Đổi mới công tác cán bộ trong tình hình mới

3 giờ trướcBài gốc

Chiều 17/6/2025, Tổng Bí thư Tô Lâm đã có buổi trao đổi với Lớp Bồi dưỡng, cập nhật kiến thức, kỹ năng đối với cán bộ quy hoạch Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV (Lớp thứ tư). Ảnh: Văn Điệp/TTXVN

Nhận diện những "điểm nghẽn"

Chủ tịch Hồ Chí Minh từng dạy: "Cán bộ là cái gốc của mọi công việc", "Muôn việc thành công hay thất bại, đều do cán bộ tốt hay kém". Thấm nhuần tư tưởng đó, trong suốt tiến trình cách mạng, Đảng ta luôn coi công tác cán bộ là khâu "then chốt của then chốt". Tuy nhiên, thực tiễn vận động không ngừng của nền kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế đang đặt ra những bài toán mới, đòi hỏi một tư duy quản trị nhân sự hiện đại, minh bạch và hiệu quả hơn.

Trong nhiều thập kỷ, công tác cán bộ của chúng ta dù đạt được nhiều thành tựu, nhưng vẫn tồn tại những rào cản vô hình. Đó là tình trạng "sống lâu lên lão làng", coi trọng bằng cấp hơn năng lực thực tế, hay cơ chế đánh giá cán bộ còn mang tính định tính, cảm tính, thiếu những thước đo định lượng cụ thể. Hệ quả của việc "chưa đúng người, đúng việc" là sự lãng phí nguồn lực chất xám rất lớn.

Khi một người có tư duy sáng tạo bị đặt vào vị trí hành chính thuần túy, hay một người giỏi chuyên môn lại bị "ép" làm quản lý mà thiếu kỹ năng điều hành, năng suất lao động xã hội sẽ bị kéo lùi. Đáng quan ngại hơn, tình trạng "chạy chức, chạy quyền", hay "cánh hẩu" trong công tác cán bộ, đã làm xói mòn niềm tin của nhân dân và triệt tiêu động lực phấn đấu của những người tài năng, chính trực.

Ông Mai Văn Tuất, đại biểu Quốc hội tỉnh Ninh Bình cho rằng, các cơ quan chức năng cần rà soát, đánh giá đúng thực trạng đội ngũ cán bộ cơ sở. Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, hiện cán bộ ở cơ sở, nhất là ở xã, phường, đặc khu, có nơi là cán bộ tỉnh, huyện (cũ) về, nhưng cũng có nơi sử dụng cán bộ tại chỗ, hoặc điều động từ xã này sang xã kia...

Việc rà soát, đánh giá thực trạng cán bộ là hết sức quan trọng khi đã gần một năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, từ đó có cơ sở xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ ở cơ sở, để thực thi nhiệm vụ tốt hơn, hiệu quả hơn.

Trong kỷ nguyên số, một cán bộ không chỉ cần "vừa hồng vừa chuyên", mà còn phải có tư duy số, khả năng thích ứng nhanh và dám dấn thân vào những lĩnh vực mới chưa có tiền lệ. Nếu không đổi mới phương thức tuyển dụng, đào tạo và bổ nhiệm, bộ máy hành chính sẽ trở nên xơ cứng, chậm chạp trước tốc độ phát triển của xã hội.

Để giải quyết bài toán "đúng người, đúng việc, đúng thời điểm", cần một cuộc cách mạng trong tư duy quản trị cán bộ, chuyển từ quản lý hành chính sang quản trị năng lực và hiệu quả công việc.

Tiêu chuẩn hóa và định lượng hóa đánh giá

Trao đổi với phóng viên báo Tin tức và Dân tộc, bà Đặng Bích Ngọc, Đại biểu Quốc hội tỉnh Phú Thọ cho rằng, đổi mới trước hết phải bắt đầu từ khâu đánh giá. Thay vì những bản kiểm điểm cuối năm chung chung với cụm từ "hoàn thành tốt nhiệm vụ", cần thiết lập hệ thống chỉ số đánh giá hiệu quả công việc (KPIs) cụ thể cho từng vị trí. Việc đánh giá phải dựa trên kết quả đầu ra thực tế, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo.

Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh việc ứng dụng công nghệ thông tin, xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về cán bộ để việc theo dõi quá trình cống hiến, năng lực sở trường được thường xuyên, công tâm. "Dữ liệu hóa" công tác cán bộ sẽ giúp loại bỏ những can thiệp cá nhân, giúp cấp có thẩm quyền có cái nhìn tổng thể khi đưa ra quyết định nhân sự.

"Đúng người" chỉ có thể đạt được khi có một cơ chế tuyển chọn minh bạch. Việc mở rộng thí điểm thi tuyển các chức danh lãnh đạo, quản lý tại các bộ, ngành, địa phương trong thời gian qua là một bước đi đúng đắn cần được nhân rộng. Thi tuyển công khai giúp "gạn đục khơi trong", tạo cơ hội bình đẳng cho mọi ứng viên, kể cả người ngoài Đảng hay những người trẻ tuổi có năng lực vượt trội.

Cơ chế "có lên, có xuống, có vào, có ra" cũng cần được thực hiện quyết liệt hơn. Văn hóa "từ chức" cần được khuyến khích khi cán bộ cảm thấy mình không còn phù hợp hoặc không đáp ứng được yêu cầu công việc, nhường chỗ cho những người có năng lực tốt hơn.

