Thiếu nữ Chăm với điệu múa truyền thống.
Ngày 5/5, Lễ rước nước mở đầu Lễ hội Tháp Bà Pô Nagar 2026 diễn ra trang trọng tại Di tích quốc gia đặc biệt Tháp Bà Pô Nagar (phường Bắc Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa).
Lễ hội diễn ra từ ngày 5 - 11/5 (tức ngày 19 - 25/3 Âm lịch), có 12 nhóm hoạt động: Khởi đầu là lễ rước nước; tiếp đó là lễ thay y Mẫu; rước kiệu, cầu siêu và thả hoa đăng; cầu quốc thái dân an; dâng hương... Lễ khai mạc chính thức diễn ra vào tối 6/5.
Đoàn rước khởi hành từ Tháp Bà về chùa Hải Ấn (chùa Hang). Ảnh: Ng. Phương.
Chương trình Lễ khai mạc gồm nhiều nội dung, mang nét đặc trưng của lễ hội nhằm tôn vinh Thiên Y A Na Thánh Mẫu – Mẹ xứ sở Bà Pô Nagar; Đồng thời, góp phần nêu cao tinh thần trách nhiệm của các cấp, ngành và nhân dân trong việc bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tiêu biểu, điển hình của tỉnh đến người dân, du khách trong nước và quốc tế.
Ông Lê Văn Hoa, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Khánh Hòa cho biết, việc tổ chức lễ hội đảm bảo trang trọng, đúng theo nghi lễ cổ truyền; thể hiện được nét đặc trưng tiêu biểu, nổi bật của bản sắc văn hóa truyền thống về tín ngưỡng thờ Mẫu ở Khánh Hòa.
Tháp Bà Pô Nagar xây dựng từ khoảng thế kỷ thứ VIII đến thế kỷ XIII, là một quần thể kiến trúc Chăm cổ đặc sắc, được xếp hạng là Di tích kiến trúc nghệ thuật quốc gia năm 1979. Nơi đây không chỉ bảo tồn nhiều giá trị lịch sử, nghệ thuật điêu khắc đặc sắc, mà còn là trung tâm sinh hoạt văn hóa tâm linh của cộng đồng Chăm - Việt.
Rước nước thiêng là một trong chuỗi nghi lễ cổ truyền của Lễ hội Tháp Bà Ponagar 2026.
Năm 2012, Lễ hội Tháp Bà Pô Nagar được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Mỗi năm, cứ đến dịp lễ hội, người dân trong và ngoài tỉnh lại náo nức đến với di tích quốc gia đặc biệt Tháp Bà Pô Nagar để thực hành các nghi thức, tín ngưỡng và cùng nhau nguyện cầu quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, đất nước phồn vinh, gia đình no ấm, hạnh phúc.
Trải qua thăng trầm lịch sử, di tích Tháp Bà Pô Nagar ngày càng được quan tâm đầu tư, bảo tồn bài bản, phát huy rõ nét vai trò là trung tâm tín ngưỡng thờ Mẫu tiêu biểu không chỉ của Khánh Hòa mà cả khu vực Nam Trung Bộ. Tại đây còn diễn ra các chương trình biểu diễn định kỳ như "Linh thiêng xứ Trầm", "Trăng soi dáng Tháp", góp phần làm phong phú đời sống văn hóa tại di tích, mang đến cho người dân và du khách những trải nghiệm giàu bản sắc truyền thống.
Với những giá trị lịch sử, văn hóa đặc biệt, Tháp Bà Pô Nagar chính thức được xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt theo Quyết định số 152/QĐ-TTg ngày 17/1/2025 của Thủ tướng Chính phủ.
Hoài Nam