Biến nguồn lực thành tăng trưởng thực
Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, chiều 20/4, Quốc hội thảo luận ở hội trường về đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2025; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước những tháng đầu năm 2026.
Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn - đoàn TP. Hải Phòng
Phát biểu ý kiến tại phiên họp, đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn - đoàn TP. Hải Phòng đánh giá các nhóm giải pháp được Chính phủ đưa ra khá toàn diện, thể hiện rõ quyết tâm của Chính phủ trong việc thực hiện các mục tiêu đặt ra.
Liên quan giải pháp thúc đẩy tăng trưởng gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực cho phát triển, đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn đề nghị Chính phủ làm rõ thêm hai điểm.
Thứ nhất, cần xác định rõ thứ tự ưu tiên chính sách trong trường hợp có xung đột giữa mục tiêu tăng trưởng cao với yêu cầu giữ vững ổn định vĩ mô, kiểm soát lạm phát, an toàn nợ công và an toàn hệ thống tài chính.
Thứ hai, cần làm rõ nguồn lực cho tăng trưởng, đâu là nguồn vốn có thể huy động ngay trong năm 2026, đâu là nguồn còn phụ thuộc vào thị trường, thủ tục hoặc mức độ hấp thụ của nền kinh tế.
Theo đại biểu Sơn, thực tế nhiều năm cho thấy, điểm nghẽn không chỉ nằm ở thiếu vốn mà còn nằm ở giải ngân chậm, chuẩn bị đầu tư yếu, thủ tục kéo dài, phân bổ dàn trải, dự án thiếu tính lan tỏa, năng lực thực hiện ở địa phương không đồng đều. Chính phủ cần đánh giá, chỉ rõ hơn cơ chế khắc phục tình trạng này để biến nguồn lực thành tăng trưởng thực, hiệu quả thực và kết quả phải đo đếm được.
Đối với các giải pháp liên quan đến bất động sản, đại biểu đoàn Hải Phòng nhận định khó khăn lớn của thị trường vẫn nằm ở thể chế, quy hoạch, thủ tục đầu tư, xác định giá đất, bồi thường tái định cư và thời gian phê duyệt dự án. Khi nguồn cung hợp pháp vẫn tắc trong khi đầu cơ, tin đồn quy hoạch và đấu giá đất nền tiếp tục tạo hiệu ứng giá ảo thì rất khó ổn định thị trường.
Từ thực tế nêu trên, đại biểu đề nghị làm rõ hơn giải pháp "hạ nhiệt" mặt bằng giá đang leo thang bất hợp lý, nhất là cách thức xử lý hài hòa giữa mục tiêu ổn định thị trường với thực tế nhiều địa phương còn có xu hướng trông vào nguồn thu từ đất, từ đấu giá quyền sử dụng đất.
Đồng thời, cần đánh giá kỹ lưỡng và có giải pháp xử lý cụ thể đối với các dự án bất động sản vướng mắc trong các vụ án đã được các cơ quan thanh tra, kiểm tra có kết luận, tòa án có bản án và được cấp có thẩm quyền quyết định, các dự án chậm triển khai để hoang hóa, lãng phí trong nhiều năm.
"Cần công khai thông tin và sớm có cơ chế rà soát toàn bộ, phân loại từng dự án; dự án nào đủ điều kiện thì tiếp tục cho triển khai với thời hạn rõ ràng, dự án nào không còn năng lực thực hiện hoặc cố tình chây ì thì kiên quyết thu hồi, tổ chức đấu giá, đấu thầu lại hoặc chuyển mục đích sử dụng cho phù hợp" - đại biểu Sơn kiến nghị.
Làm rõ tiêu chí xác định dự án ưu tiên
Đồng tình với nhóm giải pháp về phát triển kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại trên cơ sở thể chế hóa cơ bản đầy đủ các yêu cầu của Trung ương, song đại biểu đoàn Hải Phòng đề nghị Chính phủ làm rõ tiêu chí xác định dự án ưu tiên để mở không gian phát triển mới, tháo điểm nghẽn liên kết vùng, giảm chi phí logistics, tăng năng suất sản xuất và có thể phát huy hiệu quả ngay trong giai đoạn 2026-2027.
Bên cạnh đó, siết chặt, giám sát chất lượng, tiến độ hiệu quả đầu tư và năng lực phối hợp thực hiện liên ngành, liên vùng bởi thực tế cho thấy rủi ro hạ tầng không chỉ là chậm tiến độ mà còn là phân tán nguồn lực, giải phóng mặt bằng không đồng đều giữa các địa phương, di dời hạ tầng kỹ thuật chậm, thiếu kết nối giữa các loại hình hạ tầng và nguy cơ đội vốn khi kéo dài thời gian thực hiện.
Đại biểu cũng đề nghị cần lượng hóa lộ trình tháo gỡ các vướng mắc của hạ tầng năng lượng để bảo đảm mục tiêu tăng trưởng cao. “Đây là khâu then chốt bởi nếu không bảo đảm đủ điện, không bảo đảm hạ tầng truyền tải và không có nguồn điện nền ổn định thì toàn bộ mục tiêu phát triển sẽ đối mặt với rủi ro rất lớn” - đại biểu nhấn mạnh.
Theo đại biểu Sơn, từ mục tiêu quy hoạch đến việc hình thành công suất thực và đưa điện lên lưới phụ thuộc vào tiến độ chuẩn bị đầu tư, giải phóng mặt bằng, phát triển lưới truyền tải, hoàn thiện cơ chế giá và năng lực triển khai dự án.
Do vậy, Chính phủ cần làm rõ hơn tính khả thi và tiến độ thực hiện các giải pháp đã nêu, xác định rõ dự án nào có khả năng bổ sung công suất trong giai đoạn 2026-2027, dự án nào vẫn đang ở giai đoạn chuẩn bị đầu tư.
Theo Tờ trình của Chính phủ về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, giai đoạn 2026-2030, tình hình thế giới tiếp tục biến động rất nhanh, mạnh, khó lường… Để hiện thực hóa mục tiêu, tầm nhìn phát triển đến năm 2030 và năm 2045, vượt qua bẫy thu nhập trung bình, Chính phủ xác định mục tiêu phát triển nhanh, bền vững đất nước, phấn đấu tăng trưởng GDP năm 2026 và bình quân 5 năm 2026-2030 từ 10% trở lên gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô; GDP bình quân đầu người đến năm 2030 đạt 8.500 USD, gấp 1,7 lần năm 2025...
Quỳnh Nga