Hình ảnh quảng bá dịch vụ - hiện đã bị xóa - cho thấy một nhân viên giao việc mặc đồng phục màu cam quỳ gối, cúi lạy sát sàn trước một cặp vợ chồng cao tuổi đang mỉm cười. Nhiều ý kiến trên mạng tỏ ra phẫn nộ, cho rằng hành động này đã thương mại hóa đạo hiếu, trong khi một số khác chỉ trích bằng giọng điệu mỉa mai.
"Đạo hiếu không thể đem ra mua bán", một người dùng Weibo bình luận, nhấn mạnh truyền thống tôn kính người lớn tuổi vốn là nền tảng trong văn hóa Trung Quốc, Reuters viết.
Trong dịp Tết Nguyên đán, việc thăm hỏi người thân và gửi lời chúc tốt lành là phong tục quan trọng, dù nghi thức quỳ lạy hiện nay không còn phổ biến như trước. Tuy nhiên, ứng dụng việc vặt UU Paotui, đặt trụ sở tại tỉnh Hà Nam, cho biết họ phát triển dịch vụ này nhằm hỗ trợ những người sống xa gia đình hoặc gặp khó khăn trong đi lại vẫn có thể duy trì các nghi lễ truyền thống.
Quảng cáo của công ty UU Paotui về các gói dịch vụ cung cấp cho dịp Tết, trong đó có gói dịch vụ thay khách hàng cúi lạy người thân. Ảnh: QQ.com.
Trong thông báo đăng trên WeChat hôm 11/2, công ty cho biết đã "tự nguyện gỡ bỏ dịch vụ gây tranh cãi sau khi cân nhắc kỹ". Đến 13/2, ứng dụng vẫn duy trì dịch vụ thuê người chúc Tết, nhưng gói dịch vụ "lạy thay" kéo dài 2 giờ với giá 999 nhân dân tệ (khoảng 145 USD) đã biến mất.
Trước khi bị xóa, gói dịch vụ này cho phép khách hàng thuê lao động thời vụ mua quà, thay mặt thực hiện nghi thức truyền thống và gửi lời chúc may mắn tới người thân. Công ty cũng cam kết hoàn tiền gấp ba cho những khách hàng đã đặt trước.
Tết Nguyên đán là dịp lễ quan trọng nhất trong năm tại Trung Quốc, khi hàng triệu người lao động xa quê đổ về nhà đoàn tụ cùng gia đình, tạo nên cuộc di chuyển được xem là lớn nhất thế giới diễn ra mỗi năm (xuân vận). Trong bối cảnh nhịp sống ngày càng số hóa, UU Paotui từng quảng bá dịch vụ này như một giải pháp giúp người dùng tránh áp lực xã giao dịp lễ.
"Nếu bạn không muốn cảm thấy căng thẳng vì các cuộc gặp gỡ ngày Tết, hãy để trải nghiệm diễn ra trực tuyến", một bài đăng trên Weibo của công ty từng viết. Song sự việc nhanh chóng làm dấy lên tranh luận về ranh giới giữa tiện ích số và những giá trị truyền thống trong xã hội hiện đại.
Người dân Trung Quốc đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ. Ảnh: Reuters.
Tại Trung Quốc, các dịch vụ thuê người làm thay không còn xa lạ trong bối cảnh chi phí lao động tương đối thấp và người tiêu dùng ngày càng đề cao sự tiện lợi. Ngoài dịp Tết, người dùng ứng dụng có thể thuê người đi cùng khám bệnh, chăm thú cưng hoặc xếp hàng tại những địa điểm đông đúc.
Tuy vậy, trong bài bình luận đăng trên, tờ Nhân Dân nhật báo gọi dịch vụ "lạy thay" là "rất gượng gạo", đồng thời kêu gọi tăng cường giám sát ngành dịch vụ đại diện. Theo tờ báo, đổi mới chỉ thực sự có ý nghĩa khi đáp ứng nhu cầu xã hội nhưng vẫn giữ được những giá trị cốt lõi.
Tranh cãi lần này cũng xuất hiện trong bối cảnh ngày càng nhiều ý kiến quan tâm đến điều kiện làm việc của lực lượng giao hàng tại Trung Quốc - những người thường xuyên phải chạy đua với thời gian để hoàn thành đơn hàng. "Thành phố sẽ không thể vận hành nếu thiếu những người lao động như các bạn", Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nói.
Hoàng Linh