Do đâu mà Alibaba và Tencent bốc hơi 66 tỉ USD sau 24 giờ?

28 phút trướcBài gốc

Alibaba và Tencent vừa chịu cú sốc trên thị trường

Nguyên nhân sâu xa xuất phát từ sự trừng phạt của giới đầu tư khi hai gã khổng lồ công nghệ Trung Quốc thất bại trong việc vạch ra một lộ trình kiếm tiền rõ ràng từ trí tuệ nhân tạo. Bức tranh thị trường đang phản ánh một sự xoay chiều tâm lý gay gắt. Tuần trước, dòng tiền vẫn ồ ạt đổ vào các tên tuổi lớn nhất ngành với kỳ vọng sự xuất hiện của các đại diện AI mang phong cách OpenClaw sẽ kích hoạt một chu kỳ tăng trưởng mới.

Giờ đây, sự hào hứng đó đã nhường chỗ cho nỗi thất vọng khi các báo cáo tài chính được công bố mà không đi kèm bất kỳ chiến lược thương mại hóa cụ thể nào. Sự phản ứng kịch liệt này cho thấy nỗi lo âu ngày càng lớn của giới đầu tư về những khoản tiền khổng lồ đang được đổ vào trung tâm dữ liệu, nhân sự và phát triển mô hình mà thiếu đi tầm nhìn về doanh thu thực tế.

Sự ảo tưởng về đại diện AI và cái giá phải trả trên sàn chứng khoán

Thị trường chứng khoán luôn phản ứng dựa trên kỳ vọng, và sự đảo chiều lần này bắt nguồn từ chính sự hưng phấn quá mức hồi đầu tháng. Khi người tiêu dùng quay trở lại sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, họ lập tức bị cuốn vào cơn sốt OpenClaw — một nền tảng trí tuệ nhân tạo tự chủ có khả năng tiếp quản hàng loạt tác vụ nhàm chán từ quản lý hộp thư đến sắp xếp lịch trình du lịch. Cơn sốt này đã kích hoạt một cuộc chạy đua vũ trang trên toàn ngành công nghệ.

Từ những công ty khởi nghiệp non trẻ như MiniMax Group cho đến các tên tuổi sừng sỏ như Baidu, tất cả đều gấp rút tung ra các ứng dụng và dịch vụ để khai thác trào lưu này, nuôi dưỡng sự lạc quan tột độ về tiềm năng công nghệ. Cổ phiếu của Tencent từng có thời điểm vọt lên hơn 10% trong tháng này nhờ những kỳ vọng xoay quanh các sản phẩm AI tương tự OpenClaw.

Tencent được giới chuyên môn đánh giá là nắm giữ lợi thế tuyệt đối để xây dựng các đại diện AI nhờ việc sở hữu kho dữ liệu người dùng khổng lồ và quyền kiểm soát cánh cửa truy cập vào vũ trụ ứng dụng nội địa thông qua WeChat. Các dịch vụ AI tự chủ thường phát huy tối đa sức mạnh khi được cấp quyền truy cập vào thông tin cá nhân như nhật ký tin nhắn.

Thế nhưng, trong các cuộc gọi hội nghị báo cáo kết quả kinh doanh, ban lãnh đạo tập đoàn đã tỏ ra lúng túng và thiếu chi tiết khi bị bủa vây bởi các câu hỏi về cách biến lợi thế sẵn có thành cỗ máy in tiền. Việc thiếu vắng các mục tiêu đầu tư cụ thể hoặc các sản phẩm định hình rõ ràng đã dội một gáo nước lạnh vào sự kỳ vọng của giới đầu tư.

Hệ quả tất yếu là cổ phiếu Tencent lao dốc, xóa sổ 43 tỉ USD giá trị vốn hóa. Ngân hàng đầu tư Morgan Stanley lập tức cắt giảm 11% giá mục tiêu của cổ phiếu này xuống còn 650 đô la Hong Kong, kèm theo nhận định rằng các khoản đầu tư AI trả trước sẽ đè nặng lên biên lợi nhuận ngắn hạn, khiến lợi nhuận tăng trưởng chậm hơn doanh thu trong năm 2026.

