Doanh nghiệp dầu khí Việt Nam 'ghìm ga' trước sóng gió Trung Đông

2 giờ trướcBài gốc

Căng thẳng quân sự tại Trung Đông đang tạo ra hiệu ứng lan tỏa nhanh chóng tới thị trường năng lượng toàn cầu và bắt đầu phản ánh rõ nét vào hoạt động kinh doanh xăng dầu trong nước. Hàng loạt doanh nghiệp đầu mối và phân phối đồng loạt điều chỉnh chiết khấu, hạn chế bán ra, thậm chí tạm ngưng nhận đơn đối với một số mặt hàng chủ lực như xăng RON95 và dầu diesel, trong bối cảnh giá dầu thế giới bật tăng mạnh và rủi ro chuỗi cung ứng gia tăng.

PHẢN ỨNG CỦA THỊ TRƯỜNG DIỄN RA TỨC THỜI

Sáng 3/3, giá dầu thô thế giới mở cửa với cú tăng sốc. Dầu WTI của Mỹ tăng hơn 7%, lên trên 71 USD/thùng; dầu Brent tăng hơn 7%, lên xấp xỉ 78 USD/thùng, sau khi đã chốt tuần trước ở mức cao nhất kể từ tháng 7 năm ngoái. Nhiều tổ chức phân tích quốc tế cảnh báo kịch bản giá dầu có thể tiến sát 90-100 USD/thùng nếu xung đột tiếp tục leo thang hoặc lan rộng, đặc biệt trong bối cảnh rủi ro tại eo biển Hormuz, nơi trung chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu và LNG toàn cầu gia tăng.

Công ty Cổ phần Dầu khí Mê Kông (Petromekong) thông báo áp dụng mức chiết khấu 0-5 đồng/lít đối với xăng RON95, xăng E5 và dầu DO tại một số kho, đồng thời triển khai bán hàng theo tiến độ bình quân ngày dựa trên sản lượng tháng trước. Những khách hàng đã mua ngày 2/3 tạm thời chưa được bán thêm. Doanh nghiệp lý giải quyết định này xuất phát từ bối cảnh nguồn hàng hạn chế do bất ổn địa chính trị.

Tại khu vực phía Nam, PVOIL Vũng Tàu điều chỉnh chiết khấu vùng 2 từ sáng 3/3 và áp dụng chính sách bán hạn chế với toàn bộ các mặt hàng xăng và dầu DO. Trong khi đó, An Phát Petro đưa chiết khấu về 0 đồng/lít tại kho Nghi Sơn đối với thị trường vùng 1. MB Petro cũng thông báo mức chiết khấu 0 đồng/lít tại các kho Đình Vũ và Việt Trì từ chiều 2/3.

Một số nhà phân phối khác tạm ngưng nhận đơn xăng RON95 và dầu DO do nguồn cung hạn chế, đồng thời lưu ý chiết khấu thay đổi liên tục theo diễn biến thị trường và không hỗ trợ giữ kho. Với khối bán lẻ, mức chiết khấu 0 đồng/lít đồng nghĩa mỗi cửa hàng vẫn phải gánh chi phí vận hành, nhân công, điện nước nhưng không có dư địa lợi nhuận, thậm chí có thể lỗ vài triệu đồng mỗi ngày.

Ở góc độ doanh nghiệp đầu mối lớn, lãnh đạo Tổng Công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) cho biết đã triệu tập họp khẩn ngay trong sáng 3/3 với sự tham gia của Chủ tịch HĐQT và ban điều hành để rà soát kế hoạch kinh doanh và phương án ứng phó. Theo doanh nghiệp này, nguồn cung tháng 3 cơ bản vẫn đảm bảo do đã chủ động nhập khẩu từ trước; tuy nhiên, kế hoạch tháng 4 đang được theo dõi sát theo từng diễn biến chiến sự.