Theo Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà, công tác cán bộ không chỉ là chọn người, mà còn là tạo ra môi trường để người đó phát huy tối đa tiềm năng. Một trong những điểm mới mang tính đột phá của Đảng hiện nay là chủ trương khuyến khích và bảo vệ cán bộ "6 dám": Dám nghĩ; dám nói; dám làm; dám chịu trách nhiệm; dám đổi mới, sáng tạo; dám đương đầu với khó khăn, thử thách.

Thực tế cho thấy, ở nhiều nơi vẫn còn tình trạng cán bộ có tâm lý "giữ mình", sợ sai, không dám đột phá vì sợ bị xử lý kỷ luật nếu rủi ro xảy ra. Để khai thác tối đa năng lực nhân sự, cần có một "hành lang pháp lý" đủ mạnh để bảo vệ những người dám hành động vì lợi ích chung. Kết luận số 14-KL/TW ngày 22/9/2021 của Bộ Chính trị về chủ trương khuyến khích và bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo vì lợi ích chung như luồng gió mới, tiếp thêm sức mạnh cho những cán bộ có tâm huyết.

Khi cán bộ biết rằng những nỗ lực đổi mới của mình được ghi nhận và những rủi ro khách quan được thấu hiểu, họ sẽ sẵn sàng cống hiến hết mình, đưa ra những giải pháp đột phá cho sự phát triển của địa phương, đơn vị.

Sáng 22/11/2025, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tổ chức Lễ khai giảng Lớp bồi dưỡng, cập nhập kiến thức, kỹ năng về công tác xây dựng Đảng đối với cấp ủy cấp xã trong toàn quốc. Ảnh: Văn Điệp/TTXVN

Đổi mới công tác cán bộ không thể tách rời chính sách tiền lương và đãi ngộ. "Đúng người, đúng việc" phải đi đôi với "đúng giá trị". Cần có cơ chế trả lương theo vị trí việc làm và mức độ đóng góp, đảm bảo cán bộ có thể sống được bằng lương và yên tâm công tác. Đãi ngộ xứng đáng không chỉ là sự ghi nhận mà còn là công cụ hữu hiệu để thu hút nhân tài từ khu vực tư nhân vào khu vực công, ngăn chặn tình trạng "chảy máu chất xám".

Bên cạnh việc khuyến khích, tạo điều kiện, công tác cán bộ cần có sự giám sát chặt chẽ để đảm bảo quyền lực được thực thi đúng mục đích. Đổi mới không có nghĩa là buông lỏng, mà là quản trị chặt chẽ hơn bằng cơ chế và luật pháp.

Ông Mai Văn Tuất cho rằng, việc kiểm soát quyền lực trong công tác cán bộ là giải pháp căn cơ để loại bỏ tình trạng "đúng quy trình" nhưng "sai con người". Cần thực hiện nghiêm nguyên tắc tập trung dân chủ, công khai mọi khâu trong quy trình cán bộ để nhân dân và các tổ chức đoàn thể giám sát. Các quy định về kiểm soát quyền lực, chống chạy chức chạy quyền phải được thực hiện với tinh thần "không có vùng cấm, không có ngoại lệ".

Khi quy trình cán bộ được bạch hóa, những kẻ cơ hội sẽ không còn đất diễn, nhường chỗ cho những người có tâm, có tầm thực sự được đứng vào hàng ngũ lãnh đạo. Đổi mới công tác cán bộ để "đúng người, đúng việc" không phải là một chiến dịch ngắn hạn mà là một chiến lược xuyên suốt, bền bỉ. Đó là quá trình thanh lọc, bồi đắp và nâng tầm nguồn nhân lực của Đảng và Nhà nước.

Trong giai đoạn tới, Việt Nam đặt mục tiêu trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Để đạt được mục tiêu tham vọng đó, chúng ta cần một thế hệ cán bộ không chỉ có đạo đức cách mạng trong sáng mà còn phải có tư duy toàn cầu, am hiểu quy luật kinh tế và có khả năng dẫn dắt sự thay đổi.

Đổi mới công tác cán bộ chính là khâu đột phá để giải phóng năng lực cá nhân, kết nối thành sức mạnh tập thể. Khi mỗi vị trí trong bộ máy đều được đảm nhiệm bởi những "tế bào" khỏe mạnh nhất, phù hợp nhất, hệ thống chính trị sẽ vận hành trơn tru, tạo ra xung lực mạnh mẽ thúc đẩy con tàu Việt Nam tiến nhanh, tiến xa.

Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà khẳng định: "Đúng người, đúng việc" là chìa khóa của mọi thành công. Việc đổi mới công tác cán bộ với tư duy đột phá, phương pháp khoa học và cái tâm trong sáng sẽ tạo ra một môi trường mà ở đó, tài năng được trọng dụng, cống hiến được ghi nhận và phẩm giá được tôn vinh. Đó chính là nền tảng vững chắc nhất để khơi thông mọi nguồn lực, khai thác tối đa tiềm năng nhân sự, đưa đất nước vững vàng bước vào kỷ nguyên mới.

Viết Tôn/Báo Tin tức và Dân tộc

Nguồn Tin Tức TTXVN : https://baotintuc.vn/thoi-su/doi-moi-cong-tac-can-bo-trong-tinh-hinh-moi-20260513061326929.htm