Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia cho biết từ đêm nay đến ngày mai, miền Bắc có thể chịu ảnh hưởng của không khí lạnh yếu nên nhiệt độ sẽ giảm, như Hà Nội cao nhất ngày xuống còn 28-30 độ C.
Sự xung đột giữa không khí lạnh yếu và khối khí nóng hiện hữu khiến vùng núi Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ có khả năng xảy ra giông lốc mạnh, kèm theo nguy cơ lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh.
Cục Quản lý đê điều và Phòng chống thiên tai, Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa phát hành tài liệu hướng dẫn kỹ năng ứng phó với lốc, sét và mưa đá. Các tài liệu được xây dựng ngắn gọn, trực quan, dễ hiểu, giúp người dân và cộng đồng nâng cao nhận thức, chủ động phòng tránh, qua đó giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra.
Đề phỏng khả năng xuất hiện mưa đá và dông lốc đêm nay.
Mưa đá là dạng giáng thủy đặc biệt, trong đó nước rơi xuống dưới dạng các viên băng hoặc cục băng với kích thước và hình dạng khác nhau. Hiện tượng này thường diễn ra trong thời gian ngắn, đi kèm với mưa rào, dông mạnh, thậm chí có gió giật.
Dấu hiệu nhận biết mưa đá
Trên thực tế, mưa đá rất khó dự báo chính xác về thời điểm và phạm vi xảy ra. Tuy nhiên, người dân có thể nhận biết nguy cơ thông qua một số dấu hiệu đặc trưng.
Trước khi mưa đá xuất hiện, bầu trời thường chuyển sang trạng thái nhiều mây đen, không khí trở nên oi bức bất thường. Gió có xu hướng mạnh dần lên và thay đổi đột ngột.
Khi hiện tượng phát triển, có thể xuất hiện mưa rào kèm theo dông, sét. Một dấu hiệu đáng chú ý là cảm giác không khí lạnh đi nhanh chóng trong thời gian ngắn. Đây có thể là tín hiệu cho thấy mưa đá sắp xảy ra.
Tuy vậy, các dấu hiệu trên chỉ mang tính cảnh báo khả năng, không phải lúc nào cũng dẫn đến mưa đá.
Mưa đá thường xảy ra ở đâu, khi nào?
Theo các chuyên gia, mưa đá có thể xảy ra ở hầu hết các địa phương trên cả nước. Tuy nhiên, hiện tượng này phổ biến hơn tại các khu vực vùng núi, trung du, hoặc nơi có địa hình giáp biển – giáp núi. Ngược lại, khu vực đồng bằng ít xảy ra hơn.
Về thời gian, mưa đá thường xuất hiện trong các giai đoạn chuyển mùa, đặc biệt là khi chuyển từ mùa lạnh sang mùa nóng hoặc ngược lại. Sự giao thoa giữa các khối không khí nóng – lạnh tạo ra các dòng đối lưu mạnh, hình thành mây dông phát triển cao, từ đó sinh ra mưa đá.
Những việc nên làm khi có mưa đá
Để hạn chế thiệt hại, người dân cần chủ động theo dõi thông tin dự báo, cảnh báo từ các cơ quan chức năng và phương tiện truyền thông chính thống.
Khi nhận thấy các dấu hiệu thời tiết nguy hiểm, cần nhanh chóng tìm nơi trú ẩn an toàn như nhà kiên cố, hầm, hoặc các công trình có mái che chắc chắn.
Trong trường hợp đang ở trong nhà có mái lợp yếu như mái tôn, mái ngói, fibro xi măng, người dân nên tránh xa cửa sổ, cửa kính, đồng thời tìm vị trí an toàn như gầm bàn, gầm giường hoặc sử dụng vật cứng để che chắn, bảo vệ đầu.
Nếu đang lưu thông ngoài đường, cần dừng xe, đưa phương tiện vào lề và bật đèn cảnh báo. Trường hợp chưa kịp trú ẩn, có thể dùng mũ bảo hiểm, cặp sách hoặc vật dụng cứng để che đầu, giảm nguy cơ chấn thương.
Bên cạnh đó, việc gia cố nhà cửa, kiểm tra mái che, sử dụng lưới chắn cho cây trồng, vật nuôi, đặc biệt trong thời điểm giao mùa, cũng là biện pháp cần thiết để giảm thiểu thiệt hại.
Những việc không nên làm
Người dân tuyệt đối không trú ẩn dưới cây to, gần cột điện, trạm biến áp hoặc các biển quảng cáo, do nguy cơ gãy đổ, phóng điện trong dông, lốc.
Khi ở trong nhà, không nên đứng gần cửa sổ, cửa kính để tránh bị mảnh vỡ gây thương tích.
Không di chuyển ngoài trời khi mưa đá đang xảy ra, đồng thời không cố điều khiển phương tiện với tốc độ cao để "thoát mưa", vì dễ dẫn đến mất kiểm soát.
Ngoài ra, không nên tắm mưa hoặc sử dụng nước tan từ mưa đá, do có thể chứa bụi bẩn, tạp chất hoặc các chất gây hại.
Mưa đá là hiện tượng khó dự báo nhưng hoàn toàn có thể giảm thiểu rủi ro nếu người dân nâng cao nhận thức và chủ động phòng tránh. Việc theo dõi sát thông tin cảnh báo, nhận diện sớm dấu hiệu nguy hiểm và thực hiện đúng các biện pháp an toàn sẽ góp phần bảo vệ tính mạng và tài sản trước loại hình thiên tai này.
Những việc nên và không nên làm khi có mưa đá. Nguồn: Cục Quản lý đê điều và Phòng chống thiên tai.
Tô Hội