Chính phủ vừa ban hành Nghị định 58/2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định liên quan đến quy định điều kiện về an ninh, trật tự đối với một số ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện; quản lý và sử dụng con dấu; quản lý, sử dụng pháo; quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Cư trú, Luật Căn cước.
Nghị định 58/2026 sửa đổi hàng loạt quy định về pháo hoa nổ, mở rộng quyền cho doanh nghiệp thuộc Bộ Công an. Ảnh: THUẬN VĂN
Nghị định mới sửa đổi một số nội dung của Nghị định 137/2020 (đã được sửa đổi, bổ sung năm 2023), trong đó điều chỉnh khoản 1 Điều 5 theo hướng làm rõ các hành vi bị nghiêm cấm liên quan đến pháo nổ.
Theo quy định mới, các hành vi như nghiên cứu, chế tạo, sản xuất, mua bán, xuất khẩu, nhập khẩu, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng hoặc chiếm đoạt pháo nổ vẫn bị nghiêm cấm, trừ các đối tượng theo quy định.
Các "ngoại lệ" được mở rộng đối với tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Công an và Bộ Quốc phòng khi được Bộ trưởng Bộ Công an hoặc Bộ trưởng Bộ Quốc phòng giao nhiệm vụ nghiên cứu, sản xuất, nhập khẩu, xuất khẩu, cung cấp, vận chuyển, sử dụng pháo hoa nổ theo quy định.
So với quy định hiện hành, điểm thay đổi quan trọng là trước đây chỉ duy nhất tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng được Thủ tướng Chính phủ giao nhiệm vụ mới được thực hiện các hoạt động liên quan đến pháo hoa nổ. Nay, nghị định đã bổ sung thêm khối doanh nghiệp thuộc Bộ Công an và đồng thời phân cấp thẩm quyền giao nhiệm vụ từ Thủ tướng xuống Bộ trưởng hai bộ.
Khoản 1 Điều 13 của Nghị định 137/2020 cũng được sửa đổi theo hướng cho phép tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Công an, Bộ Quốc phòng được giao nhiệm vụ thì được vận chuyển pháo hoa nổ, thuốc pháo nổ.
Các doanh nghiệp thuộc hai bộ này có chức năng vận tải hàng hóa và đáp ứng điều kiện vận chuyển vật liệu nổ công nghiệp cũng được phép tham gia vận chuyển.
Tại Điều 14, nghị định mới tiếp tục mở rộng chủ thể được kinh doanh pháo hoa. Nếu trước đây hoạt động này chỉ do doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng thực hiện, thì nay bổ sung thêm doanh nghiệp thuộc Bộ Công an. Dù vậy, các đơn vị vẫn phải đáp ứng đầy đủ điều kiện về an ninh, trật tự, phòng cháy chữa cháy, bảo vệ môi trường và được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện theo quy định.
Đối với hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu pháo hoa và thuốc pháo hoa, quy định sửa đổi cũng cho phép doanh nghiệp thuộc Bộ Công an được thực hiện nếu được giao nhiệm vụ nghiên cứu, sản xuất. Đồng thời, nghị định bổ sung nguyên tắc chỉ nhập khẩu các sản phẩm trong nước chưa sản xuất được, qua đó thể hiện định hướng ưu tiên sản xuất nội địa và tăng cường quản lý chặt chẽ lĩnh vực này.
Nghị định 58/2026 cũng thay đổi thẩm quyền quyết định tổ chức bắn pháo hoa nổ vào các dịp lễ lớn như Tết Nguyên đán, Giỗ Tổ Hùng Vương, ngày Quốc khánh, ngày Chiến thắng Điện Biên Phủ, ngày Chiến thắng (30-4) và kỷ niệm giải phóng, thành lập các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương được giao cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh căn cứ vào tình hình thực tế tại địa phương để quyết định.
So với quy định hiện nay tại Nghị định 137/2020, đây là thay đổi đáng chú ý khi trao quyền trực tiếp cho người đứng đầu chính quyền cấp tỉnh.
Trước nay, việc tổ chức bắn pháo hoa trong các dịp này do UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương căn cứ vào tình hình thực tế của địa phương để quyết định và phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức thực hiện theo quy định.
Bên cạnh đó, đối với các sự kiện văn hóa, du lịch, thể thao mang tính quốc gia, quốc tế hoặc các trường hợp khác, trường hợp thay đổi tầm bắn, thời lượng bắn pháo hoa nổ nghị định mới cũng giao Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định trên cơ sở đề nghị của cơ quan chuyên môn về văn hóa thuộc UBND cấp tỉnh.
Trong khi đó, theo quy định hiện hành, các nội dung này thuộc thẩm quyền quyết định của Thủ tướng Chính phủ.
HUỲNH THƠ