Liên quan chính sách bồi thường tai biến sau tiêm chủng đang được Bộ Y tế lấy ý kiến, ông Dương Chí Nam, Phó Cục trưởng Cục Phòng bệnh, cho biết dự thảo nghị định làm rõ cơ sở pháp lý và cơ chế bảo vệ quyền lợi người dân, áp dụng cho cả tiêm chủng bắt buộc và tự nguyện.
Tiêm vắc-xin miễn phí cho trẻ trong Chương trình tiêm chủng mở rộng
Theo ông Nam, sự khác biệt giữa hai hình thức xuất phát từ quy định của Luật Phòng bệnh. Với tiêm chủng bắt buộc trong Chương trình tiêm chủng mở rộng hoặc tiêm chống dịch, người dân tham gia theo yêu cầu của Nhà nước nên ngân sách sẽ chi trả nếu xảy ra tai biến nghiêm trọng ảnh hưởng đến sức khỏe hoặc tính mạng. "Đây là trách nhiệm an sinh"- ông nói.
Ngược lại, tiêm chủng tự nguyện là lựa chọn cá nhân khi sử dụng dịch vụ tại các cơ sở tiêm chủng. Nếu xảy ra tai biến, trách nhiệm bồi thường thuộc về đơn vị cung ứng theo quy định của Bộ luật Dân sự.
Trường hợp vắc-xin không đảm bảo chất lượng hoặc sai sót trong quá trình bảo quản, vận chuyển, thực hành tiêm chủng gây thiệt hại, cơ sở cung ứng phải bồi thường cho người bị ảnh hưởng.
Bộ Y tế đang xây dựng quy định chi tiết về các trường hợp được bồi thường, mức chi trả, quy trình xác định tai biến và cơ chế giải quyết khiếu nại để đưa vào nghị định hướng dẫn thi hành Luật Phòng bệnh.
Trong đó, mức bồi thường tối đa gồm 30 lần lương cơ sở đối với trường hợp để lại di chứng dẫn đến khuyết tật và 100 triệu đồng đối với trường hợp tử vong.
Theo đại diện Cục Phòng bệnh, các mức này được kế thừa từ Nghị định 104/2016, đã áp dụng gần 10 năm mà không phát sinh vướng mắc lớn, nên tiếp tục được sử dụng để đảm bảo tính ổn định.
Để đảm bảo tính minh bạch, Hội đồng tư vấn chuyên môn không chỉ bao gồm cán bộ của ngành y tế địa phương mà bao gồm cả các chuyên gia đầu ngành từ các Viện Vệ sinh dịch tễ, Viện Pasteur, các trường Đại học Y và các bệnh viện tuyến Trung ương. Những người trực tiếp tham gia hoạt động tiêm chủng không được tham gia hội đồng để tránh xung đột lợi ích.
Hội đồng hoạt động độc lập về chuyên môn và chịu trách nhiệm trước pháp luật. Khi cần thiết có thể mời thêm chuyên gia pháp lý, tài chính hoặc pháp y nhằm bảo đảm kết luận dựa trên bằng chứng khoa học.
Ngân sách chi trả bồi thường với tai biến nặng trong tiêm chủng bắt buộc
Trong trường hợp không đồng ý với kết luận, người dân có quyền khiếu nại hoặc đề nghị giám định lại. Người bị thiệt hại hoặc thân nhân có thể yêu cầu cơ quan quản lý y tế cấp trên xem xét, thành lập hội đồng chuyên môn cấp trung ương, đồng thời có thể khởi kiện theo quy định pháp luật.
Cơ chế bồi thường được thiết kế theo hướng Nhà nước chi trả trước đối với tiêm chủng bắt buộc để hỗ trợ người dân kịp thời. Tuy nhiên, nếu xác định tai biến do lỗi trong sản xuất, bảo quản hoặc thực hành tiêm chủng, các đơn vị liên quan phải hoàn trả ngân sách.
N.Dung