Dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành được kỳ vọng thúc đẩy thành phố Đồng Nai thành cực tăng trưởng mới của khu vực phía Nam. Ảnh ST
Chính thức trở thành thành phố trực thuộc Trung ương thứ 7 của Việt Nam, Đồng Nai đang đứng trước bước ngoặt lịch sử mở ra một không gian phát triển mới với những khát vọng lớn. Để hiện thực hóa tầm nhìn này, việc tổ chức lại không gian đô thị đồng bộ kết hợp với chiến lược quản trị, khơi thông và sử dụng hiệu quả nguồn lực tài chính công là những điều kiện tiên quyết. Báo Kiểm toán đã có cuộc trao đổi với lãnh đạo Sở Xây dựng và Sở Tài chính thành phố Đồng Nai về những định hướng chiến lược này.
Tái cấu trúc không gian đô thị: Lấy “siêu sân bay” Long Thành làm hạt nhân động lực
Trao đổi về tầm nhìn quy hoạch, ông Nguyễn Anh Tuấn - Giám đốc Sở Xây dựng thành phố Đồng Nai - nhấn mạnh, khi trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, Đồng Nai bước sang một giai đoạn phát triển mới với yêu cầu rất cao về tổ chức không gian, chất lượng tăng trưởng và năng lực cạnh tranh. Trên nền tảng Quy hoạch đã được phê duyệt, cấu trúc không gian của địa phương sẽ được định hình theo mô hình đa cực - tích hợp - liên kết vùng. Trong đó, Sân bay quốc tế Long Thành đóng vai trò hạt nhân động lực trung tâm để lan tỏa ra toàn bộ không gian đô thị và kinh tế.
Sân bay Long Thành không đơn thuần là một dự án hạ tầng giao thông mà là động lực tái cấu trúc toàn diện. Đồng Nai định hướng phát triển khu vực này theo mô hình “thành phố sân bay”, từng bước hình thành hệ sinh thái kinh tế xoay quanh hàng không bao gồm logistics, thương mại quốc tế, tài chính, dịch vụ chất lượng cao và công nghiệp công nghệ cao. Không gian này được tổ chức chặt chẽ theo các vành đai chức năng, từ lõi sân bay đến các khu logistics, khu công nghiệp, khu đô thị dịch vụ, tạo thành cực tăng trưởng có sức cạnh tranh quốc tế.
“Cấu trúc không gian phát triển của Đồng Nai trong giai đoạn tới sẽ không chỉ dừng lại ở việc mở rộng đô thị, mà là tái tổ chức toàn diện không gian phát triển theo hướng hiện đại, tích hợp và bền vững. Với cách tiếp cận này, Đồng Nai tin tưởng sẽ tận dụng tối đa lợi thế của sân bay Long Thành và hệ thống hạ tầng kết nối, từng bước khẳng định vai trò là trung tâm logistics quan trọng của khu vực phía Nam, quốc gia và quốc tế.”
Ông Nguyễn Anh Tuấn - Giám đốc Sở Xây dựng
Theo định hướng quy hoạch, thế kiềng ba chân của tam giác động lực Biên Hòa - Long Thành - Nhơn Trạch sẽ được hình thành rõ nét:
Biên Hòa: Tiếp tục giữ vai trò trung tâm hiện hữu nhưng chuyển dịch mạnh sang dịch vụ, tài chính, giáo dục, y tế và chỉnh trang đô thị văn minh, hiện đại, xóa bỏ triệt để các khu vực phát triển tự phát.
Nhơn Trạch: Hướng tới đô thị mới hiện đại, trung tâm công nghiệp công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và logistics nhờ kết nối trực tiếp với TP.Hồ Chí Minh qua hệ thống vành đai, cao tốc, cầu vượt sông.
Long Thành: Đóng vai trò trung tâm trung chuyển quốc tế, liên kết hữu cơ với hai cực còn lại tạo thành không gian phát triển thống nhất, bổ trợ lẫn nhau.
