Để nâng cao hiệu quả các dự án đầu tư

2 giờ trướcBài gốc

Nhiều tồn tại, hạn chế

Thực hiện nội dung thanh tra về tính phù hợp của các dự án nhà máy điện gió với quy hoạch, kế hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050; xác định tính đầy đủ, phù hợp của quá trình thực hiện quy trình, thủ tục mời quan tâm và chấp thuận NĐT đối với 14 dự án nhà máy điện gió (trên địa bàn tỉnh Quảng Trị cũ) so với quy định của pháp luật có hiệu lực tại thời điểm thực hiện, Thanh tra tỉnh đã chỉ ra nhiều tồn tại, hạn chế trong quá trình thực hiện thủ tục lựa chọn NĐT.

Cụ thể, trong việc xây dựng quy trình lựa chọn NĐT, các cơ quan chuyên môn tham mưu là Sở Tài chính (trước đây là Sở Kế hoạch và Đầu tư) và Sở Công thương thiếu kiểm tra, rà soát, cập nhật một số nội dung về: “Danh mục công trình, dự án phải thu hồi đất được cấp có thẩm quyền phê duyệt”, “Quy hoạch chi tiết hoặc quy hoạch phân khu tỉ lệ 1/2.000 được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt”.

Đây là những căn cứ để phê duyệt hồ sơ mời quan tâm (HSMQT), đồng thời là điều kiện đối với các dự án đầu tư có sử dụng đất theo quy định của pháp luật về đầu tư và đất đai để thực hiện theo quy trình pháp luật quy định. Việc này dẫn đến quá trình thực hiện không bảo đảm đúng quy định của pháp luật về phê duyệt HSMQT.

Nhiều dự án điện gió đã và đang triển khai thực hiện trên địa bàn tỉnh, thể hiện rõ hiệu quả thu hút đầu tư trong lĩnh vực năng lượng điện gió - Ảnh: B.T

Sở Công thương chủ trì lập HSMQT với tiêu chí không đúng quy định, cụ thể là tiêu chí “Tiêu chuẩn đánh giá sơ bộ về kinh nghiệm của NĐT” đối với 10 dự án sau thời điểm Nghị định số 225/2025/NĐ-CP của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Đấu thầu về lựa chọn NĐT, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 15/8/2025, không phù hợp với các quy định tại Nghị định số 225/2025/NĐ-CP.

Việc tham mưu UBND tỉnh phê duyệt HSMQT khi chưa bảo đảm đầy đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật, chưa có “Danh mục công trình, dự án phải thu hồi đất được cấp có thẩm quyền phê duyệt”, “Quy hoạch chi tiết hoặc quy hoạch phân khu tỉ lệ 1/2.000 được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt”, là chưa phù hợp với quy định tại khoản 1, Điều 39, Nghị định số 115/2024/NĐ-CP của Chính phủ quy định về việc lập, phê duyệt HSMQT.

Liên quan đến vấn đề này, Sở Tài chính cũng đã rà soát, tham mưu UBND tỉnh thống nhất đưa tiêu chí “Tiêu chuẩn đánh giá sơ bộ về kinh nghiệm của NĐT” vào HSMQT dự án Nhà máy điện gió Thái Dương 1 không đúng quy định.

Qua thanh tra nội dung đánh giá HSMQT, thẩm định, trình phê duyệt chấp thuận NĐT, Thanh tra tỉnh phát hiện Tổ chuyên gia đấu thầu được thành lập theo Quyết định số 90/QĐ-SCT, ngày 11/9/2025 của Sở Công thương đã không đánh giá về tiêu chí “kinh nghiệm” theo HSMQT đã được phát hành tại nhiều dự án nhà máy điện gió. Cùng đó, đơn vị vi phạm về thời gian mở thầu tại một dự án nhà máy điện gió khi mở thầu sau 2 giờ kể từ khi hết hạn nộp hồ sơ và không báo cáo xin ý kiến người có thẩm quyền xử lý tình huống.

