Đền Đức Thánh Cả - tín ngưỡng văn hóa độc đáo của Nhân dân

2 giờ trướcBài gốc

Đền Đức Thánh Cả được tu bổ, tôn tạo khang trang, đáp ứng nguyện vọng đến tham quan, chiêm bái của Nhân dân và khách thập phương.

Theo tài liệu còn lưu giữ tại Phòng Văn hóa - Xã hội, xã Vạn Lộc, đền Đức Thánh Cả được xây dựng dưới thời Nguyễn. Theo dân gian lưu truyền rằng cuối niên hiệu Trùng Hưng (1278-1279), quân Tống bị quân Nguyên Mông đánh tan ở Nhai Sơn, vua Tống đã mang gia quyến, bề tôi, quân lính tùy tùng và hơn 800 người lên thuyền trốn ra biển. Thế cùng lực tận lại bị đuổi theo rất gấp, vua tôi nhà Tống đã phải nhảy biển tự tử. Tử thi Thái hậu họ Dương và bà Thái Hậu trôi dạt vào cửa Cờn sắc mặt vẫn hồng hào. Dân chài thương xót đã lập am thờ. Sau này, khi vua Trần Anh Tông mang quân đi đánh Chiêm Thành đã chiêm bao thấy vị nữ thần đến giúp sức nên thắng trận. Khi trở về vua đã cho lập đền thờ cho Nhân dân thờ cúng bốn mùa. Từ đó tục thờ Tứ vị Thánh Nương xuất phát từ đền Cờn Nghệ An lan ra khắp các tỉnh Bắc Trung bộ. Dọc miền duyên hải có 81 nơi thờ tự và đền Đức Thánh Cả ở xã Vạn Lộc là một trong nơi tụ khí của Tứ vị Thánh Nương.

Trong thời kỳ chống Pháp, đền Đức Thánh Cả trở thành nơi để bà con Nhân dân tránh bom đạn; nơi để bà con tập trung mở lớp bình dân học vụ. Nơi đây cũng là nơi tạm trú của các nhà hoạt động cách mạng trên đường từ Phú Lương về nhà Mẹ Tơm.

Đền chính trước đây có 5 gian, cấu trúc hình chữ Đinh được xây dựng bề thế, có bộ khung gỗ với nhiều mảng chạm khắc cầu kỳ, tinh xảo. Trải qua thời gian, những biến cố của lịch sử đền Đức Thánh Cả không còn nguyên vẹn, chỉ còn nghinh môn. Nginh môn được xây dựng theo kiến trúc 3 tầng, mái cong, tường hai bên đắp voi, ngựa đối xứng, trên tầng 3 là tháp chuông được trang trí nhiều hoa văn độc đáo.

Năm 2005, được sự quan tâm của Nhà nước, cá nhân, doanh nghiệp, Nhân dân, đặc biệt là công sức, tâm huyết của ông Vũ Ngọc Chinh - thủ nhang, đền Đức Thánh Cả được tu bổ, tôn tạo, kết hợp hài hòa giữa kiến trúc cổ kính, thiên nhiên thanh tịnh và tín ngưỡng thờ cúng các vị thần. Hiện nay, khuôn viên của đền được mở rộng, nhiều hạng mục được xây dựng, như: điện Ngọc, chùa Trường Khánh, cầu đá bắc qua ao... Đền được tu bổ, tôn tạo trở thành nơi sinh hoạt văn hóa tâm linh, là điểm tựa tinh thần của Nhân dân ven biển huyện Hậu Lộc (cũ) và khách thập phương.

Ông Vũ Ngọc Chinh, thủ nhang đền Đức Thánh Cả, cho biết: Hơn 20 năm tôi gắn bó với đền Đức Thánh Cả, được chứng kiến sự đổi thay của ngôi đền tôi cảm thấy rất vui, phấn khởi. Thời gian tới tôi sẽ cùng với cấp ủy, chính quyền địa phương và Nhân dân có những việc làm thiết thực để bảo tồn và phát huy giá trị của di tích nhằm thu hút đông đảo người dân và du khách thập phương đến tham quan, vãn cảnh, cầu phúc, cầu an. Thông qua hoạt động lễ hội hàng năm tạo không khí vui tươi, phấn khởi, để người dân có thêm động lực hăng say lao động sản xuất, học tập, phát triển kinh tế cho gia đình và quê hương, đất nước. Phối hợp với lực lượng chức năng giữ gìn sự tôn nghiêm, bảo vệ các hiện vật và đảm bảo an toàn cho Nhân dân và du khách khi đến tham quan, chiêm bái.