Chi phí logistics đã phản ứng gần như ngay lập tức. Cước vận tải và bảo hiểm tăng theo từng loại tàu. Nếu xảy ra tình trạng một số đơn vị bên ngoài giảm hoặc dừng bán, áp lực nguồn cung có thể dồn lên một vài đầu mối lớn, làm gia tăng rủi ro mất cân đối hệ thống. Doanh nghiệp kiến nghị cơ quan điều hành tiếp tục phân bổ trách nhiệm cung ứng hợp lý giữa các đầu mối, tránh dồn gánh nặng lên một số đơn vị.

RỦI RO “NGHẼN CỔ CHAI”

Không chỉ xăng dầu, nguồn cung LPG cũng bắt đầu chịu tác động. PVGas Trading, đơn vị thuộc Tổng công ty Khí Việt Nam (PV GAS) phát đi thông báo về tình huống bất khả kháng ảnh hưởng đến tiến độ giao LPG nhập khẩu trong tháng 3 và 4.

Nguyên nhân đến từ sự cố tại cơ sở NGL Juaymah của Saudi Aramco và căng thẳng quân sự làm gián đoạn hành trình tàu chở LPG qua khu vực Trung Đông. Doanh nghiệp buộc phải giảm tiến độ giao hàng đến ngày 10/3 và chưa thể xác định khả năng cung ứng sau thời điểm này, trong khi thị trường Đông Á được đánh giá đang khan hiếm nguồn bổ sung.

Theo các chuyên gia, tác động của xung đột không dừng ở việc giá dầu tăng. Điểm rủi ro lớn hơn nằm ở chuỗi cung ứng toàn cầu. Khi các hãng tàu lớn chuyển hướng hải trình hoặc tạm ngừng nhận booking đến Trung Đông, thời gian vận chuyển kéo dài thêm 10-14 ngày, chi phí container có thể tăng gấp 2-3 lần. Phí bảo hiểm chiến tranh, phụ phí nhiên liệu, chi phí lưu kho và vốn lưu động đều đồng loạt gia tăng.

Với Việt Nam, còn phụ thuộc đáng kể vào nhập khẩu xăng dầu và nguyên liệu, cú sốc giá năng lượng có thể truyền dẫn vào chi phí vận tải, giá hàng tiêu dùng và kỳ vọng lạm phát. Nguy cơ lớn nhất là kịch bản leo thang kéo dài, khiến chi phí logistics “neo” ở vùng cao và làm suy giảm sức cạnh tranh của doanh nghiệp xuất khẩu.

Trước diễn biến này, Bộ Công Thương đã yêu cầu các thương nhân đầu mối thực hiện nghiêm tổng nguồn xăng dầu tối thiểu năm 2026, đảm bảo cả về sản lượng và chủng loại, tuân thủ kế hoạch phân giao theo quý; đồng thời tuyệt đối không để xảy ra gián đoạn nguồn cung trong toàn hệ thống.

Cơ quan quản lý cũng khuyến nghị doanh nghiệp chủ động đa dạng hóa nguồn cung, xây dựng kịch bản ứng phó theo nhiều mức giá, siết chặt điều khoản logistics và bảo hiểm trong hợp đồng, cũng như theo dõi sát biến động cước và phụ phí. Yêu cầu đặt ra là vừa đảm bảo an ninh năng lượng trong nước, vừa ổn định kỳ vọng thị trường để tránh tâm lý găm hàng, đầu cơ.

Trong bối cảnh chiến sự còn tiềm ẩn nhiều ẩn số, phản ứng của doanh nghiệp dầu khí Việt Nam cho thấy xu hướng thận trọng và phòng vệ sớm. Tuy nhiên, bài toán cân bằng giữa duy trì nguồn cung, kiểm soát chi phí và chia sẻ lợi ích trong toàn hệ thống phân phối sẽ là thách thức không nhỏ nếu “cơn sóng” Trung Đông tiếp tục dâng cao trong những tuần tới.

Bảo Hà

Nguồn Thương Gia : https://thuonggiaonline.vn/doanh-nghiep-dau-khi-viet-nam-ghim-ga-truoc-song-gio-trung-dong-post568463.html