Điểm chung của những người trẻ 'hỏng' dạ dày sớm

4 giờ trướcBài gốc

Nam sinh bị loét dạ dày vì thức khuya, bỏ ăn để chơi game. Ảnh: Nguyễn Thuận.

Những cơn đau âm ỉ vùng thượng vị, cảm giác ợ chua, đầy bụng sau bữa ăn thường bị người trẻ xem nhẹ. Thế nhưng, phía sau những biểu hiện tưởng chừng đơn giản đó có thể là tổn thương đang âm thầm tiến triển từng ngày trong dạ dày.

Từ phòng cấp cứu đến phòng nội soi tại các bệnh viện lớn ở TP.HCM, bác sĩ liên tục tiếp nhận bệnh nhân ở độ tuổi 16-30 với cùng một “mẫu số chung” là thức khuya, bỏ bữa, ăn uống thất thường và lệ thuộc thiết bị điện tử. Khi nhập viện, nhiều trường hợp đã rơi vào tình trạng xuất huyết tiêu hóa, thậm chí đối mặt nguy cơ thủng dạ dày.

Nhiều người trẻ nhập viện vì biến chứng loét

Cuối năm 2025, khoa Nội soi, Bệnh viện Nhân dân 115 (TP.HCM), ghi nhận 40 ca xuất huyết tiêu hóa do loét dạ dày - tá tràng, trong đó có 7 bệnh nhân dưới 35 tuổi, nhỏ nhất mới 16 tuổi. Tất cả đều nhập viện trong tình trạng nôn ra máu hoặc đi ngoài phân đen, phải nội soi cầm máu khẩn cấp.

Một bệnh nhân 20 tuổi có thói quen bỏ bữa, thức khuya chơi game nhiều tháng liền, khi vào viện đã loét hành tá tràng kèm xuất huyết nặng. Ở nhóm tuổi 30, có trường hợp nhập viện sau thời gian dài căng thẳng công việc, ăn uống thất thường, đến khi chóng mặt vì mất máu mới phát hiện bệnh.

Dạ dày của một bệnh nhân bị chảy máu ồ ạt do loét. Ảnh: BVCC.

Tại Bệnh viện Thống Nhất, P.A. (19 tuổi) được chẩn đoán loét dạ dày - tá tràng biến chứng hẹp môn vị sau nhiều năm sống đảo lộn ngày đêm vì game. Bệnh nhân sụt 12 kg, chỉ còn 46 kg khi nhập viện và phải phẫu thuật nối vị tràng để tái lập đường tiêu hóa.

Theo các bác sĩ, các ca bệnh này có điểm chung là sinh hoạt thiếu điều độ, bỏ bữa kéo dài, lệ thuộc thiết bị điện tử và chủ quan với triệu chứng ban đầu.

Bác sĩ chuyên khoa II Hồ Hữu Đức, Trưởng khoa Ngoại Tiêu hóa, Bệnh viện Thống Nhất, cho biết nhiều người trẻ chưa ý thức được tác động của việc thức khuya và bỏ bữa đối với hệ tiêu hóa.

Khi dạ dày đã ‘kêu cứu’, chi phí điều trị và nguy cơ biến chứng sẽ tăng lên gấp nhiều lần so với việc phát hiện sớm

ThS.BS Nguyễn Thiện Nhân, khoa Nội soi, Bệnh viện Nhân dân 115

“Dạ dày không có ‘giờ nghỉ’. Khi không có thức ăn nhưng cơ thể vẫn thức, acid vẫn tiết ra. Nếu tình trạng này lặp đi lặp lại, axit sẽ bào mòn niêm mạc, gây viêm và loét”, bác sĩ Đức phân tích.

Theo bác sĩ Đức, khi người trẻ bỏ bữa sáng, ăn trễ vào buổi chiều hoặc tối muộn, lượng axit tiết ra không được trung hòa đúng thời điểm. Niêm mạc dạ dày vốn có cơ chế bảo vệ tự nhiên nhưng nếu bị tấn công liên tục sẽ suy yếu dần.

“Ban đầu chỉ là viêm nhẹ, đau âm ỉ vùng thượng vị. Nhưng nếu kéo dài nhiều tháng, nhiều năm, vết loét có thể ăn sâu, gây hẹp môn vị, xuất huyết hoặc thủng dạ dày”, bác sĩ Đức nói.