Giải pháp tháo gỡ

Theo đánh giá của Thanh tra tỉnh, mặc dù có những tồn tại trong trình tự, thủ tục nói trên, song qua kết quả kiểm tra, rà soát cho thấy: Các dự án được thanh tra đều phù hợp với Quy hoạch Điện VIII, Quy hoạch vùng và Quy hoạch tỉnh Quảng Trị điều chỉnh đã được phê duyệt. Đây là điều kiện tiên quyết và quan trọng nhất để thực hiện dự án năng lượng. 14/14 dự án đã được HĐND tỉnh ban hành nghị quyết thông qua danh mục các khu đất thực hiện đấu thầu lựa chọn NĐT, là cơ sở để UBND tỉnh chấp thuận chủ trương đầu tư.

Có 11/14 dự án nằm tại huyện Hướng Hóa (cũ) là địa bàn có điều kiện kinh tế-xã hội đặc biệt khó khăn. Ngày 11/12/2025, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 254/2025/QH15 (có hiệu lực thi hành ngày 15/1/2026) quy định một số cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tổ chức thi hành Luật Đất đai. Trong đó, có các dự án năng lượng tại vùng có điều kiện kinh tế-xã hội đặc biệt khó khăn được xác định thuộc trường hợp không đấu thầu lựa chọn NĐT thực hiện dự án có sử dụng đất.

Hiện nay, Chính phủ đang xây dựng dự thảo Nghị định thay thế Nghị định số 115/2024/NĐ-CP và Nghị định số 225/2025/NĐ-CP. Theo đó, tại khoản 1, Điều 39, dự thảo không đưa nội dung “Danh mục công trình, dự án phải thu hồi đất được cấp có thẩm quyền phê duyệt đối với dự án đầu tư có sử dụng đất” vào làm căn cứ phê duyệt HSMQT. Đây là những cơ sở để xem xét nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình lựa chọn NĐT.

Đối với việc đưa tiêu chí kinh nghiệm vào HSMQT của 10 dự án không phù hợp với các quy định tại Nghị định số 225/2025/NĐ-CP, qua xem xét hồ sơ, Thanh tra tỉnh kết luận chưa phát hiện hành vi vi phạm các điều cấm của Luật Đấu thầu năm 2023 được sửa đổi tại Luật số 90/2025/QH15 và chưa có căn cứ để đình chỉ cuộc thầu hoặc không công nhận kết quả lựa chọn NĐT theo quy định. Cũng qua thanh tra, Thanh tra tỉnh đánh giá các NĐT được lựa chọn đều đáp ứng năng lực thực hiện dự án.

Trên cơ sở kết quả thanh tra, Thanh tra tỉnh đã có các kiến nghị cụ thể nhằm đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án, tránh lãng phí thời gian và nguồn lực của Nhà nước, doanh nghiệp, cũng như cơ hội đầu tư của tỉnh.

Theo đó, Thanh tra tỉnh kiến nghị UBND tỉnh chỉ đạo các sở, ngành, địa phương thực hiện theo đúng chức năng, nhiệm vụ được giao để hướng dẫn các NĐT hoàn thiện các thủ tục, triển khai các dự án bảo đảm tiến độ. Đồng thời, yêu cầu các cơ quan chức năng nghiên cứu kỹ các quy định mới của pháp luật, cơ chế, chính sách phù hợp với thực tiễn, qua đó tạo điều kiện để các NĐT triển khai thực hiện các dự án theo đúng quy định của pháp luật về đầu tư và các quy định pháp luật có liên quan. Đối với các NĐT, cần tích cực, chủ động phối hợp với sở, ngành và địa phương triển khai hoàn thành các dự án theo đúng tiến độ và quy định của pháp luật.

Bùi Thành

Nguồn Quảng Trị : https://baoquangtri.vn/kinh-te/202606/de-nang-cao-hieu-qua-cac-du-an-dau-tu-b096c22/