Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn phát biểu tại họp báo. Ảnh: VVGP
Ông Bùi Văn Dưỡng, Phó Cục trưởng Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng, Bộ Xây dựng cho biết, tất cả công trình (trừ nhà ở riêng lẻ) đều phải thông báo thời điểm khởi công đến các cơ quan có thẩm quyền ở địa phương. Cụ thể, từ thời điểm khởi công đến khi kết thúc đưa công trình vào sử dụng, Luật quy định rõ trách nhiệm quản lý trật tự xây dựng của cơ quan quản lý nhà nước ở địa phương. Cơ quan này là nơi tiếp nhận thông báo khởi công, sẽ phải chủ động thực hiện kiểm tra và kiểm soát từ lúc khởi công đến khi kết thúc.
“Ở Điều 47 của Luật quy định rất rõ về việc trách nhiệm quản lý trật tự xây dựng của cơ quan nhà nước tại địa phương. Cơ quan nhà nước này sẽ tiếp nhận thông báo khởi công và sẽ phải chủ động thực hiện kiểm tra, kiểm soát quá trình thi công xây dựng từ lúc khởi công cho đến khi kết thúc. Thêm nữa, Luật Xây dựng cũng có bổ sung một số quy định để phục vụ công tác kiểm soát cộng đồng, ngoài kiểm soát của Nhà nước. Trong đó, Điều 49 quy định về việc gắn biển thông tin công trình. Tất cả công trình xây dựng sẽ phải có biển thông tin công trình ngay tại vị trí công trình. Ngoài ra, Điều 49 cũng bổ sung một điểm so với trước đây là chủ đầu tư sẽ phải gắn thêm các thiết bị giám sát và thiết bị giám sát này có thể kết nối được với các cơ quan có trách nhiệm ở địa phương để thực hiện việc kiểm soát”, ông Bùi Văn Dưỡng nói.
Thứ trưởng Bộ Xây dựng Lê Anh Tuấn cho biết thêm, Luật Xây dựng có hiệu lực thi hành từ 1-7-2026 quy định nguyên tắc từ giai đoạn chuẩn bị đến thời điểm khởi công, cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng chỉ kiểm soát một lần đối với mỗi dự án, công trình. Theo đó, các dự án, công trình đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi xây dựng thì được miễn giấy phép xây dựng.
Công trình nhà ở riêng lẻ có quy mô dưới 7 tầng, có tổng diện tích sàn xây dựng dưới 500m2, cũng thuộc đối tượng được miễn giấy phép xây dựng trong luật mới.
Tuy nhiên, công trình này phải không thuộc một trong các khu vực: Khu chức năng, khu vực phát triển đô thị được xác định trong quy hoạch chung thành phố; khu chức năng, khu dân cư nông thôn, khu vực phát triển đô thị được xác định trong quy hoạch chung đô thị thuộc tỉnh, thuộc thành phố, quy hoạch chung khu kinh tế, khu du lịch quốc gia; khu vực xây dựng được xác định trong quy hoạch chung xã; khu vực đã có quy chế quản lý kiến trúc…
Với các công trình còn lại, luật quy định đơn giản hóa thủ tục theo hướng thực hiện thủ tục trực tuyến toàn trình; đơn giản hóa hồ sơ và điều kiện; giảm tối đa thời gian cấp giấy phép (dự kiến tối đa 7 ngày).
Hà Phong