Đề xuất ngưỡng miễn thuế 1 tỷ đồng, giảm thu khoảng 7.000 tỷ đồng

3 giờ trướcBài gốc

Quang cảnh phiên họp sáng 23/4. Ảnh: Doãn Tấn/TTXVN

Nhiều đại biểu cho rằng việc sửa đổi lần này cần hướng tới xây dựng hệ thống thuế linh hoạt hơn, phù hợp với biến động của nền kinh tế, đồng thời bảo đảm công bằng, minh bạch và tạo thuận lợi cho người nộp thuế.

Thảo luận tại hội trường, các đại biểu Quốc hội đánh giá cao tinh thần trách nhiệm, sự quyết liệt của Quốc hội và Chính phủ trong điều hành linh hoạt chính sách thông qua luật sửa đổi bổ sung một số điều của 4 luật thuế. Theo các đại biểu, đây là những quyết sách đúng đắn, kịp thời, không chỉ giúp tháo gỡ khó khăn về vốn mà còn giảm bớt gánh nặng chi phí cho người dân, doanh nghiệp, thể hiện rõ quyết tâm đưa nền kinh tế vượt qua giai đoạn khó khăn và hướng tới mục tiêu tăng trưởng 2 con số.

Các đại biểu đều thống nhất giao Chính phủ quy định chi tiết về ngưỡng chịu thuế. Theo các đại biểu, quy định này tạo cơ sở pháp lý để Chính phủ chủ động, linh hoạt ban hành, điều chỉnh chính sách thuế phù hợp với thực tiễn, đáp ứng yêu cầu chỉ đạo điều hành nhằm thực hiện mục tiêu, nhiệm vụ, đặc biệt là mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao gắn với ổn định kinh tế vĩ mô.

Đại biểu Trịnh Tú Anh (Đoàn Lâm Đồng) nhấn mạnh Hiến pháp quy định nghĩa vụ nộp thuế của mọi người phải “theo luật định” và việc "sửa đổi hoặc bãi bỏ các thứ thuế thuộc thẩm quyền của Quốc hội. Tuy nhiên, trong bối cảnh nền kinh tế biến động nhanh, nếu mọi tham số thuế đều “đóng khung cứng” trong luật thì chính sách có thể nhanh chóng lạc hậu, tạo độ trễ bất lợi cho người dân và doanh nghiệp.

Đại biểu đồng tình với chủ trương giao Chính phủ quy định ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân, song cho rằng vấn đề quan trọng là cách thức phân quyền. Nếu giao toàn quyền mà không có giới hạn trong luật, Quốc hội thực chất đã chuyển một phần thẩm quyền lập pháp trong lĩnh vực nhạy cảm. Vì vậy, đại biểu đề nghị Luật quy định nguyên tắc và khung giới hạn; Chính phủ điều hành linh hoạt trong khung đó; Quốc hội thực hiện giám sát thực chất. Đây là cách tiếp cận phù hợp với thông lệ lập pháp hiện đại, đồng thời bảo đảm đúng tinh thần Hiến pháp.

Đại biểu Quốc hội tỉnh Cà Mau Nguyễn Duy Thanh phát biểu. Ảnh: Minh Đức/TTXVN

Đại biểu Nguyễn Duy Thanh (Đoàn Cà Mau) cũng bày tỏ ủng hộ việc giao Chính phủ quy định ngưỡng doanh thu miễn thuế là hướng tiếp cận phù hợp vì giúp tăng tính chủ động trong điều hành, phản ánh kịp thời những biến động về giá cả, lạm phát và thay đổi trong hành vi tiêu dùng. Tuy nhiên, ông cho rằng dự thảo hiện chưa làm rõ phương án cụ thể và cần xác định các nguyên tắc hoặc khung định hướng trong luật để bảo đảm tính ổn định của chính sách.

Các đại biểu cũng cho rằng ngưỡng doanh thu chịu thuế hiện hành 500 triệu đồng/năm đã không còn phù hợp với thực tiễn.

Theo đại biểu Trịnh Tú Anh, GDP bình quân đầu người năm 2025 đạt khoảng 125,5 triệu đồng và dự kiến năm 2026 khoảng 128 - 130 triệu đồng, trong khi ngưỡng 500 triệu đồng hiện chỉ tương đương khoảng 4 lần GDP bình quân đầu người. Mức này thấp hơn đáng kể so với thông lệ ở nhiều nước có nền kinh tế tương đồng, nơi ngưỡng miễn thuế đối với khu vực kinh tế nhỏ thường ở mức 8 - 15 lần GDP bình quân đầu người. Từ đó, đại biểu đề xuất luật quy định ngưỡng sàn không thấp hơn 1 tỷ đồng và ngưỡng trần không quá 2 tỷ đồng để Chính phủ điều hành linh hoạt theo từng thời kỳ.