Bên cạnh đó, hành lang sông Đồng Nai sẽ được phát huy giá trị như một trục không gian chiến lược tích hợp đa chức năng (cảnh quan - sinh thái, giao thông thủy - logistics, đô thị - dịch vụ - văn hóa). Đối với khu vực phía Bắc, thành phố chú trọng tổ chức không gian theo hướng sinh thái - công nghiệp xanh - dự trữ phát triển và kinh tế mậu biên với cửa khẩu quốc tế Hoa Lư, tạo vùng đệm môi trường và quốc phòng an ninh vững chắc.
Tuyến đường trung tâm thành phố Đồng Nai được đầu tư đồng bộ, hiện đại, góp phần thúc đẩy phát triển hạ tầng, tăng cường kết nối giao thông và tạo động lực tăng trưởng kinh tế. Ảnh ST
Đa dạng hóa nguồn lực và bảo đảm an toàn tài chính công
Để hiện thực hóa bức tranh quy hoạch trên, nhu cầu vốn đầu tư cho hạ tầng giao thông, đô thị, logistics, chuyển đổi số, y tế, giáo dục... của một thành phố động lực là vô cùng áp lực. Trả lời câu hỏi của Báo Kiểm toán về giải pháp huy động và sử dụng nguồn lực hiệu quả, đại diện Sở Tài chính thành phố Đồng Nai khẳng định, quan điểm xuyên suốt của địa phương là phát triển phải đi đôi với hiệu quả, bền vững và bảo đảm an toàn tài chính công.
Đồng Nai sẽ tập trung đa dạng hóa nguồn lực theo phương châm "lấy đầu tư công dẫn dắt và kích hoạt đầu tư xã hội". Bên cạnh ngân sách nhà nước, Thành phố sẽ đẩy mạnh hình thức đối tác công tư (PPP), xã hội hóa, phát triển quỹ đất, khai thác hiệu quả tài sản công và thu hút các nhà đầu tư chiến lược. Nguồn lực công sẽ được ưu tiên tuyệt đối cho các công trình trọng điểm, có tính lan tỏa cao và tăng cường kết nối vùng.
Đồng thời, trong lộ trình xây dựng đô thị thông minh, Thành phố xác định cộng đồng doanh nghiệp và các nhà đầu tư chiến lược là lực lượng đồng hành đặc biệt quan trọng. Sở Tài chính cho biết địa phương đang tập trung hoàn thiện các cơ chế, chính sách ưu tiên thu hút dòng vốn vào các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao như công nghiệp công nghệ cao, logistics, trung tâm dữ liệu, trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, năng lượng xanh và đổi mới sáng tạo.
Kỳ vọng vào vai trò “kiểm toán phòng ngừa”, cảnh báo sớm từ Kiểm toán nhà nước
Trong bối cảnh hàng loạt "siêu dự án" quy mô lớn đang đồng loạt triển khai trên địa bàn, áp lực quản trị đầu tư công, kiểm soát tiến độ và chất lượng sử dụng vốn là vô cùng lớn. Đại diện Sở Tài chính thành phố Đồng Nai nhấn mạnh: “Chúng tôi rất kỳ vọng vào vai trò đồng hành của KTNN không chỉ ở chức năng kiểm tra, giám sát mà còn là cơ quan giúp địa phương nhận diện sớm các rủi ro, bất cập trong quá trình tổ chức thực hiện”.
“Chúng tôi mong muốn KTNN tiếp tục hỗ trợ Đồng Nai theo hướng ‘kiểm toán phòng ngừa’, tăng cường cảnh báo sớm, tư vấn hoàn thiện cơ chế quản lý tài chính và đầu tư công, góp phần hạn chế thất thoát, lãng phí và nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực. Đây sẽ là cơ sở rất quan trọng để Đồng Nai triển khai thành công các dự án chiến lược, bảo đảm phát triển nhanh nhưng bền vững trong giai đoạn bứt phá sắp tới.”
Sở Tài chính thành phố Đồng Nai
Với tư duy mới, không gian phát triển mới và sự đồng hành chặt chẽ của các cơ quan trung ương, trong đó có KTNN, chính quyền thành phố Đồng Nai cam kết cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo điều hành, quyết tâm xây dựng một đô thị phát triển nhanh, bền vững, hiện đại và đáng sống./.
THÙY ANH