Đô thị đa mục tiêu - không gian phát triển mới cho Thủ đô

2 giờ trướcBài gốc

Nhà thầu triển khai dự án đô thị đa mục tiêu xã Thư Lâm, Đông Anh. Ảnh: Quang Thái

Giải “nút thắt” an sinh đô thị

Hà Nội đang bước vào giai đoạn tăng tốc đầu tư hạ tầng, đường vành đai, cầu vượt sông, cải tạo chung cư cũ, chỉnh trang các khu vực ven sông… Mỗi công trình được khởi động đồng nghĩa với việc phát sinh nhu cầu tái định cư lớn. Nếu không có quỹ nhà sẵn sàng, tiến độ dự án bị ảnh hưởng; nếu bố trí thiếu đồng bộ, đời sống người dân dễ gặp xáo trộn.

Thực tế cho thấy, trong một thời gian dài, nhà tái định cư từng tồn tại những hạn chế như phân tán, thiếu tiện ích xã hội, xa trung tâm việc làm, chất lượng hạ tầng chưa đồng đều. Không ít khu nhà dù hoàn thành nhưng tỷ lệ người dân về ở chưa cao. Bài toán đặt ra không chỉ là “có nhà”, mà là “có cuộc sống ổn định”.

Chính trong bối cảnh đó, mô hình đô thị đa mục tiêu được Hà Nội nghiên cứu và từng bước triển khai như một hướng tiếp cận mới. Thay vì xây dựng các khu tái định cư tách biệt, thành phố hướng tới phát triển những khu đô thị tích hợp: Nhà ở tái định cư, nhà ở xã hội, nhà ở thương mại, cùng hệ thống trường học, y tế, thương mại dịch vụ, không gian xanh và hạ tầng giao thông đồng bộ.

Cách làm này giúp người dân tái định cư không bị “tách ra” khỏi dòng chảy phát triển chung. Họ sống trong cùng một không gian với các nhóm cư dân khác, sử dụng chung tiện ích, cùng hưởng lợi từ hạ tầng hiện đại. Đó không chỉ là sự thay đổi về nơi ở, mà là thay đổi về chất lượng sống.

Phối cảnh khu đô thị đa mục tiêu Bắc Thăng Long. Ảnh: CĐT

Theo TS. KTS Đào Ngọc Nghiêm, Phó Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam, việc tích hợp nhiều chức năng trong một dự án giúp thành phố chủ động hơn về quỹ nhà.

Khi nguồn cung được tính toán tổng thể, công tác giải phóng mặt bằng cho các dự án trọng điểm trở nên thuận lợi hơn. Tiến độ đầu tư công vì thế được bảo đảm, tạo động lực lan tỏa cho tăng trưởng kinh tế.

Nhiều chuyên gia đô thị khác nhận định, đô thị đa mục tiêu không đơn thuần là một mô hình xây dựng, mà là cách tiếp cận phát triển lấy con người làm trung tâm. Khi tái định cư gắn với sinh kế, với hạ tầng xã hội và cơ hội tiếp cận dịch vụ công, người dân không còn cảm giác bị “đẩy đi”, mà trở thành chủ thể của quá trình phát triển.

Trong những ngày đầu xuân, đi qua các công trường vẫn rộn ràng tiếng máy, có thể cảm nhận rõ quyết tâm ấy. Mỗi tòa nhà đang hoàn thiện là lời cam kết về một chỗ ở ổn định, một tương lai bền vững hơn cho hàng nghìn gia đình.

“Mũi tên trúng nhiều đích” trong chiến lược phát triển dài hạn

Nếu chỉ nhìn ở khía cạnh tái định cư, đô thị đa mục tiêu đã là một bước tiến đáng kể. Nhưng giá trị của mô hình này còn nằm ở khả năng giải quyết đồng thời nhiều yêu cầu của quá trình đô thị hóa.

Hà Nội hiện đối mặt với áp lực dân số lớn, quỹ đất nội đô hạn chế, trong khi nhu cầu nhà ở, đặc biệt là nhà ở phù hợp với người thu nhập trung bình và thấp, ngày càng gia tăng. Thị trường bất động sản từng có giai đoạn biến động mạnh, giá tăng nhanh, nguồn cung lệch pha giữa các phân khúc.

Việc phát triển các khu đô thị đa mục tiêu, với tỷ lệ hợp lý giữa nhà ở tái định cư, nhà ở xã hội và nhà ở thương mại, góp phần bổ sung nguồn cung một cách cân đối. Khi cung tăng lên và được phân bổ đúng phân khúc, áp lực lên giá nhà có điều kiện giảm bớt. Thị trường vì thế vận hành ổn định và minh bạch hơn.

Mặt khác, mô hình này còn phù hợp với định hướng phát triển không gian Thủ đô theo hướng đa trung tâm. Thay vì dồn nén vào khu vực lõi, các khu đô thị mới được quy hoạch tại những trục phát triển chiến lược, gắn với hệ thống giao thông kết nối liên vùng. Ở đó, nhà ở đi cùng với trường học, bệnh viện, trung tâm thương mại, công viên… tạo thành những cực tăng trưởng mới.

Phối cảnh khu đô thị đa mục tiêu Bắc Thăng Long. Ảnh: CĐT.

Đô thị đa mục tiêu vì vậy không chỉ đáp ứng nhu cầu trước mắt, mà còn là công cụ để hiện thực hóa tầm nhìn dài hạn đến năm 2030, 2045 – xây dựng Hà Nội trở thành đô thị xanh, thông minh, đáng sống. Khi mỗi khu đô thị được quy hoạch bài bản, tích hợp chức năng và chú trọng không gian công cộng, thành phố sẽ phát triển cân bằng hơn, giảm áp lực lên hạ tầng cũ.

Quan trọng hơn, mô hình này cho thấy tư duy chuyển từ phát triển đơn mục tiêu sang phát triển tích hợp. Một dự án không chỉ nhằm mục đích kinh doanh, cũng không chỉ để giải quyết an sinh, mà là sự kết hợp hài hòa giữa lợi ích Nhà nước, doanh nghiệp và người dân. Sự hài hòa ấy tạo nên nền tảng bền vững.

Những ngày đầu năm, nhìn dòng người di chuyển trên các tuyến đường mới mở, nhìn những khu nhà đang dần lấp đầy cư dân, có thể thấy rõ một Hà Nội đang chuyển mình theo cách chậm rãi nhưng chắc chắn. Phía sau mỗi dự án là bài toán quy hoạch, tài chính, quản lý phức tạp; nhưng phía trước là kỳ vọng về những cộng đồng cư dân văn minh, gắn kết.

Mùa xuân luôn gợi nhắc về sự khởi đầu. Với Hà Nội, khởi đầu ấy không chỉ nằm ở những con số tăng trưởng, mà ở cách thành phố lựa chọn con đường phát triển. Đô thị đa mục tiêu, xét cho cùng, là sự lựa chọn đặt con người ở trung tâm của mọi quyết sách.

Mỗi khu đô thị hoàn thành sẽ góp thêm một mảnh ghép cho diện mạo Thủ đô. Và trong sắc xuân lan tỏa khắp phố phường, niềm tin về một Hà Nội hiện đại, nhân văn, đáng sống hơn cũng đang được bồi đắp từng ngày, từ chính những đô thị đa mục tiêu hôm nay.

Bảo Hân

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/do-thi-da-muc-tieu-khong-gian-phat-trien-moi-cho-thu-do-734091.html