Các đại biểu cũng lưu ý cùng một mức doanh thu nhưng lợi nhuận giữa các ngành nghề có thể khác nhau đáng kể. Trong lĩnh vực thương mại hoặc dịch vụ ăn uống, chi phí đầu vào có thể chiếm tới 80-90% doanh thu, trong khi một số dịch vụ chuyên môn có biên lợi nhuận cao hơn. Vì vậy, khi triển khai chính sách, cần nghiên cứu khả năng phân loại theo nhóm ngành nghề dựa trên cấu trúc chi phí thực tế.

Đại biểu Thạch Phước Bình (Đoàn Vĩnh Long) đánh giá dự thảo luật đã thể hiện tinh thần cải cách, hướng tới hệ thống thuế linh hoạt hơn. Tuy nhiên, ông cho rằng tiêu chí xác định ngưỡng doanh thu trong dự thảo mới dừng ở mức định tính khi chỉ nêu căn cứ vào bối cảnh kinh tế - xã hội.

Đại biểu đề nghị bổ sung các tiêu chí định lượng cụ thể như chỉ số giá tiêu dùng (CPI), thu nhập bình quân đầu người hoặc mức lương cơ sở để làm căn cứ điều chỉnh ngưỡng doanh thu. Đồng thời, cần quy định rõ chu kỳ rà soát và điều chỉnh, chẳng hạn định kỳ 2 năm một lần hoặc khi các chỉ số kinh tế biến động vượt ngưỡng nhất định, nhằm tránh tình trạng chính sách chậm cập nhật so với thực tế.

Bên cạnh đó, nhiều đại biểu cũng nhấn mạnh yêu cầu tăng cường trách nhiệm giải trình khi trao quyền điều chỉnh cho Chính phủ. Theo đề xuất của đại biểu Trịnh Tú Anh, trước khi thay đổi ngưỡng doanh thu, Chính phủ cần báo cáo đánh giá tác động đầy đủ để Quốc hội xem xét, giám sát; đồng thời công khai tiêu chí, dữ liệu và phương pháp xác định ngưỡng.

Đại biểu Quốc hội tỉnh Vĩnh Long Thạch Phước Bình phát biểu. Ảnh: Minh Đức/TTXVN

Một vấn đề khác được các đại biểu lưu ý là nguy cơ lợi dụng chính sách khi áp dụng ngưỡng doanh thu miễn thuế. Đại biểu Thạch Phước Bình cho rằng có thể phát sinh tình trạng doanh nghiệp chia nhỏ hoạt động thành nhiều pháp nhân để giữ doanh thu dưới ngưỡng miễn thuế thu nhập doanh nghiệp. Vì vậy, cần bổ sung quy định về các bên có liên quan và cơ chế cộng gộp doanh thu đối với các doanh nghiệp có cùng chủ sở hữu hoặc có quan hệ kiểm soát nhằm bảo đảm công bằng và tránh thất thu ngân sách.

Đối với từng sắc thuế cụ thể, các đại biểu cũng đề xuất nhiều nội dung hoàn thiện. Trong đó, đối với thuế thu nhập cá nhân cần bảo đảm công bằng giữa cá nhân kinh doanh và người làm công ăn lương, đồng thời làm rõ phạm vi áp dụng đối với hoạt động kinh doanh trên nền tảng số và thương mại điện tử. Đối với thuế giá trị gia tăng, cần xem xét thống nhất ngưỡng doanh thu không chịu thuế với ngưỡng không phải nộp thuế thu nhập cá nhân để giảm phức tạp trong kê khai.Ngoài mức thuế phải nộp, nhiều đại biểu cho rằng chi phí tuân thủ cũng là yếu tố quan trọng cần được xem xét trong thiết kế chính sách thuế.

Theo đại biểu Trịnh Tú Anh, đối với hộ kinh doanh và người dân, áp lực không chỉ đến từ số thuế phải nộp mà còn từ thời gian, thủ tục và chi phí thực hiện nghĩa vụ thuế. Nếu chi phí tuân thủ quá cao thì về bản chất cũng trở thành một dạng “thuế ẩn”. Vì vậy, cùng với việc điều chỉnh ngưỡng miễn thuế, cần đặt mục tiêu giảm chi phí tuân thủ thông qua đơn giản hóa quy trình, chuẩn hóa biểu mẫu và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin.