Bài toán chi phí khổng lồ và áp lực từ mảng kinh doanh cốt lõi

Tình hình tại Alibaba cũng mang một gam màu ảm đạm tương tự, khi cổ phiếu niêm yết tại Mỹ của hãng ghi nhận mức sụt giảm tồi tệ nhất kể từ tháng 10 năm ngoái, thổi bay 23 tỉ USD chỉ sau một đêm. Sự hoảng loạn của thị trường càng bị khuếch đại khi tập đoàn báo cáo mức giảm 67% thu nhập ròng hàng quý. Alibaba hiện đang được xem là người tiên phong trong cuộc đua tiến tới trí tuệ nhân tạo tổng quát tại Trung Quốc và cũng là tay chơi mạnh tay nhất về mặt chi tiêu.

Họ đã cam kết đầu tư hơn 53 tỉ USD cho AI trong vài năm tới và vừa tuyên bố mục tiêu đầy tham vọng là đạt 100 tỉ USD doanh thu từ nền tảng đám mây và AI trong vòng 5 năm. Để cụ thể hóa tham vọng này, tập đoàn vừa ra mắt dịch vụ AI tự chủ mang tên Wukong dành cho khách hàng doanh nghiệp và tăng giá các dịch vụ lưu trữ, điện toán đám mây lên tới 34%.

Tuy nhiên, những nỗ lực thương mại hóa danh mục AI đang vấp phải lực cản khổng lồ từ sự suy yếu của mảng thương mại điện tử cốt lõi, nơi Alibaba đang phải chật vật chống đỡ cuộc cạnh tranh khốc liệt trong nước. Sự chuyển dịch ngân sách diễn ra đúng vào thời điểm người tiêu dùng thắt chặt chi tiêu, trực tiếp bóp nghẹt biên lợi nhuận. Chi phí đang phình to trên mọi mặt trận.

Trong kỳ nghỉ Tết kéo dài một tuần vào tháng trước, các ông lớn bao gồm Alibaba, Tencent, ByteDance và Baidu đã tung ra hàng tỉ nhân dân tệ dưới dạng phiếu giảm giá để thu hút người dùng cho các ứng dụng AI của họ. Những khoản chi khổng lồ này, dù vẫn khiêm tốn so với mức 650 tỉ USD mà các gã khổng lồ Mỹ như Meta hay Amazon dự kiến chi tiêu trong năm nay, vẫn tạo ra sức ép cực lớn lên bảng cân đối kế toán của các doanh nghiệp khu vực.

Giới phân tích tài chính đều có chung một góc nhìn thận trọng. Các chuyên gia từ Barclays Capital nhấn mạnh rằng thị trường hiện tại không có chỗ cho những sai lầm hay sự thiếu hoàn hảo, đồng thời chia sẻ mối lo ngại về tính khả thi của mục tiêu 100 tỉ USD doanh thu đám mây mà Alibaba đề ra. Vấn đề cốt lõi là giới đầu tư không hề phản đối việc chi tiêu cho AI, thứ họ phản đối là sự thiếu rõ ràng về khả năng thu hồi vốn trong ngắn hạn.

Chuyên gia phân tích Catherine Lim của Bloomberg Intelligence nhận định điểm uốn thực sự của thị trường sẽ chỉ xuất hiện khi các công ty chứng minh được rằng AI đang tạo ra sự gia tăng doanh thu có thể đo lường được, thông qua dịch vụ đám mây, quảng cáo hoặc tỉ lệ chuyển đổi giao dịch. Cho đến khi những con số thực tế xuất hiện trên báo cáo tài chính, thị trường chắc chắn sẽ tiếp tục duy trì thái độ hoài nghi.

Bùi Tú

Nguồn Một Thế Giới : https://1thegioi.vn/do-dau-ma-alibaba-va-tencent-boc-hoi-66-ti-usd-sau-24-gio-248899.html