Đổi tiền lì xì dịp Tết, cung hạn, cầu tăng, tiềm ẩn nhiều rủi ro

2 giờ trướcBài gốc

Pháp luật Việt Nam không cấm việc sử dụng tiền mới, tiền lẻ trong lưu thông, nhưng việc tổ chức đổi tiền để thu phí, hưởng chênh lệch là hành vi vi phạm pháp luật.

Hoạt động đổi tiền lẻ dịp Tết tiềm ẩn nhiều rủi ro

Dịp Tết Nguyên đán, nhu cầu đổi tiền lẻ, tiền mới tăng mạnh. Từ nửa cuối tháng 1, trên các nền tảng mạng xã hội, dịch vụ đổi tiền bắt đầu nở rộ, thu hút sự quan tâm của không ít người dân.

Nhiều người sẵn sàng chấp nhận mức phí cao để có được những xấp tiền mới, đẹp, đúng mệnh giá mong muốn. Các mệnh giá nhỏ như 10.000 đồng, 20.000 đồng, 50.000 đồng thường được săn tìm nhiều nhất, trong khi nguồn cung từ ngân hàng có hạn và được kiểm soát chặt chẽ.

Điều này khiến hoạt động đổi tiền tự phát diễn ra khá phổ biến, tiềm ẩn nhiều rủi ro như tiền giả, tiền kém chất lượng hoặc bị thu phí vượt quy định.

Ngân hàng Nhà nước và các tổ chức tín dụng liên tục khuyến cáo người dân không sử dụng dịch vụ đổi tiền trái phép. Tuy nhiên, trong bối cảnh Tết đến gần, nhu cầu đổi tiền vẫn được dự báo duy trì ở mức cao.

Theo ghi nhận của cơ quan công an, việc đổi tiền lẻ diễn ra rầm rộ cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro, lừa đảo, nhất là trên không gian mạng.

Kịch bản thường gặp là các tài khoản lập trang cá nhân, đăng bài quảng cáo, ban đầu thực hiện một vài giao dịch nhỏ trót lọt để tạo lòng tin. Khi người dân gom đổi số tiền lớn, các đối tượng sẽ yêu cầu đặt cọc hoặc chuyển khoản trước, sau đó chặn liên lạc, biến mất.

Tinh vi hơn, có trường hợp người đổi nhận đủ tiền nhưng bị tráo bằng tiền giả hoặc tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông. Không ít người chỉ phát hiện ra khi mang tiền đi chi tiêu hoặc mừng tuổi. Khi đó, việc khiếu nại gần như bất khả thi vì giao dịch không có hợp đồng, không có căn cứ pháp lý.

Quy định về đổi tiền lẻ, tiền mới

Theo Điều 17 Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 2010, Ngân hàng Nhà nước là cơ quan duy nhất có thẩm quyền phát hành tiền và quản lý lưu thông tiền tệ. Hiện không có bất kỳ quy định nào cho phép cá nhân, tổ chức ngoài hệ thống ngân hàng được cấp phép thực hiện dịch vụ đổi tiền thu lợi.

Bên cạnh đó, Thông tư 25/2013/TT-NHNN chỉ quy định về việc thu đổi tiền không đủ tiêu chuẩn lưu thông, các cá nhân không được tự ý kinh doanh dịch vụ đổi tiền mới dịp Tết.

Nghị định 88/2019/NĐ-CP quy định chế tài đối với hành vi đổi tiền trái phép, cá nhân vi phạm có thể bị phạt từ 20-40 triệu đồng, tổ chức bị phạt từ 40-80 triệu đồng. Ngoài ra, toàn bộ số tiền thu lợi bất hợp pháp buộc phải nộp lại ngân sách Nhà nước.

Nghị định 340/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực và thay thế Nghị định 88/2019/NĐ-CP từ ngày 9/2/2026, sẽ tác động trực tiếp đến các dịch vụ đổi tiền thu phí.

Theo Điều 16 Nghị định 340/2025/NĐ-CP, hành vi thu phí cung ứng dịch vụ không đúng quy định pháp luật sẽ bị xử phạt hành chính. Cụ thể, điểm c khoản 1 Điều 16 quy định phạt tiền từ 10-20 triệu đồng đối với hành vi "thu các loại phí cung ứng dịch vụ không đúng quy định pháp luật".

Trang Linh

Nguồn Công dân & Khuyến học : https://congdankhuyenhoc.vn/doi-tien-li-xi-dip-tet-cung-han-cau-tang-tiem-an-nhieu-rui-ro-179260127144432669.htm