Động lực mới định hình không gian Thủ đô tương lai

2 giờ trướcBài gốc

Tái cấu trúc không gian phát triển Thủ đô

Quy hoạch lần này hướng tới định hình tương lai phát triển của thành phố trong nhiều thập kỷ tới. Ảnh: Phạm Hùng

Đây được xem là bước chuyển chiến lược trong tư duy Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, mở ra không gian phát triển mới, giảm áp lực nội đô và hình thành các động lực tăng trưởng mới dựa trên lợi thế từng khu vực, gắn với khoa học công nghệ, logistics, đô thị sân bay, đổi mới sáng tạo và kinh tế xanh.

Theo định hướng quy hoạch mới nhất này, thành phố Hà Nội sẽ phát triển theo mô hình đô thị đa cực, đa trung tâm thay cho mô hình phát triển tập trung vào khu vực lõi nội đô. Trong đó, thành phố xác lập 9 cực tăng trưởng với vai trò, chức năng và động lực phát triển riêng, tạo nên mạng lưới liên kết vùng và không gian phát triển cân bằng hơn cho Thủ đô trong tương lai.

Thứ nhất, cực trung tâm - khu vực nội đô lịch sử và mở rộng (hữu ngạn sông Hồng): Cực văn hóa - lịch sử - chính trị (trung tâm đầu não chính trị hành chính, tài chính và văn hóa cốt lõi của Thủ đô; phát triển đô thị thể thao, xác lập sông Nhuệ là trục xanh chiến lược đa mục tiêu: Tích hợp hệ sinh thái tự nhiên, điều tiết thủy văn và hạ tầng giao thông xanh, đóng vai trò hành lang cảnh quan chủ đạo dẫn dắt không gian từ ngoại vi vào lõi đô thị trung tâm).

Thứ hai, cực phía Bắc (thuộc vùng Đông Anh - Mê Linh - Sóc Sơn cũ): Cực động lực Hội nhập (đô thị dịch vụ, thương mại quốc tế, tài chính, logistics gắn với Cảng hàng không quốc tế cửa ngõ Nội Bài; khu thương mại tự do; trung tâm công nghiệp công nghệ cao).

Sông Hồng đoạn chảy qua Hà Nội nằm trong quy hoạch Đại lộ cảnh quan sông Hồng. Ảnh Phạm Hùng

Thứ ba, cực phía Đông (thuộc vùng Gia Lâm - Long Biên cũ): Cực động lực cửa ngõ và thương mại dịch vụ (phát triển các tổ hợp thương mại quy mô vùng, cảng cạn (ICD), trung tâm logistics hiện đại gắn với trục Quốc lộ 5 và cao tốc Hà Nội - Hải Phòng kết nối Thủ đô với tam giác kinh tế động lực phía Đông (Hải Phòng - Quảng Ninh).

Thứ tư, cực phía Nam (thuộc vùng Phú Xuyên - Ứng Hòa cũ): Cực động lực công nghiệp và Logistics (đô thị logistics - công nghiệp công nghệ cao, y tế, dịch vụ liên vùng, đầu mối giao thông đa phương thức gắn với sân bay thứ 2 phía Nam Hà Nội, đường sắt tốc độ cao, cảng sông).

Thứ năm, cực phía Nam, Tây Nam là đô thị Vân Đình - Đại Nghĩa: Đô thị cảnh quan sinh thái hai bên sông và di sản, tín ngưỡng gắn với sân bay thứ 2 phía Nam Hà Nội.

Thứ sáu, cực phía Tây Nam (thuộc vùng Xuân Mai - Chương Mỹ cũ): Đô thị giáo dục, đào tạo, y tế gắn với nghỉ dưỡng sinh thái.

Thứ bảy, cực phía Tây (Hòa Lạc): Đô thị khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và giáo dục, khu thương mại tự do. Trọng tâm là Khu công nghệ cao Hòa Lạc và Đại học quốc gia Hà Nội. Gắn kết với trục phát triển kết nối các tỉnh phía Tây (Phú Thọ, Sơn La…).

Thứ tám, cực phía Tây Bắc (đô thị Sơn Tây - Ba Vì): Đô thị văn hóa lịch sử, du lịch nghỉ dưỡng gắn với rừng quốc gia, núi Tản - sông Đà, nhiệm vụ an ninh - quốc phòng; kết nối với các đô thị Vĩnh Yên, Vĩnh Phúc, Việt Trì - Phú Thọ.

Thứ chín, cực Sông Hồng: Là cực phát triển và không gian cảnh quan đặc biệt, đa chức năng; là trung tâm văn hóa, tài chính, dịch vụ thương mại, du lịch và là động lực phát triển mới của Thủ đô.

