Các chữ và hình chạm khắc trên mặt Bia yểm thủy đạo đã bị đục phá.
Theo ông Phạm Phú Ngọc, di tích Bia yểm thủy đạo nằm trong khu vực bảo vệ I của di tích cấp quốc gia đặc biệt - Di sản văn hóa thế giới Đô thị cổ Hội An. Di tích được phân loại giá trị bảo tồn loại I, hình thức sở hữu Nhà nước. Tấm bia đá đặt bên trong một am thờ nhỏ xây bằng gạch, nằm trong lòng gốc cây đa cổ thụ - cây đa này cũng đã được UBND thành phố Hội An ghi vào Danh mục cây cổ thụ được bảo vệ tại quyết định số 2627/QĐ- UBND ngày 14/11/2014.
Người dân địa phương cho biết, vào lúc 6h sáng ngày 31/3, khi vào thắp hương tại Bia yểm thủy đạo thì phát hiện bia đá đã bị phá hoại. Trong ngày 31/3, trung tâm đã phối hợp với UBND phường Cẩm Phô đã đến hiện trường khảo sát và ghi nhận di tích này đã bị phá hoại. Tại hiện trường, hiện trạng các chữ và hình chạm khắc trên mặt bia đá đã bị đục phá làm hư hại.
Một góc cây đa nơi có Bia yểm thủy đạo bị phá hoại. Ảnh: Tấn Thành.
Ông Ngọc cũng cho hay, UBND TP Hội An đã chỉ đạo lực lượng chức năng triển khai điều tra, xử lý các đối tượng đã thực hiện hành vi phá hoại đối với di tích theo quy định pháp luật.
Theo Trung tâm Quản lý bảo tồn di sản văn hóa Hội An, trên mặt bia khắc chữ Hán Nôm và hình các đạo bùa, cụ thể: Từ trên xuống dưới, nơi sát trán bia khắc 3 vòng tròn, vòng tròn ở giữa nhỏ hơn hai bên, được phân bố khá cân đối. Ở giữa gồm 3 phần, dưới vòng tròn chính giữa có hàng chữ Hán khắc sâu: Bắc Đế sắc lệnh lập cực ngự phong yểm thủy đạo. Dưới vòng tròn bên phải tấm bia (từ ngoài nhìn vào) khắc hình sao Bắc Đẩu thẳng đứng dọc theo thân bia gồm 7 vòng tròn nối với nhau bằng các vạch thẳng. Ở mỗi vòng tròn khắc tên các vì sao tính từ trên xuống bằng chữ Nôm phiên âm là: Phiêu, Phủ, Tất, Hành, Quyền, Thược, Đẩu.
Bia yểm thủy đạo khi chưa bị đập phá. Ảnh: Tấn Thành.
Dưới vòng tròn bên trái khắc hai vòng tròn nối với nhau bằng một vạch thẳng. Tiếp về dưới dọc theo thân bia là hàng chữ: Án ma ni bát mê hồng. Phần dưới cùng khắc 3 đạo bùa, chiếc ở giữa hình vuông cạnh 19cm x 20cm, hai lá hai bên nhỏ hơn hình chữ nhật, kích thước 10cm x 20cm. Đạo bùa bên trái (từ ngoài nhìn vào) có các chữ Hán bị mờ. Nhiều nhà nghiên cứu nhận định tấm bia này dùng để trấn thủy và có mối liên hệ với tín ngưỡng thờ thần Bắc Đế Trấn Vũ tại di tích Chùa Cầu.
Chí Đại, Tấn Thành