Với những giá trị về mặt lịch sử, văn hóa, đền Đức Thánh Cả được công nhận là di tích cấp tỉnh năm 2010. Hàng năm, tại di tích diễn ra 3 lần lễ hội, gồm: lễ hội đầu năm, giỗ Mẫu, lễ tạ dịp cuối năm. Trong đó lễ hội đầu năm đền Đức Thánh Cả được tổ chức với quy mô lớn từ ngày 13/2 đến 15/2 (âm lịch) thu hút đông đảo người dân trong vùng và du khách thập phương về tham quan, vãn cảnh, cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng tốt tươi, no ấm của người dân và tham gia trải nghiệm các trò chơi, trò diễn dân gian đặc sắc...

Tự hào về quê hương có nhiều di tích lịch sử văn hóa, những năm qua, cấp ủy, chính quyền và Nhân dân xã Vạn Lộc luôn nỗ lực bảo vệ, gìn giữ và phát huy những giá trị của các di tích bằng những việc làm thiết thực, như: vận động Nhân dân tham gia bảo vệ và góp công, góp của chỉnh trang khuôn viên của các di tích; vệ sinh môi trường xung quanh di tích; thành kính thắp hương vào các ngày đầu tháng, ngày rằm; tăng cường công tác quản lý không để xảy ra tình trạng xâm hại di tích...

Một góc đền Đức Thánh Cả.

Bà Trần Thị Tươi, người dân thôn Mỹ Điền, xã Vạn Lộc, chia sẻ: Tôi là người dân xã Vạn Lộc, thường xuyên đến đền Đức Thánh Cả dâng hương, vãn cảnh và tham gia làm công quả tại đền. Tôi và người dân trong vùng rất vui mừng, phấn khởi khi đền đã được tu bổ, tôn tạo, đáp ứng nguyện vọng tham quan, chiêm bái cầu phúc, cầu bình an của Nhân dân. Để gìn giữ và phát huy giá trị của đền, tôi sẽ tiếp tục vận động anh, em, con, cháu trong dòng họ, Nhân dân tích cực tham gia chỉnh trang khuôn viên, vệ sinh môi trường xung quanh di tích để giữ không gian ngôi đền linh thiêng, sạch sẽ, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tâm linh của người dân trong và ngoài xã.

“Những giá trị về mặt lịch sử, văn hóa của đền Đức Thánh Cả là cơ sở để phát huy nơi đây trở thành điểm du lịch văn hóa, lịch sử, tâm linh thu hút ngày càng nhiều du khách. Để đạt được mục tiêu trên, xã Vạn Lộc tăng cường việc quản lý, bảo vệ, tránh xâm hại đến đền Đức Thánh Cả. Chú trọng công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân về ý nghĩa của việc bảo tồn và phát huy di tích; chỉ đạo ban quản lý di tích tổ chức các hoạt động lễ hội đảm bảo tính trang trọng, tiết kiệm, đáp ứng nhu cầu của Nhân dân và du khách thập phương. Chỉ đạo đoàn thanh niên phối hợp với các trường học trên địa bàn xã đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục giá trị di tích lịch sử, văn hóa đền Đức Thánh Cả cho thế hệ trẻ, thể hiện truyền thống uống nước nhớ nguồn, góp phần giáo dục truyền thống, thắt chặt thêm tình đoàn kết cộng đồng. Đẩy mạnh giới thiệu quảng bá về di tích đền Đức Thánh Cả, kết nối với các di tích, điểm du lịch khác trong vùng để xây dựng nơi đây thành điểm du lịch tâm linh”, ông Đoàn Chí Phương, Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội UBND xã Vạn Lộc, cho biết.

Bài và ảnh: Thanh Hương

Nguồn Thanh Hóa : http://baothanhhoa.vn/den-duc-thanh-ca-tin-nguong-van-hoa-nbsp-doc-dao-cua-nhan-dan-275693.htm