Nút giao Long Thành giữa tuyến cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây với Dự án Thành phần 2, cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu. Ảnh: tư liệu
Trong văn bản, VEC cho biết, ngày 27-2-2026, VEC nhận được văn bản của Cục Kinh tế - Đầu tư xây dựng về việc khẩn trương thi công, đưa tuyến chính các dự án thành phần cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu vào khai thác. Trong đó có nội dung liên quan đến phương án tổ chức thu phí khi kết nối với tuyến cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây tại khu vực nút giao Long Thành.
Ngày 3-2-2026, VEC đã báo cáo Bộ Xây dựng về dự kiến đưa tuyến chính Dự án Thành phần 2 cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu vào khai thác. Thực hiện chỉ đạo của Bộ Xây dựng, VEC cũng có thêm văn bản rà soát phương án tổ chức thu phí tạm.
Tuy nhiên, sau khi đánh giá tổng thể, VEC cho rằng, phương án này hiện chưa đủ điều kiện triển khai. Về điều kiện hạ tầng, nút giao Long Thành có hình thức kết nối phức tạp, giao cắt nhiều tuyến, nhiều hướng, bao gồm cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu và các tuyến kết nối Cảng hàng không quốc tế (sân bay) Long Thành. Các nhánh rẽ chủ yếu bố trí trên cầu cạn, không bảo đảm mặt bằng để xây dựng đảo phân làn, barie kiểm soát cưỡng bức phương tiện khi bố trí trạm thu phí tạm. Việc tổ chức thu phí trong điều kiện không đủ mặt bằng kỹ thuật tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông và khó kiểm soát lưu lượng phương tiện.
Phương án thu phí tạm, bao gồm cả phương án thu phí không dừng theo hình thức “free-flow” tại đầu ra, hiện chưa có tiền lệ áp dụng đối với phương thức thu phí kín. Đồng thời, chưa có quy định, tiêu chuẩn hay hướng dẫn kỹ thuật được cấp có thẩm quyền phê duyệt cho mô hình này. Do đó, việc triển khai khi chưa có đầy đủ hành lang pháp lý có thể phát sinh rủi ro lớn liên quan đến trách nhiệm quản lý, kiểm soát doanh thu và xử lý tranh chấp (nếu có). Mặt khác, việc đầu tư, khai thác một trạm thu phí tạm trong thời gian ngắn, sau đó phải tháo dỡ khi hệ thống thu phí chính thức của cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu hoàn thành, có thể dẫn tới lãng phí nguồn lực.
Do đó, theo VEC, để bảo đảm không thất thoát nguồn thu và không phát sinh lãng phí khi đấu nối giữa 2 tuyến cao tốc, VEC kiến nghị Bộ Xây dựng chỉ đạo các đơn vị liên quan rà soát, đóng các điểm mở, đường ngang, lối đi tự phát có nguy cơ làm thất thoát phương tiện không đi qua trạm thu phí. Đồng thời, VEC đề nghị khẩn trương hoàn thiện hệ thống trạm thu phí chính thức của Dự án Đường cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu, bảo đảm đủ điều kiện kết nối liên thông với tuyến cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây theo đúng phương án đã được thống nhất trong quá trình đầu tư xây dựng.
VEC sẽ phối hợp với các bên liên quan tổ chức thu phí khi các điều kiện về hạ tầng, kỹ thuật và pháp lý được bảo đảm đầy đủ, nhằm vận hành đúng quy định, minh bạch và không để xảy ra thất thoát, lãng phí nguồn lực đầu tư.
Phạm Tùng