Các đại biểu cũng đề nghị Chính phủ ban hành các nghị định hướng dẫn về mức doanh thu cụ thể trước khi luật có hiệu lực từ 3-6 tháng để người dân và doanh nghiệp có thời gian chuẩn bị, đồng thời tăng cường kết nối dữ liệu và tự động hóa trong quản lý thuế nhằm giảm thủ tục hành chính và nâng cao hiệu quả quản lý.

Liên quan đến chính sách thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xe điện chạy pin, đại biểu Thạch Phước Bình (Vĩnh Long) cho rằng việc duy trì mức thuế suất ưu đãi thấp trong giai đoạn 2026-2031 là phù hợp với định hướng phát triển xanh và khuyến khích người dân chuyển đổi sang phương tiện thân thiện với môi trường. Tuy nhiên, theo dự thảo, từ năm 2031 thuế suất đối với một số dòng xe điện sẽ tăng đáng kể, trong đó xe dưới 9 chỗ tăng từ 3% lên 11%, tức gần gấp bốn lần so với mức hiện hành.

Đại biểu cho rằng mức tăng này có thể tạo ra tác động khá đột ngột đối với thị trường, đặc biệt trong bối cảnh ngành công nghiệp xe điện trong nước vẫn đang trong giai đoạn phát triển. Vì vậy, đại biểu đề nghị cơ quan soạn thảo cần thực hiện đánh giá tác động thị trường sớm, vào khoảng năm 2029, nhằm có cơ sở điều chỉnh chính sách nếu cần thiết. Đồng thời, cần cân nhắc thiết kế lộ trình tăng thuế theo hướng từng bước, tránh gây cú sốc cho người tiêu dùng và doanh nghiệp, đồng thời bảo đảm mục tiêu khuyến khích phát triển phương tiện giao thông xanh.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu. Ảnh: Minh Đức/TTXVN

Phát biểu trước Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, mức ngưỡng thuế cụ thể đã được cân nhắc kỹ lưỡng trên nhiều phương diện, bao gồm tác động tới thu ngân sách và đối tượng nộp thuế. Theo đó, mức doanh thu không phải nộp thuế dự kiến nâng lên 1 tỷ đồng được đánh giá là phù hợp với điều kiện hiện nay.

Dự thảo Luật cũng được tiếp thu, chỉnh lý theo hướng giao Chính phủ xác định ngưỡng cụ thể, bảo đảm linh hoạt theo diễn biến kinh tế - xã hội, trên nguyên tắc hài hòa lợi ích, rủi ro chia sẻ.

Theo Bộ trưởng, mức ngưỡng 1 tỷ này cao gấp đôi hiện hành, với tác động giảm thu ngân sách khoảng 7.000 tỷ đồng. Trong đó, đối với hộ và cá nhân kinh doanh, mức miễn lên đến 1 tỷ đồng dự kiến làm giảm thu khoảng 4.800 tỷ đồng; đối với doanh nghiệp nhỏ, khoảng 256.000 doanh nghiệp được hưởng lợi với quy mô hỗ trợ khoảng 2.100 tỷ đồng.

Bên cạnh ngưỡng miễn thuế, công tác quản lý thu thuế cũng là nội dung được các đại biểu Quốc hội đặc biệt quan tâm. Bộ trưởng nhấn mạnh, định hướng xây dựng chính sách thuế là bảo đảm tính trung lập và hiệu quả.

Theo đó, hiệu quả được đảm bảo theo hướng giảm tối đa chi phí hành thu của cơ quan quản lý và chi phí tuân thủ của người nộp thuế. Trên cơ sở cân nhắc nhiều yếu tố, mức doanh thu 1 tỷ đồng được đề xuất nhằm đáp ứng các mục tiêu này.

Bộ trưởng cho rằng đây là mức phù hợp trong bối cảnh hiện nay và sẽ tiếp tục được tính toán, hoàn thiện để báo cáo Quốc hội xem xét, quyết định.

Thùy Dương - Uyên Hương (TTXVN)

Nguồn Tin Tức TTXVN : https://baotintuc.vn/chinh-sach-va-cuoc-song/de-xuat-nguong-mien-thue-1-ty-dong-giam-thu-khoang-7000-ty-dong-20260423104804915.htm