Trong khi đó, ThS.BS Nguyễn Thiện Nhân, khoa Nội soi, Bệnh viện Nhân dân 115, cho rằng một vấn đề đáng lo là tâm lý chủ quan ở người trẻ.

“Nhiều bệnh nhân nghĩ đau dạ dày là chuyện nhỏ, tự mua thuốc uống. Khi có biểu hiện đi ngoài phân đen, chóng mặt do thiếu máu mới đi khám thì đã là xuất huyết tiêu hóa”, bác sĩ Nhân chia sẻ.

Nguy cơ âm thầm từ lối sống hiện đại

Theo bác sĩ Đức, ngoài các nguyên nhân quen thuộc như nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori hoặc lạm dụng thuốc giảm đau, chống viêm không steroid, một yếu tố đang nổi lên rõ rệt là lối sống “lệch chuẩn” của người trẻ trong thời đại số.

Bác sĩ Đức phân tích, thức khuya kéo dài làm rối loạn đồng hồ sinh học và cơ chế tiết axit của dạ dày. Bình thường, dạ dày tăng tiết acid vào những thời điểm nhất định trong ngày để tiêu hóa thức ăn. Tuy nhiên, khi người trẻ thường xuyên ngủ sau nửa đêm, bỏ bữa hoặc ăn uống thất thường, acid vẫn tiếp tục được tiết ra nhưng không có thức ăn để trung hòa. Tình trạng này lặp lại nhiều tháng sẽ khiến lớp nhầy bảo vệ niêm mạc bị bào mòn, hình thành ổ viêm, loét.

Nhiều người có thói quen thức khuya chỉ để lướt mạng xã hội, xem phim liên tục hoặc cố gắng hoàn thành những công việc còn dang dở. Ảnh: Thrive Global.

Bên cạnh đó, theo bác sĩ Đức, áp lực học tập và công việc khiến cơ thể tăng tiết hormone stress như cortisol, gián tiếp kích thích dạ dày tăng co bóp và tăng tiết acid.

“Chúng tôi ghi nhận số ca thủng dạ dày ở nhóm 18-25 tuổi có xu hướng tăng trong những năm gần đây. Phần lớn bệnh nhân đều có tiền sử sinh hoạt đảo lộn, thức khuya nhiều giờ để học tập, làm việc hoặc chơi game, sử dụng thiết bị điện tử liên tục”, bác sĩ Đức cho biết.

Ở góc độ nội soi và điều trị biến chứng, bác sĩ Nhân, cho rằng sự gia tăng các ca xuất huyết tiêu hóa ở người trẻ cũng đặt ra yêu cầu phát hiện sớm và theo dõi sát.

Theo bác sĩ Nhân, nội soi tiêu hóa hiện nay không chỉ dừng lại ở việc quan sát tổn thương mà còn có thể can thiệp cầm máu ngay trong lúc thực hiện thủ thuật, giúp hạn chế nguy cơ phải phẫu thuật.

Bác sĩ Nhân khuyến cáo người trẻ cần duy trì bữa ăn đúng giờ, tuyệt đối không bỏ bữa sáng, hạn chế đồ ăn nhanh, thực phẩm nhiều dầu mỡ và nước ngọt có gas; đồng thời ngủ đủ 7-8 giờ mỗi đêm để hệ tiêu hóa có thời gian hồi phục.

Khi có các dấu hiệu như đau vùng thượng vị kéo dài, ợ chua liên tục, buồn nôn, sụt cân bất thường hoặc thiếu máu không rõ nguyên nhân, người trẻ cần đi khám sớm thay vì tự ý dùng thuốc.

“Đừng đợi đến khi xuất huyết mới vào viện. Khi dạ dày đã ‘kêu cứu’, chi phí điều trị và nguy cơ biến chứng sẽ tăng lên gấp nhiều lần so với việc phát hiện sớm”, bác sĩ Nhân nhấn mạnh.

Nguyễn Thuận

Nguồn Znews : https://znews.vn/diem-chung-cua-nhung-nguoi-tre-hong-da-day-som-post1631822.html