hôn mê do methanol dễ bị nhầm với đột quỵ, dẫn đến chậm trễ trong chẩn đoán và điều trị.

Chủ động phòng tránh

Cảnh báo về nguy cơ từ rượu không rõ nguồn gốc, TS Nguyễn Trung Nguyên lưu ý, methanol là loại cồn công nghiệp có độc tính rất cao, có thể gây tổn thương thần kinh thị giác dẫn đến mù lòa, suy đa cơ quan và tử vong. Người tiêu dùng cần mua rượu tại cơ sở kinh doanh được đăng ký hợp pháp, có hóa đơn và có thể truy xuất nguồn gốc. Nhãn mác bên ngoài không đủ bảo đảm an toàn vì có thể bị làm giả. Điều quan trọng là chuỗi phân phối chính thống và khả năng xác định trách nhiệm khi xảy ra sự cố.

Đề cập đến vấn đề này, bác sĩ Dương Quốc Bảo - Phó Trưởng khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện Đa khoa Đống Đa (Hà Nội) cho biết, đây cũng là thời điểm ngộ độc thực phẩm và lạm dụng bia rượu gia tăng rõ rệt, tiềm ẩn nhiều nguy cơ đến sức khỏe người dân nếu không chủ động phòng tránh. Theo bác sĩ Dương Quốc Bảo, việc sử dụng rượu bia không rõ nguồn gốc, rượu ngâm thủ công hoặc uống quá nhiều trong thời gian ngắn có thể gây ngộ độc cấp tính với các biểu hiện như đau đầu, chóng mặt, nôn nhiều, rối loạn ý thức; nặng hơn là hôn mê, suy hô hấp. Về lâu dài, lạm dụng rượu bia làm tăng nguy cơ viêm gan, xơ gan, viêm tụy cấp, tăng huyết áp, đột quỵ và làm suy giảm hệ miễn dịch của cơ thể.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới, rượu bia là nguyên nhân trực tiếp gây ra 30 bệnh và là yếu tố nguy cơ của khoảng 200 bệnh lý khác. Việt Nam đứng thứ hai Đông Nam Á và thứ ba châu Á về mức tiêu thụ rượu bia bình quân đầu người. Khoảng 44% nam giới trưởng thành sử dụng rượu bia ở mức nguy hại.

Theo các chuyên gia y tế, việc tăng cường kiểm tra nồng độ cồn trong hơi thở đã mang lại hiệu quả rõ rệt, không chỉ trong kiểm soát tai nạn giao thông mà còn góp phần giảm các ca ngộ độc rượu nhập viện.

TS Nguyễn Trung Nguyên khuyến cáo, biện pháp an toàn nhất vẫn là hạn chế tối đa việc sử dụng rượu bia. Trong trường hợp buộc phải uống, mỗi người cần xác định rõ hoàn cảnh, kiểm soát chặt chẽ lượng tiêu thụ, tránh uống theo cảm xúc hoặc vì áp lực giao tiếp. Nam giới trưởng thành không nên uống quá 50ml rượu mạnh 39-40 độ hoặc quá 400ml bia 5 độ trong một ngày. Nữ giới chỉ nên sử dụng tối đa một nửa lượng này.

Cũng theo các chuyên gia y tế, để phòng ngừa ngộ độc rượu bia trong dịp Tết, người dân cần tuyệt đối tránh sử dụng các loại rượu bia không rõ nguồn gốc, rượu không nhãn mác, rượu tự nấu, rượu được quảng cáo theo kiểu truyền miệng mà không có kiểm định chất lượng. Khi uống rượu bia, cần uống với lượng vừa phải, không nên uống theo sự ép buộc của người khác; uống rượu khi đói sẽ làm cồn hấp thu nhanh hơn, dễ gây say và ngộ độc, do đó cần ăn đầy đủ trước và trong khi uống. Việc uống chậm, chia nhỏ lượng uống, uống xen kẽ với nước lọc hoặc nước hoa quả giúp làm giảm tốc độ hấp thu cồn và hạn chế tác hại lên cơ thể.

Đặc biệt, người mắc các bệnh mạn tính như bệnh gan, tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường, dạ dày hoặc đang sử dụng thuốc điều trị nên hạn chế tối đa hoặc không sử dụng rượu bia. Bởi nếu sử dụng, rượu bia có thể làm bệnh nặng lên hoặc gây tương tác thuốc, rất nguy hiểm và tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc. Mỗi cá nhân sau khi uống rượu bia tuyệt đối không điều khiển phương tiện giao thông để tránh tai nạn cho bản thân và cộng đồng.

Để dịp Tết được an toàn và khỏe mạnh, người dân cần uống có chừng mực, không uống rượu bia khi đói, không sử dụng rượu không rõ nguồn gốc, rượu pha cồn công nghiệp; đồng thời tuyệt đối không điều khiển phương tiện giao thông sau khi đã uống rượu bia. Thực tế cho thấy phần lớn các ca ngộ độc rượu trong dịp Tết đều xuất phát từ sự chủ quan trong lựa chọn, thói quen sử dụng bia rượu thiếu kiểm soát. Trong khi đó, các biến chứng do ngộ độc, lạm dụng rượu bia có thể diễn biến nhanh, nặng và để lại hậu quả nghiêm trọng nếu không được cấp cứu kịp thời.

Bác sĩ Dương Quốc Bảo - Phó Trưởng khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện Đa khoa Đống Đa (Hà Nội)

Thanh Bình

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/de-ky-nghi-tet-tron-niem-vui-734228.html