Theo định hướng Quy hoạch mới nhất này, trung tâm lõi vẫn là cực tăng trưởng hạt nhân của Hà Nội, bao gồm khu vực nội đô lịch sử và không gian mở rộng phía hữu ngạn sông Hồng. Đây sẽ là cực văn hóa - lịch sử - chính trị của Thủ đô, tập trung các chức năng đầu não hành chính, tài chính, văn hóa cốt lõi; đồng thời phát triển đô thị thể thao và hình thành trục xanh chiến lược dọc sông Nhuệ, đóng vai trò hành lang cảnh quan kết nối không gian đô thị từ ngoại vi vào trung tâm.

Chín trục động lực mở không gian phát triển mới

Các phương tiện di chuyển đúng làn, giao thông trên cầu Nhật Tân trở nên thông thoáng và an toàn hơn.

Cùng với hệ thống cực tăng trưởng, Hà Nội cũng xác lập 9 trục động lực chiến lược nhằm tái cấu trúc không gian đô thị và tạo hành lang phát triển kinh tế mới. Trong đó, trục Nhật Tân - Nội Bài và Bắc Thăng Long - Nội Bài được xem là “xương sống” của đô thị phía Bắc, gắn với mô hình đô thị sân bay và cửa ngõ hội nhập quốc tế của Thủ đô.

Trục Hồ Tây - Cổ Loa - sân bay Gia Bình được định hướng trở thành hành lang phát triển đô thị sáng tạo, tài chính và công nghệ cao, kết nối Hà Nội với Bắc Ninh và các hành lang kinh tế lớn phía Đông Bắc.

Các trục Quốc lộ 5 và cao tốc Hà Nội - Hải Phòng sẽ tiếp tục giữ vai trò hành lang logistics, thương mại và dịch vụ thông minh kết nối Hà Nội với hệ thống cảng biển quốc tế phía Bắc. Trong khi đó, ở phía Nam, trục Quốc lộ 1A và cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ được quy hoạch trở thành hành lang công nghiệp hỗ trợ, logistics và vận tải đa phương thức kết nối Hà Nội với vùng kinh tế phía Nam.

Đáng chú ý, Hà Nội cũng định hình nhiều trục phát triển mang tính văn hóa - sinh thái đặc thù như trục Quốc lộ 21B - Quốc lộ 21C kết nối Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám với Hương Tích - Bái Đính; trục Đại lộ Thăng Long - Hồ Tây - Ba Vì kết nối không gian văn hóa Thăng Long - xứ Đoài; hay trục Đại lộ cảnh quan sông Hồng được xem là không gian biểu tượng mới của Hà Nội “Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo”.

Theo các chuyên gia quy hoạch, cấu trúc “9 cực - 9 trung tâm - 9 trục động lực” không chỉ mở rộng không gian phát triển cho Hà Nội mà còn giúp tái phân bổ dân cư, giảm áp lực hạ tầng khu vực lõi đô thị, tạo các động lực tăng trưởng mới và nâng cao khả năng cạnh tranh của Thủ đô trong giai đoạn tới.

Quang cảnh thành phố Hà Nội. Ảnh: Phạm Hùng

Điều đáng chú ý là mô hình phát triển mới của Hà Nội không còn chỉ dựa vào mở rộng đô thị đơn thuần mà đang chuyển mạnh sang phát triển dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, kinh tế số, logistics hiện đại và liên kết vùng.

Nếu trước đây Hà Nội phát triển chủ yếu theo hướng “trung tâm hóa”, thì nay thành phố đang hướng tới cấu trúc đô thị mạng lưới với nhiều trung tâm động lực liên kết chặt chẽ với nhau thông qua hạ tầng giao thông chiến lược, dữ liệu số và hệ thống vận hành đô thị hiện đại.

Phó Viện trưởng Viện Quy hoạch xây dựng Hà Nội Nguyễn Đức Hùng cho rằng, một trong những thay đổi mang tính nền tảng của quy hoạch lần này là chuyển đổi mô hình phát triển từ đơn cực sang đa cực, tái cấu trúc không gian đô thị theo hướng đa tầng, đa lớp, đa trung tâm. “Quy hoạch lần này định hình 9 trung tâm, 9 cực phát triển và 9 không gian tăng trưởng mới, được liên kết bằng hệ thống hành lang phát triển”, ông Nguyễn Đức Hùng thông tin.

Trong bối cảnh Hà Nội đang bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu trở thành đô thị toàn cầu, trung tâm đổi mới sáng tạo và động lực tăng trưởng quốc gia, việc hình thành 9 cực phát triển được xem không chỉ là câu chuyện quy hoạch không gian mà còn là bước tái thiết toàn diện mô hình phát triển Thủ đô cho nhiều thập niên tới.

Đình Hiệp

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/dong-luc-moi-dinh-hinh-khong-gian-thu-do-tuong-lai-1019480.html